Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightSöz konusu akarsu ağızlarında oldukça büyük deltalar yayılım göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Kıyılar, zamana bağlı olarak değişkenlik gösteren dinamik ortamlardır. Özellikle içinde bulunduğumuz dönemde kıyı çizgilerinde yaşanan değişimler sıklıkla antropojenik aktiviteye bağlı olarak gerçekleşmektedir. Karadeniz Havzası’nın kıyıdaş ülkesi olan Türkiye, gerek kendi sınırları içerisinden gerekse sınıraşan sular ile Karadeniz’e dökülen birçok akarsuyun kaynağı konumundadır. Söz konusu akarsu ağızlarında oldukça büyük deltalar yayılım göstermektedir. Bu çalışmaya konu olan Çoruh Deltası, Türkiye ve Gürcistan arasında sınıraşan bir akarsu tarafından taşınan sedimanlar ile oluşmuştur. 2000’li yılların başından itibaren Türkiye sınırları içinde yer alan havza alanında Baraj ve HES yapım çalışmaları hız kazanmıştır. Bu kapsamda Çoruh Nehri tarafından taşınan sediman miktarı doğal olarak azalma trendine girmiştir. Bu çalışmada, Çoruh Deltası’ndaki olası kıyı çizgisi değişikliğinin ortaya çıkartılması hedeflenmiştir. Çalışmada 1984, 1991, 2005 ve 2019 yıllarına ait Landsat uydu görüntüleri kullanılmıştır. Uydu görüntülerinden itibaren elde edilen kıyı çizgileri bir arada değerlendirilerek, değişimin izleri araştırılmıştır. Çalışma sonucunda, akarsu ağzının sol sahilinde baskın bir aşınma faaliyetinin, sağ sahilde ise aşınma ve biriktirme faaliyetlerinin bir arada geliştiği tespit edilmiştir. Deltadaki net alansal kayıp 63 ha olarak hesaplanmıştır. 1984 – 2019 arasında delta kıyı çizgisinde kara yönünde maksimum 238 m’ye varan gerileme tespit edilmiştir.
Abstract
Coasts are dynamic environments that vary depending on time. Especially in the period we are in, the changes in coastal lines frequently occur due to antropogenic activity. Turkey, a riparian country of the Black Sea basin, is the source of many rivers that discharge into the Black Sea, both within its borders and through transboundary waters. There are quite large deltas in the mouth of these rivers. The Çoruh Delta, the subject of this study, was formed by sediments carried by a transboundary stream between Turkey and Georgia. Since the beginning of the 2000s located in the catchment areas within the borders of Turkey has gained Dam and Hydroelectric Power Plant construction work rate. In this context, the amount of sediment carried by the Coruh River naturally entered a downward trend. In this study, it is aimed to reveal the possible shoreline change in the Coruh Delta. Landsat satellite images of 1984, 1991, 2005 and 2019 were used in the study. Shorelines obtained from satellite images were evaluated together and traces of change were investigated. As a result of the study, it was determined that a dominant abrasion activity developed on the left bank of the river mouth, and abrasion and accumulation activities on the right beach. Net area loss in the delta was calculated as 63 ha. Between 1984 and 2019, a maximum decline of 238 m in the direction of land was detected in the shoreline of delta.