Dergiler / Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi / 2012 / Cilt: 0 - Sayı: 47

Tebrizli Şems’in feracesinin özdeşleyim kuramına göre incelenmesi

The analysis of Tebrizli Şems’s Ferace with the empaty

Sayfa
189–196
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Şems’in hayat felsefesi onunla özdeşleşen feracesiyle örtüşmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu yazıda, özellikle şiir incelemede sıklıklakullanılan Einfuhlung (özdeşleyim) kuramınıninsan-nesne ilişkisindeki etkisi üzerinde durulmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu kuramla bağdaştırdığımızTebrizli Şems, 1185 yılında Tebriz’de doğmuş,1247 yılında Konya’da ölmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Şems’in hayat felsefesi onunla özdeşleşen feracesiyle örtüşmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu yazıda, özellikle şiir incelemede sıklıklakullanılan Einfuhlung (özdeşleyim) kuramınıninsan-nesne ilişkisindeki etkisi üzerinde durulmuştur. Volkelt ve Th.Lipps tarafından geliştirilen Einfuhlung kuramı insanın nesneyle kurduğu bağı inceler. Özdeşleyim kuramının esasını, süjenin psikolojisinin objeye yansıması oluşturur. Bu kuramla bağdaştırdığımızTebrizli Şems, 1185 yılında Tebriz’de doğmuş,1247 yılında Konya’da ölmüştür. Asıl adı Muhammed bin Ali’dir. Şems, hayatını zühd anlayışını esas alarak yaşamış, dünya malında kendini uzak tutmaya çalışmıştır. Tasavvuf ilminin önemli isimlerinden olan Şems’ingiydiği ferace farklı kullanım türlerine sahiptir.Ferace, hem bayanların hem de erkekleringiydiği bir kıyafettir. Şems’in giydiği kıyafetMevlevi dervişlerinin giydiği türdendir. Şems,son nefesini verirken bile üzerinde feracesivardır. Tebrizli Şems’in yaşamı boyunca tek kıyafeti olan feracesiyle özdeşleşmesi Einfuhlung kuramıyla incelenmiştir. İnsanların ruh dünyasının objeye yansıması ona anlamlar yüklemesi kaçınılmazdır. Tebrizli Şems de ruh dünyasını objeye yani hayattaki tek mülkü olan feracesine yansıtmıştır. Obje-suje arasında kurulan bağ ile objeye istenilen anlamyüklenebilir. Şems’in hayat felsefesi onunla özdeşleşen feracesiyle örtüşmektedir.

Abstract

In this writing, the effect of the Empathy theory, which is usually used in poet study, on relationship between men and the object has been studied. Empathy theory, developed by Volkelt and Th. Lipps, studies the bond men has establish with objects.The basis of identi- fication theory is formed by the reflection of subject psychology on objects. Tebrizli Şems to whom we relate this theory was born in Tebriz in 1185 and died in Konya in 1247. His real name is Muhammed Bin Ali.Şems lived in asceticism and abandoned the pleasures of the world. Şems, one of the most prominent figures of Tasavvuf, wore ferace which has different usages. Ferace is a dress worn by both men and women.The dress Şems wore was of the type that Mevlevi dervishes wore. Şems had his ferace on him even when he was about to die.The identification of Tebrizli Şems with his only dress ferace in his life is studied with the theory of Empathy. The reflection of men’s soul on objects and givingmeanings to it is inevitable.Tebrizli Şems alsoreflected his soul on an object, his only pro- perty ferace.The bond established between the object and the subject makes it possible to give meaning to the object. Şems’ philosophyof life is in accordance with his ferace withwhich he is identified.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KOBYA, E. Ş. (2022). Tebrizli Şems’in feracesinin özdeşleyim kuramına göre incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 47, 189–196. https://ajindex.com/articles/455488

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (15)

  1. Aşkname. Konya: Eğitim Kitabevi, 2010.
  2. AYVAZOĞLU, Beşir. Aşk Estetiği. İstanbul: Ötüken Yayınları, 2002.
  3. BOZKURT, Nejat. Sanat ve Estetik Kuramları. Bursa: Asa Kitabevi, 2004.
  4. CEBECİOĞLU, Ethem. Tasavvuf Terimleri Deyimleri Sözlüğü. İstanbul: Anka Yayınları, 2004.
  5. ÇETİNKAYA, Bayram Ali. Şems- Mevlânâ Dostluğu. İstanbul: İnsan Yayınları, 2007.
  6. HEYET, Cevad. “Türklerin Tarihinde Renklerin Yeri”. Nevruz ve Renkler. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları, 1996.
  7. KANAT, Akın. Renk ve Duyu Psikolojisi. İzmir: İlya Yayınları, 2001.
  8. KARAGÖZ, İlknur. “Yahya Kemal’in “Ses” Adlı Şiirinin Özdeşleyim (eınfuhlung) Metoduyla Tahli- li”. Tübar, S. XVIII (Güz/2005): 170. KOÇU, Reşad Ekrem, Türk Giyim, Kuşam ve Süslenme Sözlüğü. Ankara: Sümerbank Yayınları, 1967.
  9. NOYAN, Bedri. “Şems-i Tebrizli’nin Mezarı”. Türk Folklor Araştırmaları, C.19 (Ağustos/1979): 8743-8746.
  10. TATÇI, Mustafa. Yunus Emre Divanı İnceleme. Ankara: Kültür Bakanlığı, 1990.
  11. TEZCAN, Hülya. “Ferace”. İslam Ansiklopedisi. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınevi C.XII., 1995.
  12. TUNALI, İsmail. Felsefenin Işığında Modern Resim. İstanbul: Remzi Kitabevi, 1996. _________, Estetik. İstanbul: Remzi Kitabevi, 2010.
  13. ÜRKMEZ, Melahat. Şems-i Tebrizli. Konya: Konya Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, 2009.
  14. WORRİNGER, Wilhelm. Soyutlama ve Einfuhlung. (Çev. İsmail Tunalı). İstanbul: İ.Ü Edebiyat Fakültesi Yayınları, 1971. Yahya b. Salih el-İslâmbolî. Tarikat Kıyafetleri. (hzl. M. Serhan Tayşi - Mustafa Aşkar), İstanbul: Sufi Yayınları, 2006.
  15. YİĞİTLER, Zekai ve Nuriye Yiğitler. Mevlana ile Şems. İstanbul: Dharma Yayınları, 2009.