Dergiler / Bilimname / 2018 / Cilt: 2018 - Sayı: 35

Tefsir İlminin Bir Alt Disiplini Olarak “Makâsıdu's-Süver”

Sayfa
97–126
Yayın Tarihi
2018-04-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bütün bu çalışmaların üzerinde hassasiyetle durduğu ve dikkat çektiği husus, sûre içindeki âyet dizilişlerinin bir mantığının, bir iç tutarlılığının olduğu gerçeğidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Öz Sûrelerin temel hedef ve gayelerinin kendisiyle bilindiği ilmin adı makâsıdu’s-süver’dir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bizler bu makalemizde, sınırları vahyin kontrolünde çizilen sûrelerin maksat ve gayelerini belirlemeyi hedefleyen makâsıdu’s-süver konusunu ele alıp değerlendireceğiz.
💡
Sonuç & Katkı:Bütün bu çalışmaların üzerinde hassasiyetle durduğu ve dikkat çektiği husus, sûre içindeki âyet dizilişlerinin bir mantığının, bir iç tutarlılığının olduğu gerçeğidir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Anahtar Kelimeler Makâsıd · Makâsıdu’s-Süver · Ömer el-Bikâî

Özet

Öz Sûrelerin temel hedef ve gayelerinin kendisiyle bilindiği ilmin adı makâsıdu’s-süver’dir. Makâsıdu’s-süver, kimi âlimlere göre tanımı, konusu, gayesi ve faydası olan müstakil bir ilim dalıdır ve tefsir ilminin bir alt disiplinini oluşturmaktadır. Bizler bu makalemizde, sınırları vahyin kontrolünde çizilen sûrelerin maksat ve gayelerini belirlemeyi hedefleyen makâsıdu’s-süver konusunu ele alıp değerlendireceğiz. Tefsir geleneğinde makâsıdu’s-süver hakkında çalışmalar yapan âlimlerimiz bulunmaktadır. Özellikle İbrahim b. Ömer el-Bikâî’nin her bir sûreyi müstakil çalışma konusu yaparak Tefsir ilmi alanında “sûrelerin maksat ve hedefleri ilmi” olarak tanımladığı yeni bir ilim dalı oluşturduğunu görmekteyiz. Ne var ki Bikâî’nin makâsıdu’s-süver alanında yaptığı çalışmalar, kendisinden sonra gelen ilim adamları tarafından geliştirilip devam ettirilememiştir. Bir bütün olarak sûrelerin genel anlam ve maksatlarına yönelik çalışmalar, ancak geçtiğimiz yüzyılda kimi ilim adamlarının çalışmalarında tekrar gündeme gelebilmiştir. İşte günümüze kadar uzanan bazı ilim adamı ve araştır­macıların sûrelerin tek tek hedef ve maksadının belirlenmesi yönündeki çalışmaları, tefsir alanına yeni bir soluk ve ivme kazandırmıştır. Kimi ilim adamı ve araştırmacıları bu tür ça­lışmalara yönelten sebeplerin başında, maksat ve hedef birli­ğinin bütün Kur’ân sûrelerinde görülmesi gelmektedir. Bütün bu çalışmaların üzerinde hassasiyetle durduğu ve dikkat çektiği husus, sûre içindeki âyet dizilişlerinin bir mantığının, bir iç tutarlılığının olduğu gerçeğidir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

GÜVEN, Ş. (2018). Tefsir İlminin Bir Alt Disiplini Olarak “Makâsıdu's-Süver”. Bilimname, Cilt: 2018 - Sayı: 35, 97–126. https://ajindex.com/articles/43760

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. A’zamî, Muhammed Mustafa, Vahyedilişinden Derlenişine Kur’ân Tarihi, (Çev: Ömer Türker-Fatih Serenli), İstanbul 2011. Abdulbâki, Muhammed Fuad, el-Mu’cemü’l-Müfehres li Elfâzı’l-Kur’âni’l-Kerîm, Kahire 1988.
  2. Akgül, Muhittin, İdeal Toplum Açısından İsrâ Sûresi, İzmir 2010.
  3. Atik, M. Kemal, “Âyet ve Sûrelerin Tevkifiliği Meselesi”, Erciyes Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Sayı 6, Kayseri 1989. Bikâî, Burhâneddin Ebu’l-Hasan İbrahim b. Ömer, Mesâidü’n-Nazar li’l-İşrâfi alâ Makâsıdı’s- Süver, (Thk: Abdussemi’ Muhammed Ahmed Haseneyn),Riyad 1987. --------, Nazmu’d-Dürer fî Tenâsübi’l-Âyâti ve’s-Süver, (Tah: Abdussemi’ Muhammed Ahmed Hasaneyn), Riyad 1978.
  4. Birışık, Abdulhamit, “Kur’ân’da İç Bütünlük: Islâhî’nin Tefsir Yöntemi”, Dîvân Dergisi, İstanbul 2001/2. --------, “Emin Ahsen Islâhî” DİA, İstanbul 1999. --------, “Kur’ân” DİA, Ankara 2002.
  5. Boynukalın, Ertuğrul, “Makâsıdü’ş-Şerîa”, DİA, İstanbul 2003. Câbirî, Muhammed Âbid, Kur’ân’a Giriş, (Çev: Muhammed Coşkun), İstanbul 2010. --------, Fehmü’l-Kur’âni’l-Hakîm –et-Tefsîru’l-Vâdıh Hasebe Tertîbi’n-Nüzûl, Beyrut 2010. Cevherî, İsmâil b. Hammâd, es-Sıhâh: Tâcu’l-Lüga se Sahîhu’l-Arabiyye, (Thk: Ahmed Abdulğafûr Attâr), Kahire 1990.
  6. Coşkun, Ahmet, “Muhammed Tahir b. Âşûr”, DİA, İstanbul 1999.
  7. Çaykara, Faruk, “Kur’ân’ın Yorumlanmasında Amaçsal Yaklaşımlar”, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, Ankara 2007.
  8. Draz, Abdullah, En Mühim Mesâj: Kur’ân, (Çev. Suat Yıldırım), Ankara 1985. --------, Kur’ân’a Doğru, (Çev. M. Beşir Eryarsoy), İstanbul 1987.
  9. Duman, M. Zeki, Beyânu’l-Hak; Kur’ân’ı Kerîm’in Nüzul Sırasına Göre Tefsiri, Ankara 2006. --------, Beş Sûrenin Tefsiri, Ankara 2010, Ferâhî, Abdülhamid b. Abdülkerim Hamidüddîn, Delâilü’n-Nizâm, Hindistan 1968. --------, Resâilü’l- İmam el-Ferâhî fi Ulûmi’l-Kur’ân, A’zamgarh 1991. Fîrûzâbâdî, Mecidüddîn Muhammed b. Yakub, Besâiru Zevi’t-Temyîz fî Letâifi’l-Kitâbi’l-Azîz, (Thk: Muhammed Ali en-Neccâr), Beyrut Ts. Gazâlî, Muhammed, et-Tefsîru’l-Mevzûî li Suveri’l-Kur’âni’l-Kerîm, Kahire 2000. Hâmidî, Abdulkerim, el-Medhal ilâ Makâsıdı’l-Kur’ân, Riyad 2007.
  10. Hamidullah, Muhammed, Kur’ân Tarihi, (Çev: Mehmet Sait Mutlu), Ankara 1991. Hamîtû, Yusuf b. Abdullah, Tekvînü Meleketi’l-Makâsıd, Beyrut 2013.
  11. Haseneyn, Abdussemi’ Muhammed Ahmed, Mesâidu’n-Nazar li’l-İşrâfi alâ Makâsıdı’s-Süver, (Muhakkikin Önsözü), Riyad 1987. Hicâzî, Muhammed Mahmud, el-Vahdetü’l-Mevzûiyye fi’l-Kur’âni’l- Kerîm, Kahire 1970.
  12. Itır, Nurettin, “Münasebet İlmi ve Kur’ân Te