KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2020 / Cilt: 20 - Sayı: 4

MAX WEBER VE NİSKANEN’İN BÜROKRASİ YAKLAŞIMLARININ TÜRK BÜROKRASİ YAPISI BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ

EVALUATION OF MAX WEBER AND NISKANEN’S BUREAUCRACY APPROACH IN THE CONTEXT OF THE TURKISH BUREAUCRACY STRUCTURE

Abdülkerim ÇALIŞKAN
Rabia Tuğba EĞMİR
Sayfa
853–877
Yayın Tarihi
2022-10-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca, genel olarak Türk bürokrasisi üzerinde Osmanlı bürokrasiyapısının da etkili olduğu belirtilebilir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bürokrasi kavramı yönetsel bir örgütlenme biçimi olarak tanımlanabilir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bürokrasikavramını sistematik biçimde değerlendiren ilk bilim adamı Alman sosyolog MaxWeber olmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca, genel olarak Türk bürokrasisi üzerinde Osmanlı bürokrasiyapısının da etkili olduğu belirtilebilir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bürokrasi kavramı yönetsel bir örgütlenme biçimi olarak tanımlanabilir. Bürokrasikavramını sistematik biçimde değerlendiren ilk bilim adamı Alman sosyolog MaxWeber olmuştur. Weber bürokrasiyi ideal tip çerçevesinde açıklayarak paraekonomisinin gelişimine bağlamıştır. Bürokrasiyi ele alan diğer bir bilim adamıWilliam Arthur Niskanen’dir. Niskanen, bürokrasiyi açıklarken bütçemaksimizasyonu kavramına yoğunlaşmıştır. Bu doğrultuda çalışmada bürokrasiyefarklı açılardan yaklaşan Weber ve Niskanen’in görüşlerine değinilmiş ve bubürokrasi yaklaşımları Türkiye’de bürokrasi yapısının gelişimi kapsamında elealınmıştır. Türk bürokrasi yapısının Weber ve Niskanen’ in bürokrasisikapsamında değerlendirilebilmesi için Türk bürokrasi yapısının dönemleritibariyle ele alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu bakımdan Türkbürokrasisinde bazı dönemlerde Niskanen bürokrasi yapısı özellikleri görülmekteiken, bazı dönemlerde de Weber bürokrasi yapısının özelliklerinin bulunduğugörülmektedir. Ayrıca, genel olarak Türk bürokrasisi üzerinde Osmanlı bürokrasiyapısının da etkili olduğu belirtilebilir.

Abstract

Bürokrasi kavramı yönetsel bir örgütlenme biçimi olarak tanımlanabilir. Bürokrasi kavramını sistematik biçimde değerlendiren ilk bilim adamı Alman sosyolog Max Weber olmuştur. Weber bürokrasiyi ideal tip çerçevesinde açıklayarak para ekonomisinin gelişimine bağlamıştır. Bürokrasiyi ele alan diğer bir bilim adamı William Arthur Niskanen’dir. Niskanen, bürokrasiyi açıklarken bütçe maksimizasyonu kavramına yoğunlaşmıştır. Bu doğrultuda çalışmada bürokrasiye farklı açılardan yaklaşan Weber ve Niskanen’in görüşlerine değinilmiş ve bu bürokrasi yaklaşımları Türkiye’de bürokrasi yapısının gelişimi kapsamında ele alınmıştır. Türk bürokrasi yapısının Weber ve Niskanen’ in bürokrasisi kapsamında değerlendirilebilmesi için Türk bürokrasi yapısının dönemler itibariyle ele alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu bakımdan Türk bürokrasisinde bazı dönemlerde Niskanen bürokrasi yapısı özellikleri görülmekte iken, bazı dönemlerde de Weber bürokrasi yapısının özelliklerinin bulunduğu görülmektedir. Ayrıca, genel olarak Türk bürokrasisi üzerinde Osmanlı bürokrasi yapısının da etkili olduğu belirtilebilir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇALIŞKAN, A., EĞMİR, R. T. (2022). MAX WEBER VE NİSKANEN’İN BÜROKRASİ YAKLAŞIMLARININ TÜRK BÜROKRASİ YAPISI BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 20 - Sayı: 4, 853–877. https://ajindex.com/articles/426653

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (33)

  1. Akbulut, Ö. Ö. (2006), Doç. Dr. Birkan Uysal Sezer’in 08.12.2016 Tarihli Küreselleşme ve Siyaset Doktora Dersinde Tutulan Notlar, Ankara:
  2. TODAİE Yayınları.
  3. Akçakaya, M. (2016), Bürokrasi Kuramları ve Türk Kamu Yönetiminde Bürokratik Sorunlar, Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 18(3), s.669-694.
  4. Akın, O. (2009), Bürokrasi Yaklaşımları Açısından Weber ve Mises, Mülkiye, 33(264), s.101-128.
  5. Ataman, G. (2001),
  6. İşletme Yönetimi, İstanbul:
  7. Türkmen Kitabevi.
  8. Atmaca, Y. ve Günay, M. C. (2020). Bürokratik Oligarşi: Türk Kamu Yönetimi Sistemi Ekseninde Bir Analiz, Research Studies Anatolia Journal 3 (3) 199-210.
  9. Aydın, N. (2012), Weberyen Bürokraside Liyakat ve Türk Kamu Bürokrasisinden Bir Kesit: ‘Siyasetin Bürokrasi İronisi’, Sayıştay Dergisi, 85, s.51-67.
  10. Aydın, R. (2017), Bürokrasiyi Toplumsal ve Siyasal Boyutuyla Ele Alan Kuramsal Yaklaşımlar, Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(2), s.993-1006.
  11. Aytaç, Ö. (2005), Modern Bürokrasiler ve Yabancılaşma Ethosu, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(2), s.319-348.
  12. Baransel, A. (1979),
  13. Çağdaş Yönetim Düşüncesinin Evrimi, İstanbul:
  14. Fatih Matbaası. Belet, M. S. (2008), Türk Kamu Yönetiminde Siyaset ve Bürokrasi İlişkisi: Üst Kurullar Bürokrasisi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Selçuk Üniversitesi,
  15. Konya. Berkman, A. Ü. (1975), Comparative Public Administration and the Study of Bureaucracy, ODTÜ Gelişme Dergisi, 8. Blais, A. ve Dion, S. (1990), Are Bureaucrats Budget Maximizers? The Niskanen Model & Its Critics, Polity, 22(4), s.655-674.
  16. Bozkurt, Ö., Ergun, T. ve Sezen, S. (1998),
  17. Kamu Yönetimi Sözlüğü, Ankara:
  18. TODAİE Yayınları.
  19. Bozkurt, V. (1998). Cumhuriyet Döneminde Bürokrasi-Siyasal Elit Halk İlişkileri: 1923-1960, Yeni Türkiye Dergisi, 23-24, s.3571-3577.
  20. Casas-Pardo, J. ve Puchades-Navarro, M. (2001), A Critical Comment on Niskanen’s Model, Public Choice, 107(1-2), s.147-167.
  21. Demir, F. (2011), Bürokrasi-Demokrasi İlişkisi ve Bürokratların Seçilmişlerce Kontrolü Sorunu, Yönetim ve Ekonomik, 18(2), s.63- 84. Demir, İ. C. (2015), Kamu Maliyesi (2. Baskı), Afyonkarahisar: Limit Yayınları.
  22. Dereli, T. (1976),
  23. Organizasyonlarda Davranış, İstanbul:
  24. İstanbul Üniversitesi Yayını. Ergun, T. ve Polatoğlu, A. (1992), Kamu Yönetimine Giriş (4. Baskı), Ankara:
  25. TODAİE Yayınları.
  26. Eryılmaz, B. (1993),
  27. Bürokrasi, İzmir:
  28. Anadolu Matbaacılık. Eryılmaz, B. (1995),
  29. Kamu Yönetimi, İzmir:
  30. Akademi Kitapevi. Eryılmaz, B. (2002),
  31. Bürokrasi ve Siyaset, İstanbul:
  32. Alfa Yayınları.
  33. Eryılmaz, B. (