Dergiler / Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi / 2015 / Cilt: 5 - Sayı: 10

GÜMÜLCİNE’DE KURULMUŞ OLAN DEFTERDAR AHMED EFENDİ VAKFI (XVII-XVIII. YÜZYILLAR)

Sayfa
199–235
Yayın Tarihi
2015-07-10
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Biz de makalemizde vakfı kuran Defterdar Ahmed Paşa’nın yöneticilik hayatını ve vakfın Gümülcine şehrine dinî, toplumsal, iktisadi ve eğitim alanlarında sağladığı katkıları açıklamaya çalışacağız.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:XIV. yüzyılın ikinci yarısında akıncı beyi Gazi Evrenos Bey tarafından Osmanlı Devleti’nin hâkimiyetine alınan Gümülcine şehri, Rumeli ve Balkanların fethedilmesi aşamasında uç merkezi olarak da kullanılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Günümüzde Yunanistan sınırları içinde kalan Gümülcine’de XVI. yüzyılın son çeyreğinde hayır amacıyla kurulan Defterdar Ahmed Efendi Vakfı, şehre cami, medrese, mektep, kütüphaneve darüşşifa gibi hayrî eserlerden oluşan bir külliye kazandırmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Biz de makalemizde vakfı kuran Defterdar Ahmed Paşa’nın yöneticilik hayatını ve vakfın Gümülcine şehrine dinî, toplumsal, iktisadi ve eğitim alanlarında sağladığı katkıları açıklamaya çalışacağız.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Gümülcine · Rumeli · Ekmekçizade

Özet

XIV. yüzyılın ikinci yarısında akıncı beyi Gazi Evrenos Bey tarafından Osmanlı Devleti’nin hâkimiyetine alınan Gümülcine şehri, Rumeli ve Balkanların fethedilmesi aşamasında uç merkezi olarak da kullanılmıştır. Günümüzde Yunanistan sınırları içinde kalan Gümülcine’de XVI. yüzyılın son çeyreğinde hayır amacıyla kurulan Defterdar Ahmed Efendi Vakfı, şehre cami, medrese, mektep, kütüphaneve darüşşifa gibi hayrî eserlerden oluşan bir külliye kazandırmıştır. Ayrıca bu hayrî eserlerin yaşayabilmesi için vakıf tarafından han, hamam, odalar ve imalathaneler inşa ettirilmiş ve vakfın sahip olduğu nakit paralar, Gümülcine ile çevresindeki kasaba ve köylerde yaşayan Müslim ve gayrimüslim reayaya kredi olarak kullandırılmıştır. Bütün bu hayrî ve iktisadî faaliyetler, Defterdar Ahmed Efendi Vakfı’nı Gümülcine’nin önde gelen vakıflarından biri yapmıştır. Biz de makalemizde vakfı kuran Defterdar Ahmed Paşa’nın yöneticilik hayatını ve vakfın Gümülcine şehrine dinî, toplumsal, iktisadi ve eğitim alanlarında sağladığı katkıları açıklamaya çalışacağız.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

PARLAK, C. (2015). GÜMÜLCİNE’DE KURULMUŞ OLAN DEFTERDAR AHMED EFENDİ VAKFI (XVII-XVIII. YÜZYILLAR). Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 5 - Sayı: 10, 199–235. https://ajindex.com/articles/421523

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA) a) Bab-ı Asafi Divan-ı Humayun Kalemleri (A.DVN) Muhimme Defterleri (A.DVN.MHM. d.) Nr.75 b) Cevdet Tasnifi (C.) Evkaf (C.EV.) Nr. 203/10136, 329/16744 c) İbnulemin Tasnifi (İE.) Askeri ( İE. AS.) Nr. 3/213 Evkaf ( İE. EV.) Nr. 49/5401, 7/787, 9/1091 Maliye (İE. ML.) Nr. 2/158, 23/2184, 23/2210, 23/2212 Muhallefat (İE.MHF.) Nr. 1/76 d) Kamil Kepeci Tasnifi (KK) Nr. 1885. e) Maliyeden Müdevver Defterler Tasnifi (MAD) Nr. 16148. f) Tahrir Defterleri (TD) Nr. 70
  2. İstanbul Buyukşehir Belediyesi Taksim Ataturk Kitaplığı (TAK) a) Muallim Cevdet Yazmaları (MC) Nr. 089. b) Nadir Eserler Salname-i Vilayet-i Edirne (SVE) H. 1293, H. 1294, H. 1310, H. 1317
  3. Vakıflar Genel Mudurluğu Vakıf Kayıtlar Arşivi (VGMA) a) Hurufat Defterleri (HD) Nr. 1167, 1170, 1204, 1210. b) Evkaf Defterleri Nr. 2390. c)Vakfiye Defterleri Nr. 624
  4. Tapu Kadastro Genel Mudurluğu Kuyud-ı Kadime Arşivi, (TKGMA) a) Tahrir Defteri (TD) Nr. 187. b) Evkaf Defteri (EVK) Nr. 577
  5. Gumulcine Muftuluğu Arşivi, (GMA) a) Gumulcine Şer‘iyye Sicilleri (GŞS) Nr. 2. b) Sicil Defteri Nr. 1
  6. Gümülcine Vakıflar İdaresi Arşivi (GVİA) Mehmet oğlu Ali Vakfiyesi, Muharrem 860. 167 Numaralı Muhâsebe-i Vilâyet-i Rum-İli Defteri (937/1530), I, Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Yayınları, Ankara 2003. Akdağ, Mustafa, Türkiye’nin İktisadî ve İçtimaî Tarihi, II,1453-1559, Barış Yayınları, Ankara 1999. Akgündüz, Ahmet, İslâm Hukukunda ve Osmanlı Tatbikatında Vakıf Müessesesi, Osav Yayınları, İstanbul 1996. Alkan, Ahmet Turan, “Ekmekçizade Ahmet Paşa’nın Ölümüne Düşürülmüş Bir Tarih ve Cennetle Müjdelenen Bir Zâlim”, Tarih ve Toplum, IX/54, İstanbul 1988, s. 374-377. Alkan, Mustafa, Adana’nın Bütüncül Tarihi Çerçevesinde Adana Sancağı Vakıflarının Analizi -Tüsoktar Veri Tabanına Dayalı Bir Araştırma-, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara 2004. Anonim Osmanlı Kroniği (1299-1453), Hazırlayan: Necdet Öztürk, Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı, İstanbul 2000. Anastassiadou, Meropi, Tanzimat Çağında Bir Osmanlı Şehri: Selanik 1830-1912, Çeviri: Işık Ergüden, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul 2001. Âşık Paşazade, Osmanoğulları’nın Tarihi Tevârîh-i Âl-i Osmân, Hazırlayanlar: Kemal Yavuz- M. A.Yekta Saraç, Gökkubbe Yayınları, İstanbul 2007. Ayverdi, Ekrem Hakkı, Avrupa’da Osmanlı Mimârî Eserleri, Bulgaristan, Yunanistan, Arnavudluk, IV (4., 5., 6., Kitap), İstanbul Fetih Cemiyeti Yayınları, İstanbul 200