Dergiler / OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi / 2021 / Cilt: 18 - Sayı: 42

Kurumsal Sürdürülebilirlik Performans Değerlendirmesi: CRITIC-ARAS Bütünleşik Modeli

Corporate Sustainability Performance Assessment: CRITIC-ARAS Integrated Model

Sayfa
5208–5229
Yayın Tarihi
2021-10-13
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yapılan analiz sonucunda kurumsal sürdürülebilirlik açısından; OTKAR en iyi ekonomik performansı, AYGAZ en iyi çevresel performansı ve KERVT en iyi sosyal performansı gösteren işletme olarak belirlenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Günümüz dünyasında işletmeler küreselleşmeye bağlı olarak meydana gelen değişim ve gelişimler sonucu yoğun bir rekabet ortamında yaşam mücadelesi vermektedirler.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu bağlamda kurumsal sürdürülebilirliğin ve sürdürülebilirlik muhasebesinin temel amacı işletme paydaşlarının bilgi ihtiyaçlarını karşılayarak işletmelerin sürdürülebilirlik amaçlarına yönelik gerçekleştirdikleri faaliyetleri sonucu ortaya çıkan kurumsal performanslarını ölçmek ve değerlendirmek-tir.Çalışmada; Borsa İstanbul imalat sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin ekonomik, çevre-sel ve sosyal göstergeler doğrultusunda kurumsal sürdürülebilirlik performanslarını değerlendirmek amaçlanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Yapılan analiz sonucunda kurumsal sürdürülebilirlik açısından; OTKAR en iyi ekonomik performansı, AYGAZ en iyi çevresel performansı ve KERVT en iyi sosyal performansı gösteren işletme olarak belirlenmiştir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kurumsal Sürdürülebilirlik · BIST · İmalat Sektörü

Özet

Günümüz dünyasında işletmeler küreselleşmeye bağlı olarak meydana gelen değişim ve gelişimler sonucu yoğun bir rekabet ortamında yaşam mücadelesi vermektedirler. Bu rekabet ortamında işletmelerin rekabet avantajı elde edebilmeleri için sadece ekonomik göstergelerin değil aynı zamanda sosyal göstergelerinde önemi gün geçtikçe artmaktadır. Dolayısıyla işlet-meler sahip oldukları rekabet üstünlüklerini ekonomik, sosyal ve çevresel yönleriyle yayınlamış oldukları sürdürülebilirlik raporlarında ortaya koyabileceklerdir. Bu bağlamda kurumsal sürdürülebilirliğin ve sürdürülebilirlik muhasebesinin temel amacı işletme paydaşlarının bilgi ihtiyaçlarını karşılayarak işletmelerin sürdürülebilirlik amaçlarına yönelik gerçekleştirdikleri faaliyetleri sonucu ortaya çıkan kurumsal performanslarını ölçmek ve değerlendirmek-tir.Çalışmada; Borsa İstanbul imalat sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin ekonomik, çevre-sel ve sosyal göstergeler doğrultusunda kurumsal sürdürülebilirlik performanslarını değerlendirmek amaçlanmıştır. İşletmelerin performans değerlendirmesinde CRITIC ve ARAS yöntemlerinin bütünleşik kullanımına dayalı bir algoritma kullanılmış ve kurumsal sürdürülebilirlik performans sıralama sonuçları ortaya konulmuştur. Objektif ağırlıklandırma yöntemlerinden biri olan CRITIC yöntemi kriterlerin ağırlığını belirlemek için kullanılırken, ARAS yöntemi ise alternatiflerin performans sıralamalarını belirlemek için kullanılmıştır. Yapılan analiz sonucunda kurumsal sürdürülebilirlik açısından; OTKAR en iyi ekonomik performansı, AYGAZ en iyi çevresel performansı ve KERVT en iyi sosyal performansı gösteren işletme olarak belirlenmiştir. Çalışmada; Borsa İstanbul imalat sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin ekonomik, çevresel ve sosyal göstergeler doğrultusunda kurumsal sürdürülebilirlik performanslarını değerlendirmek amaçlanmıştır. İşletmelerin performans değerlendirmesinde CRITIC ve ARAS yöntemlerinin bütünleşik kullanımına dayalı bir algoritma kullanılmış ve kurumsal sürdürülebilirlik performans sıralama sonuçları ortaya konulmuştur. Objektif ağırlıklandırma yöntemlerinden biri olan CRITIC yöntemi kriterlerin ağırlığını belirlemek için kullanılırken, ARAS yöntemi ise alternatiflerin performans sıralamalarını belirlemek için kullanılmıştır. Yapılan analiz sonucunda kurumsal sürdürülebilirlik açısından; OTKAR en iyi ekonomik performansı, AYGAZ en iyi çevresel performansı ve KERVT en iyi sosyal performansı gösteren işletme olarak belirlenmiştir.

Abstract

In today's world, businesses struggle to survive in an intense competitive environment as a result of changes and developments that occur due to globalization. In this competitive environment, the importance of not only economic indicators but also social indicators is increasing day by day for businesses to gain competitive advantage. Therefore, businesses will be able to reveal their competitive advantage in their economic, social and environmental aspects in their sustainability reports. In this context, the main purpose of corporate sustainability and sustainability accounting is to meet the information needs of the business stakeholders and to measure and evaluate the corporate performances of the enterprises as a result of their activities for sustainability purposes. In today's world, businesses struggle to survive in an intense competitive environment as a result of changes and developments that occur due to globalization. In this competitive environment, the importance of not only economic indicators but also social indicators is increasing day by day for businesses to gain competitive advantage. Therefore, businesses will be able to reveal their competiti-ve advantage in their economic, social and environmental aspects in their sustainability reports. In this context, the main purpose of corporate sustainability and sustainability accounting is to meet the information needs of the business stakeholders and to measure and evaluate the corporate perfor-mances of the enterprises as a result of their activities for sustainability purposes.The aim of this study was to evaluate the corporate sustainability performance of the companies registered at Borsa İstanbul, operating in the production sector, as per various economic, environmental, and social indicators. An algorithm based on the integrated use of CRITIC and ARAS methods was used in the performance assessment of businesses, and corporate sustainability performance ranking results were presented. The CRITIC method, which is one of the objective weighting methods, was used to de-termine the weight of the criteria, while the ARAS method was used to determine the performance rankings of alternatives. As a result of the analysis in terms of corporate sustainability, OTKAR has been determined as the company with the best economic performance, AYGAZ with the best environmental performance, and KERVT with the best social performance.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZKAN, T., AĞ, A. (2021). Kurumsal Sürdürülebilirlik Performans Değerlendirmesi: CRITIC-ARAS Bütünleşik Modeli. OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi, Cilt: 18 - Sayı: 42, 5208–5229. https://ajindex.com/articles/420002

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Aggarwal, P. (2013). Impact of sustainability performance of company on its financial performance: A study of listed Indian companies. Global Journal of Management and Business Research, 13(11), 60-70.
  2. Akbulut, O. Y. (2019). CRITIC ve EDAS yöntemleri ile İş Bankası’nın 2009-2018 yılları arasındaki performansının analizi. Ekonomi Politika ve Finans Araştırmaları Dergisi, 4(2), 249-263.
  3. Akçakanat, Ö., Aksoy, E. and Teker, T. (2018). CRITIC ve MDL temelli EDAS yöntemi ile TR-61 bölgesi bankalarının performans değerlendirmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 32, 1-24.
  4. Artiach, T., Lee, D., Nelson, D. and Walker, J. (2010). The determinants of corporate sustainability performance. Accounting and Finance, 50(1), 31-51.
  5. Ayçin, E. (2020). Çok kriterli karar verme: Bilgisayar uygulamalı çözümler. 2. Basım, Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık. Balezentiene, L. and Kusta, A. (2012). Reducing greenhouse gas emissions in grassland ecosystems of the Central Lithuania: Multi-criteria evaluation on a basis of the ARAS method. The Scientific World Journal, 3, 1-11.
  6. Collison, D. J., Cobb, G., Power, D. M. and Stevenson, L. A. (2008). The financial performance of the FTSE4 good indices. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 15(1), 14-28.
  7. Çıtak, L. and Ersoy, E. (2016). Firmaların BIST sürdürülebilirlik endeksine alınmasına yatırımcı tepkisi: Olay çalışması ve ortalama testleri ile bir analiz. International Journal of Alanya Faculty of Business, 8(1), 43-57.
  8. Dahooie, J. H., Zavadskas, E. K., Abolhasani, M., Vanaki, A. and Turskis, Z. (2018). A novel approach for evaluation of projects using an interval–valued fuzzy additive ratio assessment (ARAS) method: A case study of oil and gas well drilling projects. Symmetry, 10(45), 1-32.
  9. Demircioğlu, E. N. and Demet, E. V. E. R. (2019). Sürdürülebilirlik muhasebesinin teorik açıdan incelenmesi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(3), 59-72.
  10. Diakoulaki, D., Mavrotas, G. and Papayannakis, L. (1995). Determining objective weights in multiple criteria problems: The CRITIC method. Computers and Operations Research, 22(7), 763-770.
  11. Fettahoğlu, S. (2013). İşletmelerde sosyal sorumluluk ile finansal performans arasındaki ilişki: İMKB’ye yönelik bir uygulama. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 6(1), 11-20.
  12. Fülöp, G. and Hernádi, B. H. (2013). Sustainability accounting: A success factor in corporate sustainability strategy. New Challenges of Economic and Business De