KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / İlahiyat Akademi / 2017 / Sayı: 5

Mezhebî Ayrışmanın Politik Sonuçları: Safevî Tarikatının Siyasallaşması / Political Consequences of Sectarian Separation: Politicization of the Safavids Order / النتائج السياسية للتفرق المذهبي: تَسْيِيسُ الطّريقة الصّفوية

Political Consequences of Sectarian Separation: Politicization of the Safavids Order

Ömer Faruk TEBER
Sayfa
193–200
Yayın Tarihi
2017-07-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Osmanlıların Kızılbaş Türkmen nüfusa karşı siyasi tutumları onların Sünnîlik ile irtibat kurmalarını zorlaştırmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Anadolu coğrafyasında yaşayan Türkmen topluluklar için kullanılan kızılbaşlık Osmanlılar ile Safevîler arasında yaşanan siyasal ve dinî-kültürel bir farklılaşmanın sonunda ortaya çıkmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Buna göre, Çaldıran savaşı Osmanlıların doğu sınırını belirlerken, Anadolu’daki Türkmenlerin Safevi Devletiyle olan fiilî bağlarını kopararak onları Şiîleşme sürecinin dışında bırakmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Osmanlıların Kızılbaş Türkmen nüfusa karşı siyasi tutumları onların Sünnîlik ile irtibat kurmalarını zorlaştırmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Mezhebî Ayrışma · Safevî Tarikatı · Kızılbaş

Özet

Anadolu coğrafyasında yaşayan Türkmen topluluklar için kullanılan kızılbaşlık Osmanlılar ile Safevîler arasında yaşanan siyasal ve dinî-kültürel bir farklılaşmanın sonunda ortaya çıkmıştır. Buna göre, Çaldıran savaşı Osmanlıların doğu sınırını belirlerken, Anadolu’daki Türkmenlerin Safevi Devletiyle olan fiilî bağlarını kopararak onları Şiîleşme sürecinin dışında bırakmıştır. Osmanlıların Kızılbaş Türkmen nüfusa karşı siyasi tutumları onların Sünnîlik ile irtibat kurmalarını zorlaştırmıştır.

Abstract

In this study the political and religio-cultural differences between the Ottomans and Safavids is presented. Accordingly, the battle of Caldıran, while determining the eastern boundary of the Ottoman Empire, placed them outside of the process of Shiatization, breaking down the actual relationships in Anatolia between the Turmomans and Safavids. The political suppression of the Ottomans against the Qizilbashes also created an obstacle for them in making contact with Sunnite Islam.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TEBER, Ö. F. (2017). Mezhebî Ayrışmanın Politik Sonuçları: Safevî Tarikatının Siyasallaşması / Political Consequences of Sectarian Separation: Politicization of the Safavids Order / النتائج السياسية للتفرق المذهبي: تَسْيِيسُ الطّريقة الصّفوية. İlahiyat Akademi, Sayı: 5, 193–200. https://ajindex.com/articles/414551

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. Abbaslı, Mirza, “Safevîlerin Kökenine Dair”, Belleten, C. XL, No: 158, Ankara 1976, ss. 287-329. Âşık Pâşâ-Zâde, AhmedÂşıkî(ö.886/1481), Tevârîh-i Âl-i Osman, Âlî Bey Yay. Matbaa-i Âmire, İstanbul 1332. Browne,Edward G., A LliteraryHistory of Persia, C. IV, Cambridge 1953. Cebecioğlu,Ethem, Hacı Bayram Veli, Ankara 1991.
  2. Feridun Ahmed Bey, Münşeâtu’s-Selâtîn, İstanbul 1275. Fığlalı, Ethem Ruhi Fığlalı, “Önsöz”, Abdülkâhir b. Tâhir b. Muhammed el-Bağdâdî, Mezhepler Arasındaki Farklar, Çev. E. Ruhi Fığlalı, TDV Yay., İstanbul 1979,”, ss. I-XVIII. Handmîr, TârîhuHabibü’s-Siyer Fi AhbâriEfrâd-i Beşer, thk. Muhammed ZubeyrSiyâkî, Caphâne-yi Haydarî, C. I-IV, 1963. Hoca Saadeddîn Efendi, Münşeât-ı Hoca Sadedîn Efendi Rahimehullâhu Aleyh, Reisülküttâb, Nr. 921. İbnManzûr, Ebû’l-Fazl Muhammed b. Mükerrem el-Ensârî (ö.711/1311), Lisânu’l-Arab el-Muhit, (tasnif. Yusuf Hayyat, Nedim Merasil), Beyrut trz. Kemâl Pâşâ-Zâde, Fetâvâ Kemâl Pâşâ-Zâde Der Hakk-ı Kızılbâş”, Mecmû’a, Süleymaniye Ktp. Es’ad Efendi Nr. 3548. Kesrevî,AhmedŞeyh Safiyy ve Tebâreş, Tahran 1379. Köprülü, M. Fuad, “Azeri”, İA, İstanbul 1961, C. II, s. 118-151.
  3. Kutlu, Sönmez, Alevîlik-Bektaşîlik Yazıları Alevîliğin Yazılı Kaynakları Buyruk, Tezkire-i Şeyh Safî, Ankara Okulu Yay. Ankara 2006.
  4. Kutlu, Sönmez Mezhepler Tarihine Giriş, Dem Yay. İstanbul 2008.
  5. Müneccimbaşı, Ahmed b. Lütfullah, Sahâifu’l-Ahbâr fî Vekâyi’i’l-A’sâr, C. I-III, Matbaa-i Amire, 1285/1868. Münşî, İskender Bey, Târîh-i Âlem-i Ârâ-yiAbbâsî, thk. Muhammed İsmail Rıdvanî, C. I-III, Tahran 1377. Onat,Hasan, “Kızılbaşlık Farklılaşması Üzerine”, İslâmiyât, Ankara 2003,
  6. C. VI, S. 3, s. 111-126. Onat,Hasan, Türkiye’de Din Anayışında Değişim Süreci, Ankara Okulu Yay., Ankara 2003. Onat,Hasan, “Türkiye’de İslam Mezhepleri Tarihi’nin Gelişim Sürecinde Prof. D. Ethem Ruhi Fığlalı’nın Yeri”, Ethem Ruhi Fığlalı’ya Armağan, Vadi Yay., Ankara 2002, ss. 236-254. Onat,Hasan. “Alevilik-Bektaşilik, Din Kültürü Ahlak Bilgisi Dersleri ve Diyanet”, Türk Yurdu, C. 5, S. 210, Ankara 2005
  7. Öngören, Reşat “Sünnî Bir Tarîkattan Şii Bir Devlete: Safeviyye Tarîkatı ve İran Safevî Devleti”, Bilgi ve Hikmet, (1999), S: 11, ss. 82-94.
  8. Roemer, H. R., “The Safavid Period”, The Cambridge History of Iran, Ed. Peter Jackson, Lourence Lackhart, C. VI, Cambridge 1986. Rûmlu,Hasan, A ChronicleoftheEarlySafawis; BeingtheAhsenü’t-Tevârîkh of Hasan-ı Rûmlû, C. I, (Farsça Metin); C. II, (Çeviri), Ed. Ve İngilizceye Çev. C. N. Seddon, Baroda 1931-1934.
  9. Sarıkaya, Mehmet Saffet, İ