Dergiler / Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi / 2022 / Cilt: 37 - Sayı: 3

Kırsal konutta mekânsal değişim: Büyükkonuk Köyü (Kom-i Kebir), Kuzey Kıbrıs Örneği

SPATIAL CHANGE IN VERNACULAR HOUSE: BÜYÜKKONUK VILLAGE (Kom-i Kebir), NORTHERN CYPRUS CASE

Sayfa
1655–1672
Yayın Tarihi
2022-02-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Seçilen konutların mekân organizasyonlarının tespitini içeren alan çalışması, gözlemler ve kullanıcı ile yapılan görüşmelerle de desteklenmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Yöresel-kırsal konut, içinde bulunduğu fiziksel ve sosyo-kültürel çevrenin gereksinmeleri doğrultusunda ve sosyo-ekonomik faktörlere göre biçimlenmekte; kaçınılmaz olarak da giderek hızlanan bir değişim geçirmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bunu takiben, değişimlere uyum gösteren konut tipolojileri ile değişimin etkisiyle özünden uzaklaşıp dönüşüm geçiren konut tipolojilerinin belirlenmesi ve mekânsal farklılıklarının tartışılması hedeflemektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Seçilen konutların mekân organizasyonlarının tespitini içeren alan çalışması, gözlemler ve kullanıcı ile yapılan görüşmelerle de desteklenmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:kırsal konut · mekan organizasyonu · mekan dizimi

Özet

Yöresel-kırsal konut, içinde bulunduğu fiziksel ve sosyo-kültürel çevrenin gereksinmeleri doğrultusunda ve sosyo-ekonomik faktörlere göre biçimlenmekte; kaçınılmaz olarak da giderek hızlanan bir değişim geçirmektedir. Buradan hareketle çalışma, oldukça ilginç bir bağlam olan Kıbrıs’a odaklanmayı ve yöresel-kırsal konutun mekânsal değişimine bakmayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, öncelikle özgün mekânsal kullanımın desteklediği temel konut tipolojilerinin tanıtılması amaçlamaktadır. Bunu takiben, değişimlere uyum gösteren konut tipolojileri ile değişimin etkisiyle özünden uzaklaşıp dönüşüm geçiren konut tipolojilerinin belirlenmesi ve mekânsal farklılıklarının tartışılması hedeflemektedir. Çalışma kapsamında, alan araştırması için, Kıbrıs’taki yöresel-kırsal mimarinin özelliklerini günümüze kadar taşıyan Büyükkonuk Köyü (Kom-i Kebir) seçilmiştir. Buradaki konutların ağırlıklı olarak 1974’ten önce Kıbrıslı Türk ve Kıbrıslı Rumlar tarafından inşaa edildikleri; bugün Kıbrıslı Türkler ve 1974’ten sonra Türkiye’den göç eden ve Kıbrıs vatandaşı olan Türkler tarafından kullanıldıkları; değişen yaşam koşulları ile değişen kullanıcı yapısına bağlı olarak mekânsal ve işlevsel olarak ciddi bir değişim içinde oldukları bilinmektedir. Köy konut dokusu içinde, Kıbrıs yöresel-kırsal konut mimarisinde en yaygın görülen üç temel tip olan ‘sündürmesiz’, ‘iç sofalı’ ve ‘sündürmeli’ konutlar arasından değişimin tespit edilebildiği konutlar seçilmiştir. Bu bağlamda konutların orijinal mekânsal organizasyonu ile bugünkü değişime uğramış durumunu karşılaştırmak amacıyla, mekân dizimi analiz yöntemine başvurulmuştur. Seçilen konutların mekân organizasyonlarının tespitini içeren alan çalışması, gözlemler ve kullanıcı ile yapılan görüşmelerle de desteklenmiştir.

Abstract

Rural-vernacular house is shaped in line with the needs of the physical and socio-cultural environment and according to socio-economic factors; inevitably, it is undergoing an accelerated change. From this point of view, this study aims to focus on Cyprus, which is a quite interesting context, and targets to investigate the spatial change of rural-vernacular housing. Accordingly, it first aims to introduce basic housing typologies supported by unique spatial use. Following this, it intends to identify the housing typologies that have adapted to these changes but have transformed themselves from their authenticity due to the changes and to discuss their spatial differences. Within the scope of this study, Büyükkonuk Village (Kom-i Kebir), which has sustaihed the characteristics of rural-vernacular architecture in Cyprus to the present, was chosen for field research. The houses here were built mainly by Turkish and Greek Cypriots before 1974. Today, they are used by Turkish Cypriots and Turks who emigrated from Turkey after 1974 who possess Turkish Cypriot citizenship. It is a known fact that, due to changing living conditions and the change in user profile, they are facing serious spatial and functional changes. Within the texture of the village, housing units that displayed identifiable changes were selected among the three most common types of rural-vernacular residential architecture in Cyprus, which are 'units without halls', 'units with inner halls' and 'units with outer halls'. In this context, the space syntax analysis method was used in order to compare the original spatial organization of the houses with their current changed states. The field study, which includes the determination of the space organization of the selected houses, was also supported with observations on site and interviews with the users. As a result of the study, it can be observed that the flexibility of modularity, which is suitable for change, allows the growth and functional changes of the housing. The change resulting from these possibilities maintains the essence of rural-vernacular housing of some types and ensures their continuity. In terms of spatial organization, the houses have adapted by partially preserving their properties or have completely changed and therefore lost their properties.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALGÜL, L. Ç., URAZ, T., TÜRKER, Ö. O. (2022). Kırsal konutta mekânsal değişim: Büyükkonuk Köyü (Kom-i Kebir), Kuzey Kıbrıs Örneği. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Cilt: 37 - Sayı: 3, 1655–1672. https://ajindex.com/articles/404926

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. Algül, Ç. L. (2015). Çevresel Değişimin Kırsal Konut Örneğinde Kültürel Algılanışı. Çevre ve Kültür, Sekizinci Uluslararası Kültür Araştırmaları Sempozyumu. 1-3 Eylül 2015.
  2. Kültür Araştırmaları Derneği, Istanbul. Akpınar, İ. ve Türker, Ö.O. (2008). “‘Being in- between’: re - reading Turkish and Turkish Cypriot identities”, In: IASS-AIS sub-auspicies Conference, 25-27 April 2008,
  3. Girne American University, North Cyprus. Aran, K. (2000). Barınaktan Öte: Anadolu Kır Yapıları. İstanbul:
  4. Tepe Mimarlık Kültürü Merkezi. Aslan, A. ve Uraz, T. (2017). Small House Spatiality: A Comparative Space Syntax Application, Open House International ISSN 0168 – 2601 Vol.42 Issue.03, 2017. pp: 58-67.
  5. Ateshin, H. M. (1997). “Cyprus: North”. In: Oliver P, editor. Vernacular Architecture of the World, vol. II. Cambridge: Cambridge University Press; 1997, 1553-54.
  6. Bağışkan, T. (2007).
  7. Araştırmacı-Yazar, Arkeolog Tuncer Bağışkan’ın Kaleminden Komi-Kebir (2), Eko-Köy Haber: Sayı:2, s: 4, Büyükkonuk. Berry, J.W. (1997).
  8. Immigration, Acculturation, and Adaptation, Queen’s University, Ontario, Canada, Applied Psychology: An International Review, 46 (1), 5-68.
  9. Büyükkonuk Belediyesi (2007).
  10. Eko-Köy Haber, Aylık Ücretsiz Gazete Yayını, 1(1). Büyükkonuk Belediyesi Eco-Village (2015). Büyükkonuk ‘Eco-Village’ Broşürü. Büyükkonuk Belediyesi (2019). Büyükkonuk Belediyesi Kayıtlı arşivi. Ceylan, S. ve Bulut, İ. (2017). Kırsal Konut Şekillenmesinde Etkili Olan Faktörler Açısından Misli Ovası Konutlarının İncelenmesi, Mediterranean Journal of Humanities mjh.akdeniz.edu.tr, VII/2-79-96.
  11. Christodoulou, D. (1959).
  12. The Evolution of the Rural Land, Use Pattern in Cyprus (The World Land Use Survey, Regional Monograph 2), London. ÇEKÜL (2012). Anadolu’da Kırsal Mimarlık, İstanbul,
  13. Çekül Vakfı. Çil, E. (2006). Bir Kent Okuma Aracı Olarak Mekân Dizim Analizinin Kuramsal ve Yöntemsel Tartışması. Megaron. YTÜ mim. Fak. E-Dergisi, Cilt 1, Sayı. 4, ss. 218-233,
  14. İzmir.
  15. Çil, E. (2007).
  16. Space, Practice, Memory: The Transformations of the Houses in Kula, A Town in Anatolia. Proceedings, 6th International Space Syntax Symposium, s. 060-16
  17. İstanbul.
  18. Dalkılıç, N. (2008). Geleneksel Konutlarda Kullanıcı-Mekân İlişkisi: Midyat Örneği, Uludağ Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, cilt 13, sayı 1. Davulcu, M. (2009). Sakarya Yöresi Kırsal Yerleşmelerinde Konut Mimarisi ve Ustalık Geleneği Üzerine Bir İnceleme, Kastamonu Üniversitesi Eğitim Dergisi, Cilt XVII, s.687-706.
  19. Dikmen, Ç.B. ve Toruk, F. (2016).