KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2021 / Cilt: 22 - Sayı: 2

Enderunlu Fazıl’ın Ramazaniyye Türü Şiirlerinde Yer Alan Tipler ve Kültürel Unsurlar

Talip ÇUKURLU
Mesut Bayram DÜZENLİ
Sayfa
695–713
Yayın Tarihi
2021-12-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bazı durumlarda Almanya Milli Kütüphanesi (Deutsche Nationalbibliothek) Türkçe Yazmalar Koleksiyonunda bulunan Ms.or.fol.3343 demirbaş numaralı yazmadan ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitap-lığında bulunan O/253 demirbaş numaralı matbu nüsha-dan yararlanılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Klasik Türk edebiyatında ramazaniyyeler ilk defa XV. yüzyıl-da görülmeye başlanmış, XVIII. yüzyılda yaygın olarak yazılmış ve XX. yüzyıla kadar yazılmaya devam etmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bunun için İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphane-sinde bulunan NEKTY02819 demirbaş numaralı yazma eser esas alınmış; yaprak, şiir ve beyit numaraları bu eserdeki sıraya göre verilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bazı durumlarda Almanya Milli Kütüphanesi (Deutsche Nationalbibliothek) Türkçe Yazmalar Koleksiyonunda bulunan Ms.or.fol.3343 demirbaş numaralı yazmadan ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitap-lığında bulunan O/253 demirbaş numaralı matbu nüsha-dan yararlanılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Enderunlu Fazıl · Ramazaniyye · Kaside

Özet

Klasik Türk edebiyatında ramazaniyyeler ilk defa XV. yüzyıl-da görülmeye başlanmış, XVIII. yüzyılda yaygın olarak yazılmış ve XX. yüzyıla kadar yazılmaya devam etmiştir. Divan şairlerinin Ramazan ayı vesilesiyle padişahlara, devlet büyüklerine veya hamilerine sundukları ve nesip bölümünde Ramazan’ı anlatan ve genellikle kaside nazım şekliyle yazdıkları “ramazaniyye” adı verilen bu manzumeler, Osmanlı toplumunun Ramazan ayına bakışını tespit etmede son derece önemli kaynaklardır. Bu türde en çok manzume yazan şair Enderunlu Fazıl’dır. Bu çalışmamızda, Enderunlu Fazıl Divanı’ndaki ramazaniyye türü manzumelerde yer alan tipler ve kültürel unsurlar incelenmiştir. Bunun için İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphane-sinde bulunan NEKTY02819 demirbaş numaralı yazma eser esas alınmış; yaprak, şiir ve beyit numaraları bu eserdeki sıraya göre verilmiştir. Bazı durumlarda Almanya Milli Kütüphanesi (Deutsche Nationalbibliothek) Türkçe Yazmalar Koleksiyonunda bulunan Ms.or.fol.3343 demirbaş numaralı yazmadan ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitap-lığında bulunan O/253 demirbaş numaralı matbu nüsha-dan yararlanılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇUKURLU, T., DÜZENLİ, M. B. (2021). Enderunlu Fazıl’ın Ramazaniyye Türü Şiirlerinde Yer Alan Tipler ve Kültürel Unsurlar. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 22 - Sayı: 2, 695–713. https://ajindex.com/articles/395238

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. Ayverdi, İ. (2011). Misalli Büyük Türkçe Sözlük. İstanbul:
  2. Kubbealtı Neşriyatı. Bezci, G. (2018). Osmanlı Toplumunda Ramazan Kültürü. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Dumlupı-nar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kütahya. Canım, R. (2020). Divan Edebiyatında Türler. (6. Baskı) Ankara:
  3. Grafiker Yayınları.
  4. Çelebioğlu, A. (1998). Eski Türk Edebiyatı Araştırmaları. Ankara:
  5. MEB Yay. Dursunoğlu, H. (2003). Klasik Türk Edebiyatında Ramazan Konulu Şiirler. Atatürk Üniversitesi TAED, 10(22), 9-29.
  6. Enderunlu Fazıl (1990). Büyük Türk Klasikleri. Ankara: Ötüken Neşriyat, 124-125. Enderunlu Fazıl. Dîvân-ı Fâzıl. Staats-bibliothek, Berlin, No. Ms.or.fol.3343. Enderunlu Fazıl. Dîvân-ı Fâzıl Beg Enderûnî. İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi, NEKTY02819. Enderunlu Fazıl. Dîvân-ı Fâzıl Beg Enderûnî (MATBU). İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı, No. O/253. Eren, H. (2019). Sosyal Hayata Bakan Yönüyle Nedim’in Ramazaniyesi Üzerine Bir İnceleme. Hikmet Akademik Edebiyat Dergisi, 5(10), 147-164.
  7. Erkal, A. (2007). Divan Şiirinde Afyon ve Esrar. A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 33, 25-60.
  8. Ertan, M. E. (1995). Divan Edebiyatında Ramazaniyeler Üzerine Bir İnceleme. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne. Fatin Davud Efendi (2017). Hâtimetü’l-Eş‘âr. Süleymaniye Kütüphanesi Rauf Yekta Bölümü No. 310, (hzl. Ömer Çiftçi, https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/55976,fatin-tezkiresi-pdf.pdf?0) Erişim Tarihi: 27.12.2020. 384-385.
  9. Kaya, B. A., Yılmaz, O., Coşkun, V. ve Kaplan, O. (2019). Klasik Türk Edebiyatı Temel Bilgiler. İstanbul:
  10. Kesit Yayınları.
  11. Kesik, B. (2014). Enderunlu Fâzıl (Hüseyin) Bey. TEİS, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/fazil-enderunlu-fazil-huseyin-bey Erişim Tarihi: 10.12.2020.
  12. Koç Keskin, N. (2010). I. Abdülhamit’in Şehzadelerinin Bed’-i Besmele Törenini Anlatan Enderunlu Fâzıl’ın Surname-i Şehriyar’ı Üzerine. Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 27, 149-186.
  13. Koçu, R. E. (1971).
  14. Fazıl Bey, Fazıl Divanı. Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi. İstanbul: Koçu Yayınla-rı. 11, 5589-5592.
  15. Kurtoğlu, O. (2009). Klasik Türk Şiirinde Saçı Geleneği. Millî Folklor, 21(81), 89-100.
  16. Küçük, S. (1995). Enderunlu Fazıl. TDV İslâm Ansiklopedisi. C 11, 188-189.
  17. Mehmed Süreyya (1996). Sicill-i Osmânî. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları: 2, 510-511.
  18. Pakalın, M. Z. (1983). Tarih Deyimleri ve Terimleri Sözlüğü. C 1-3, İstanbul:
  19. MEB Yay. Pekolcay, N., Eraydın, S., Tahralı, M., Uzun, M. ve Subaşı, M. H. (2