KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi / 2022 / Cilt: 37 - Sayı: 4

Karadeniz’in fırtınalılığındaki uzun dönemli (1979-2019) değişimler

Kadir TAHTACI
Berna AYAT
Sayfa
2147–2162
Yayın Tarihi
2022-02-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Karadeniz’de oluşan fırtınaların sayıları ve dalga yükseklikleri Karadeniz’in kuzey kıyılarında PNA ve AMO indeksleri ile %95 anlamlılıkta pozitif korelasyonlar göstermiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Fırtınalar, kıyılarda erozyona sebep olup kıyı çizgisini değiştirmekte, kıyı yapılarına ve deniz taşıtlarına ciddi zararlar verip can ve mal kayıplarına neden olmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Küresel iklim değişikliğinin fırtına karakteristikleri üzerinde etkili olduğu bilinmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Karadeniz’de oluşan fırtınaların sayıları ve dalga yükseklikleri Karadeniz’in kuzey kıyılarında PNA ve AMO indeksleri ile %95 anlamlılıkta pozitif korelasyonlar göstermiştir.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:2019 · 2 adet
⚙️Değişkenler:deniz fırtınası · dalga tahmini · Karadeniz

Özet

Fırtınalar, kıyılarda erozyona sebep olup kıyı çizgisini değiştirmekte, kıyı yapılarına ve deniz taşıtlarına ciddi zararlar verip can ve mal kayıplarına neden olmaktadır. Küresel iklim değişikliğinin fırtına karakteristikleri üzerinde etkili olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada Karadeniz kıyıları boyunca 1979-2019 yılları arasındaki deniz fırtınaları incelenmiştir. Bunun için spektral dalga modelinden elde edilmiş saatlik dalga karakteristiklerinden oluşan zaman serileri kullanılmıştır. Tekil fırtınaların belirlenmesinde dalga yüksekliğinin ortalama dalga yüksekliğinin iki katını aştığı eşik değer dikkate alınmıştır. Yıllık fırtına sayıları, ortalama, toplam ve maksimum fırtına süreleri, fırtınaların ortalama, ortalama pik ve maksimum dalga yükseklikleri elde edilmiştir. Bu parametrelerdeki uzun dönemli artış ve azalma eğilimlerinin belirlenmesi için Theil-Sen yöntemi ve belirlenen eğilimlerin anlamlılık düzeylerinin belirlenmesi için ise Mann-Kendall Testi kullanılmıştır. Analizler fırtınalılığın değişimindeki mevsimselliği ortaya koymak için aylık bazda gerçekleştirilmiştir. İklim uzun dönem salınım indekslerinin Karadeniz’in fırtınalılığı ile olan ilişkileri belirlenmiştir. Sonuçlar Karadeniz’in kuzeyindeki Odessa kıyısı ve Kırım Yarımadası’nın batısında fırtına sayılarında 2 adet/on yıl azalma, fırtınaların ortalama dalga yüksekliklerinde ise 1 cm/on yıl oranında artış olduğunu göstermiştir. Mevsimsel analizler Karadeniz’in batısında ağustos-ekim dönemi fırtına parametrelerinin tümünde anlamlı artış eğilimi bulunduğunu ortaya koymaktadır. Karadeniz’de oluşan fırtınaların sayıları ve dalga yükseklikleri Karadeniz’in kuzey kıyılarında PNA ve AMO indeksleri ile %95 anlamlılıkta pozitif korelasyonlar göstermiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TAHTACI, K., AYAT, B. (2022). Karadeniz’in fırtınalılığındaki uzun dönemli (1979-2019) değişimler. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Cilt: 37 - Sayı: 4, 2147–2162. https://ajindex.com/articles/393799

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. IPCC, Climate Change 2014: Synthesis Report. Contribution of Working Groups I, II and III to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change, Geneva, Switzerland, 151, 2014.
  2. Rata, V. ve Rusu, L., Assessing the traffic risk along the main Black Sea maritime routes, In Proceedings of International Conference on Traffic and Transport Engineering, Belgrade, Serbia, 27th–28th September, 2018.
  3. Lin, N. ve Shullman, E., Dealing with hurricane surge flooding in a changing environment: part I. Risk assessment considering storm climatology change, sea level rise, and coastal development, Stochastic Environ. Res. Risk Assess., 31(9), 2379-2400, 2017.
  4. Karim, M. F. ve Mimura, N., Impacts of climate change and sea-level rise on cyclonic storm surge floods in Bangladesh, Global Environ. Change, 18(3), 490-500, 2008.
  5. Pugatch, T., Tropical storms and mortality under climate change, World Development, 117, 172-182, 2019.
  6. Görmüş, T. ve Ayat, B., Vulnerability assessment of Southwestern Black Sea, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 35(2), 663-681, 2020. Tătui, F., Pîrvan, M., Popa, M., Aydoğan, B., Ayat, B., Görmüș, T.,. Saprykina, Y., The Black Sea coastline erosion: Index-based sensitivity assessment and management-related issues, Ocean Coastal Manage., 182, 104949, 2019.
  7. Haerens, P., Bolle, A., Trouw, K., ve Houthuys, R., Definition of storm thresholds for significant morphological change of the sandy beaches along the Belgian coastline, Geomorphology, 143-144, 104-117, 2012. Del Río, L., Plomaritis, T. A., Benavente, J., Valladares, M. ve Ribera, P., Establishing storm thresholds for the Spanish Gulf of Cádiz coast, Geomorphology, 143-144, 13-23, 2012.
  8. Corbella, S. ve Stretch, D. D., Simulating a multivariate sea storm using Archimedean copulas, Coastal Eng., 76, 68-78, 2013. Ferreira, Ó., Storm groups versus extreme single storms: Predicted erosion and management consequences, J. Coastal Res., 42, 221-227, 2005.
  9. Molina, R., Manno, G., Lo Re, C., Anfuso, G., ve Ciraolo, G., Storm energy flux characterization along the Mediterranean coast of Andalusia (Spain), Water, 11(3), 509, 2019.
  10. Contento, G., Lupieri, G., Venturi, M. ve Ciuffardi, T., A medium-resolution wave hindcast study over the Central and Western Mediterranean Sea, J. Mar. Sci. and Technol., 16(2), 181-201, 2011. Ponce de León, S. ve Guedes Soares, C., Hindcast of extreme sea states in North Atlantic extratropical storms, Ocean Dyn., 65(2)