Dergiler / Bitki Koruma Bülteni / 2022 / Cilt: 62 - Sayı: 1

Hevsel Bahçelerinin (Diyarbakır) faydalı akar faunası

Beneficial mite fauna of Hevsel Gardens-Diyarbakır

Sayfa
34–45
Yayın Tarihi
2022-03-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışma sonucunda 33 bitki türü üzerinde Tydeidae, Cheyletidae, Stigmaeidae, Triophtyidae, Raphignathidae, Iolinidae ve Phytoseiidae familyalarından 15 predatör akar türü tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, 2018-2019 yıllarında Diyarbakır ili Hevsel Bahçeleri’nde bulunan faydalı akar türlerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Sürvey çalışmaları tesadüfi örnekleme metodu ile nisan ayından kasım ayına kadar her 15 günde bir periyodik olarak yapılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma sonucunda 33 bitki türü üzerinde Tydeidae, Cheyletidae, Stigmaeidae, Triophtyidae, Raphignathidae, Iolinidae ve Phytoseiidae familyalarından 15 predatör akar türü tespit edilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2018-2019 Verileri
⚙️Değişkenler:Diyarbakır · predatör · Phytoseiidae

Özet

Bu çalışma, 2018-2019 yıllarında Diyarbakır ili Hevsel Bahçeleri’nde bulunan faydalı akar türlerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Binlerce yıldır kesintisiz olarak ekilen bu tarihi bahçeler, UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer almaktadır. Sürvey çalışmaları tesadüfi örnekleme metodu ile nisan ayından kasım ayına kadar her 15 günde bir periyodik olarak yapılmıştır. Çalışmada meyve ağaçları, sebzeler ve yabancı otlardan oluşan 66 bitki türünden örnekler alınmıştır. Çalışma sonucunda 33 bitki türü üzerinde Tydeidae, Cheyletidae, Stigmaeidae, Triophtyidae, Raphignathidae, Iolinidae ve Phytoseiidae familyalarından 15 predatör akar türü tespit edilmiştir. Bu familyalardan Phytoseiidae familyasından 7 tür, Iolinidae familyasından 3 tür ve diğer familyalardan bir tür tespit edilmiştir. Phytoseius finitimus (Ribaga, 1904) (Mesostigmata: Phytoseiidae) %37.5 oran ile baskın tür olmuştur. En fazla akar türü 7 tür ile Rubus sp.(böğürtlen)'de bulunmuştur. Araştırmada, tarımsal faaliyetin az yapıldığı bölgelerde daha fazla sayıda faydalı akar bulunmuştur. Predatör akarlar, daha çok meyve ağaçlarında bulunmuş bunun yanında sebze ve kokulu bitkilerde daha az oranda bulunmuştur. Hevsel Bahçeleri’nde kavak ve dut ağaçları yüksek bir popülasyona sahiptir. Bu iki bitkiden çok sayıda örnekleme yapılmasına rağmen sadece P. finitimus saptanmıştır. İki yıllık bu araştırma ile Dünya için önemli olan Hevsel Bahçeleri’nin faydalı akar yönüyle zengin olduğu ortaya çıkartılmıştır. Zararlı akar ve böceklere karşı biyolojik mücadelede dünyada kullanılan önemli avcı türler tespit edilmiştir. Çalışma ile bölge için yeni kayıt oluşturan faydalı türler belirlenmiştir.

Abstract

This study was conducted to determine beneficial mite species of Hevsel Gardens in Diyarbakir province in 2018-2019. These historical gardens, which have been cultivated continuously for thousands of years, are listed on UNESCO World Heritage List. Survey studies were carried out periodically every 15 days from April to November with the random sampling method. In the study, samples were taken from 66 plants species consisting of fruit trees, vegetables, and weeds. As a result of the study, 15 predator mite species from families Tydeidae, Cheyletidae, Stigmaeidae, Triophtyidae, Raphignathidae, Iolinidae, and Phytoseiidae were identified on 33 plants species. Among these families, 7 from Phytoseiidae, 3 from Iolinidae, and one species from other families were determined. Phytoseius finitimus (Ribaga, 1904) (Mesostigmata: Phytoseiidae) was the dominant species with 37.5%. The highest number of mite species were found on Rubus sp. with 7 species. In the study, more beneficial mites were found in regions where agricultural activity is less. Predator mites were mostly found on fruit trees, and less frequently on vegetables and fragrant plants. Poplar and mulberry trees have a high population in Hevsel Gardens. Although many samples were taken from these two plants during the surveys, only P. finitimus was found. With this two-year study, it has been revealed that Hevsel Gardens, which are important for the world, are rich in beneficial mites. Important predator species used in the world for biological control against harmful mites and insects have been identified. With study, beneficial species that create new records for the region were determined.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

MİROĞLU, M. S., ÇIKMAN, E. (2022). Hevsel Bahçelerinin (Diyarbakır) faydalı akar faunası. Bitki Koruma Bülteni, Cilt: 62 - Sayı: 1, 34–45. https://ajindex.com/articles/384119

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Akçakoyunluoğlu K., 2017. Erzurum ili peyzaj alanlarında bazı ağaç ve çalımsı süs bitkisi türlerinde bulunan Tetranychidae ve Phytoseiidae familyasına ait akar türleri, konukçuları ve yayılışları üzerine araştırmalar. Atatürk Üniversitesi,
  2. Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Erzurum, Turkey, 90 s. Akyazı F., Ecevit O., 2003. Determination of mite species in hazelnut orchards in Samsun, Ordu and Giresun provinces. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 18 (3), 39–45. Akyol D., 2019. Ordu ilinde yetiştirilen bazı yumuşak çekirdekli meyve ağaçlarında bulunan faydalı ve zararlı akar türleri. Ordu Üniversitesi,
  3. Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ordu, Türkiye, 210 s. Alaoğlu Ö., 1996. Faunistik studies on the Phytoseiid mites (Mesostigmata: Phytoseiidae) in Erzincan and Erzurum provinces (Turkey). Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 9, 7-14 pp. Anonymous, 2020. Akaroloji. https://acikders.ankara.edu. tr/pluginfile.php/13723/. (accession date: 02.02.2020). Ayata S., 2015. Mite species and distribution in cotton fields of Şanlıurfa province. Harran University, Graduate School of Natural and Applied Sciences, Department of Plant Protection, Master Thesis, Şanlıurfa, 49 p. Bayram Ş., Çobanoğlu S., 2007. Mite fauna (Acari: Prostigmata, Mesostigmata, Astigmata) of coniferous plants in Turkey. Türkiye Entomoloji Dergisi, 31 (4), 279-290. Bolu H., 2002. Güneydoğu Anadolu Bölgesi Antepfıstığı alanlarındaki böcek ve akar faunasının saptanması. Türkiye Entomoloji Dergisi, (26) 3, 197-208.
  4. Çakmak I., Başpınar H., Madanlar N., 2003. Aydin ilinde örtü altı çilek alanlarında zararlı kırmızı örümcekler ve doğal düşmanlarının populasyon yoğunlukları. Türkiye Entomoloji Dergisi, 27 (3), 191–205.
  5. Chant D.A., Yoshıda-Shaul E., 1986. A world rewiew of the pyri species group in the genus Typhlodromus Scheuten (Acari: Phytoseiidae). Canadian Journal of Zoology, 65, 1170-1804. Çıkman E., 1995. Researches on the distribution and hosts of mite species in the vegetable fields of Şanlıurfa province. Harran University, Graduate School of Natural and Applied Sciences, Department of Plant Protection, Master Thesis, Şanlıurfa, 88 p. Çıkman E., Yücel A., Çobanoğlu S., 1996. Mite species, distribution and hosts in the vegetable fields of Şanlıurfa province. Proceedings of Turkey 3rd Entomology Congress, 24-28 September 1996,
  6. Ankara, Turkey, 517-525 pp. Çobanoğlu S., 1989. Antalya ili sebze alanlarında tespit edilen Phytoseii