Dergiler / Konservatoryum / 2021 / Cilt: 8 - Sayı: 2

Müzik Performansı Analizinde Kıyaslamalı Değerlendirme ve Yorumda Estetik Arayışı

Comparative Evaluation in Music Performance Analysis and the Quest for Esthetics in Interpretation

Sayfa
149–177
Yayın Tarihi
2021-12-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bir müzik eserinin herhangi bir yorumunu bir diğerine göre daha ‘makul’ kılan detayların niteliğine odaklanan bu çalışmada, eleştirel standartların çeşitliliğine dikkat çekmek üzere; Barok, Klasik, Romantik ve Çağdaş Dönem eserlerinden seçilen yorum örnekleri, ‘kıyaslamalı değerlendirme’ yaklaşımıyla incelenmiş ve bu değerlendirme doğrultusunda, yorumcuların eserle ilişkilendirdikleri müzik-dışı göndermelerin, yorumun kimliğindeki önemi ortaya konmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Klasik Batı Müziği eserlerinin yazılı bir materyalden yola çıkılarak seslendiriliyor oluşu, yorumlarını birer yeniden yaratım nesnesi noktasına taşımaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Dolayısıyla, bestecinin üretiminin ardından ‘yorum’ aracılığıyla aktarılan eserde, yorumcunun etki ve katkısı kaçınılmazdır.
💡
Sonuç & Katkı:Bir müzik eserinin herhangi bir yorumunu bir diğerine göre daha ‘makul’ kılan detayların niteliğine odaklanan bu çalışmada, eleştirel standartların çeşitliliğine dikkat çekmek üzere; Barok, Klasik, Romantik ve Çağdaş Dönem eserlerinden seçilen yorum örnekleri, ‘kıyaslamalı değerlendirme’ yaklaşımıyla incelenmiş ve bu değerlendirme doğrultusunda, yorumcuların eserle ilişkilendirdikleri müzik-dışı göndermelerin, yorumun kimliğindeki önemi ortaya konmuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Müzik performansı analizi · yorum · estetik

Özet

Klasik Batı Müziği eserlerinin yazılı bir materyalden yola çıkılarak seslendiriliyor oluşu, yorumlarını birer yeniden yaratım nesnesi noktasına taşımaktadır. Dolayısıyla, bestecinin üretiminin ardından ‘yorum’ aracılığıyla aktarılan eserde, yorumcunun etki ve katkısı kaçınılmazdır. Her performansın bir yorum olduğu ve her bir yorumda eserin farklı noktalarının aydınlatıldığı –veya aksine, göz ardı edildiği– düşüncesinden hareketle, yorumlar arasındaki doğal farklılıkların eserle olan ilişkisinin, ‘esere uygunluk’ bağlamında incelenmesi mümkündür. Felsefî hermeneutiğe göre ancak ‘kabul edilebilirlik’ çerçevesinde değerlendirilebilen yorumların, eserin karakterine dair nitelikleri ne seviyede koruduğu çıkarımı için ise estetik birtakım kriterlere gereksinim duyulmaktadır. Farklı görüşlerin genel bir yorum eleştirisi standardizasyonunun parçası olabilmesi için; yorumcunun, eserin yeniden yaratımındaki yetkinliğinin yanı sıra entelektüel birikiminin rolü ve esere bu kanalla sunacağı katkının sınırları, ancak bu kriterler sayesinde nesnel olarak ölçülebilmektedir. Bir müzik eserinin herhangi bir yorumunu bir diğerine göre daha ‘makul’ kılan detayların niteliğine odaklanan bu çalışmada, eleştirel standartların çeşitliliğine dikkat çekmek üzere; Barok, Klasik, Romantik ve Çağdaş Dönem eserlerinden seçilen yorum örnekleri, ‘kıyaslamalı değerlendirme’ yaklaşımıyla incelenmiş ve bu değerlendirme doğrultusunda, yorumcuların eserle ilişkilendirdikleri müzik-dışı göndermelerin, yorumun kimliğindeki önemi ortaya konmuştur.

Abstract

Because western classical music works are performed based on written materials, each interpretation becomes an object of re-creation. Therefore, the influence and contribution of the interpreter are inevitable in the composition communicated through performance following a composer’s creation. Based on the notion that each performance is an interpretation and that the different points of the work are highlighted or, on the contrary, ignored in each of the performances, examining the relationship between natural differences in interpretation and the work in the context of the appropriateness to the composition is possible. Several esthetic criteria are required to explain the degree to which interpretations, which can only be evaluated within the framework of admissibility according to philosophical hermeneutics, preserve the characteristics of the work. These criteria can be used to objectively evaluate the role of the interpreter’s intellectual background and the limits of the contribution of the work to the composition. In doing so, different views become part of the general standardization of performance criticism apart from the competence of the interpreter. Thus, this study focuses on the quality of details that render any interpretation of a musical work more plausible than another to draw attention to the diversity of critical standards. Moreover, it examined performance examples from works selected from the Baroque, Classical, Romantic, and Contemporary periods through comparative criticism. The results reveal the importance of extra-musical references associated with the work by interpreters to establish the character of the interpretation.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KARADENİZ, İ. (2021). Müzik Performansı Analizinde Kıyaslamalı Değerlendirme ve Yorumda Estetik Arayışı. Konservatoryum, Cilt: 8 - Sayı: 2, 149–177. https://ajindex.com/articles/371920

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (2)

  1. Adorno, T. (2003). Music, language and composition (S. Gillespie, Çev.). The Musical Quarterly, 77(3), 401-414. google scholar Akkuş, T. (2008, 15 Mayıs). Yunus Emre Oratoryosu Recitativo Omer Yılmaz [Video]. Erişim adresi: https://youtu. be/tWisy50UpKY?t=70 google scholar Aktüze, İ. (2007). Müziği okumak: Cilt 4. İstanbul:
  2. Pan Yayıncılık. google scholar Bach, J. S. (t.y.). 6 Violin sonatas: Sonata in e major, BWV 1016 [Nota]. Erişim adresi: https://ks4.imslp.info/files/ imglnks/usimg/e/ee/IMSLP396114-PMLP05971-D-B_Mus._ms._Bach_P_229_(3)(BWV_1016).pdf google scholar Bach, J. S. (1994). Sonata no. 3 in e major, BWV 1016, III. Adagio ma non tanto. [J. Laredo ve G. Gould tarafından]. The Glenn Gould edition - Bach - sonatas for violin & harpsichord, BWV 1014-1019 / sonatas for viola da gamba & harpisichord, BWV 1027-1029 (2 CD): CD 1 [CD] içinde. New York: Sony Classical. (1975) google scholar Bach, J. S. (2012). Violin sonata no. 3, BWV 1016, III. Adagio ma non tanto. [L. Kogan ve K. Richter tarafından]. Johann Sebastian Bach - 6 sonaten für violine und cembalo, BWV 1014-1019 (2 CD): CD 1 [CD] içinde. Japan: Denon. (1972) google scholar Bazzana, K. (1997). Glenn Gould: The performer in the work: A study in performance practice. New York: Oxford University Press. google scholar Beardsley, M. C. (1970). The possibility of criticism. Detroit: Wayne State University Press. google scholar Bennett, R. (1995). Music dictionary. New York: Cambridge University Press. google scholar Bowen, J. A. (2001). Finding the music in musicology: Performance history and musical works. N. Cook ve M. Everist (Ed.), Rethinking music (s. 424-451) içinde. New York: Oxford University Press. google scholar Brossard, S. de (1705). Dictionaire de musique: Contenant une explication des termes grecs, latins, italiens, & françois, les plus usitez dans la musique. Paris: Chez C. Ballard. Erişim adresi: https://www.loc.gov/ item/39019786/ google scholar Bujic, B. (2002). Criticism of music. A. Latham (Ed.), The Oxford companion to music (s. 324-326) içinde. New York: Oxford University Press. google scholar Busoni, F. (1911). Sketch of a new esthetic of music (T. Baker, Çev.). New York: G. Schirmer. google scholar Calvocoressi, M.-D. (1923). Towards a method in musical criticism. The Musical Quarterly, 9(1), 72-81. Erişim adresi: https://www.jstor.org/stable/738544 google scholar Collingwood, R. G. (1958). The principles of art. London & New York: Oxford University Press. google scholar Dal,