Dergiler / Tasarım+Kuram / 2011 / Cilt: 7 - Sayı: 11

Eskişehir Devlet Demir Yolları yerleşkesi lojman konutları plan tipolojileri üzerine bir çalışma

A study on housing plan typologies in Eskişehir state railways campus

Sayfa
40–66
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makale kapsamında; Batıda 1800’lü yıllarda ortaya çıkan Türkiye’de ise Cumhuriyetin ilanı ile örneklerini veren fiirket Kentlerinin gelişimi özetlenerek Eskişehir’de bir şirket kenti örneği olan Devlet Demir Yolları (Tülomsaş) Yerleşkesinin konut plan tipolojileri incelenecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sanayi yapıları yalnızca makineleri barındıran binalar değil, yeni bir yaşam tarzının ve kültürünün topluma tanıtılmasının ve yayılmasının araçlarıdırlar.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu kapsamda, İngiltere, Almanya ve ABD’de endüstri devrimi ile birlikte artan üretim mekânları ile yaygınlık kazanan, sanayi yapıları kurucuları, çalışanlardan daha etkin bir biçimde yararlanmak ve daha verimli şartlar sunma kaygısı ile fiirket Kenti’ları (fiirket Kentlerini) oluşturmuşlardır.
💡
Sonuç & Katkı:Makale kapsamında; Batıda 1800’lü yıllarda ortaya çıkan Türkiye’de ise Cumhuriyetin ilanı ile örneklerini veren fiirket Kentlerinin gelişimi özetlenerek Eskişehir’de bir şirket kenti örneği olan Devlet Demir Yolları (Tülomsaş) Yerleşkesinin konut plan tipolojileri incelenecektir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Eskişehir · Eskisehir

Özet

Sanayi yapıları yalnızca makineleri barındıran binalar değil, yeni bir yaşam tarzının ve kültürünün topluma tanıtılmasının ve yayılmasının araçlarıdırlar. Bu kapsamda, İngiltere, Almanya ve ABD’de endüstri devrimi ile birlikte artan üretim mekânları ile yaygınlık kazanan, sanayi yapıları kurucuları, çalışanlardan daha etkin bir biçimde yararlanmak ve daha verimli şartlar sunma kaygısı ile fiirket Kenti’ları (fiirket Kentlerini) oluşturmuşlardır. Sanayileşme, Batıda olduğu gibi Modern Türkiye’nin kurucu öğelerinden olmuş, bir yandan toplumu dönüştürüp farklılaştırırken, diğer yandan toplumu örgütlemenin ve onun iç dinamiklerine müdahale etmenin bir aracı olarak kullanılmıştır. Eskişehir Devlet Demir Yolları (Tülomsaş) Yerleşkesi; günümüz endüstriyel mirasının fonksiyonel ve mekânsal bağlamda öncü örneklerindendir. Bir prototip olma özelliği taşıyan yerleşke; çalışanlarının çalışma dışında, barınma, sosyal, kültürel ve eğitime yönelik gereksinimlerini karşılayan mikro ölçekli bir kent modeli ortaya koyan ilk yapılanmalardan biri olma özelliği taşımaktadır. Makale kapsamında; Batıda 1800’lü yıllarda ortaya çıkan Türkiye’de ise Cumhuriyetin ilanı ile örneklerini veren fiirket Kentlerinin gelişimi özetlenerek Eskişehir’de bir şirket kenti örneği olan Devlet Demir Yolları (Tülomsaş) Yerleşkesinin konut plan tipolojileri incelenecektir.

Abstract

Industrial facilities are not buildings containing only machines, but are the means of the presentation and dissemination of a new life style and its culture to the society. In this context, the founders of the industrial facilities created the fiirket Kentis in order to present the workers more efficient conditions. Industrialization as one of the founding factors of Modern Turkey, was used as a means of “organizing the society and intervening its inner dynamics” while transforming the society and making a difference. The Eskisehir State Railways (Tülomsafl) Campus, in this frame, is one of the pioneer cases of the industrial heritage of our time in terms of its functional and spatial features. The campus, is one of the first settlements satisfying the social, cultural, educational and residential needs of the workers as a multifunctional campus offering a micro scale city model. In the frame of the present article, the development of the fiirket Kentis that emerged in the West during 1800’s and became widespread in Turkey with the proclamation of the republic will be summarized and the residential plan typologies of the Eskisehir State Railways (Tülomsafl) Campus will be analyzed.

Anahtar kelimeler
🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÜSTÜN, B. (2011). Eskişehir Devlet Demir Yolları yerleşkesi lojman konutları plan tipolojileri üzerine bir çalışma. Tasarım+Kuram, Cilt: 7 - Sayı: 11, 40–66. https://ajindex.com/articles/359032

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (11)

  1. Akcan, E. 2009. Çeviride Modern Olan fiehir ve Konutta Türk-Alman İlişkileri. Yapı Kredi Yayınları,
  2. Cogito. Alanen, A.,R. 2007.
  3. Morgan Park, Duluth, U.S.Steel and Forging of a Company Town. London, University of Minnesota Press.
  4. Beeson, E.W. 1911. Portsunlight The Model Village Of England. New York City:The Architectural Book Publising Company. Bozdoğan, S. 2002.
  5. Modernizm ve Ulusun İnşası, Erken Cumhuriyet Türkiyesi’nde Mimari Kültür. Metis Yayıncılık. Cengizkan A. 2009. İstanbul Silahtarağa Elektrik Santrali Yerleşme ve Konut Yaşam Çevreleri, Fabrikada Barınmak, Erken Cumhuriyet Dönemi’nde Türkiye’de İşçi Konutları. Yaşam, Mekan ve Kent. der. Cengizkan, A., 8-15, Ankara:
  6. Arkadaş Yayınevi.
  7. Crawford, M. 1995. Building The Workingman’s Paradise: The Design of American Company Towns. London: Bath Pres. Doğan, Ç. 2009. Nazilli Basma Fabrikası Yerleşimi: Tarihçe ve Yaşantı, Fabrikada Barınmak, Erken Cumhuriyet Dönemi’nde Türkiye’de İşçi Konutları. Yaşam, Mekân ve Kent, der. Cengizkan, A., 77, Ankara: Arkadaş Yayınevi. Ertin G. 1994. Eskişehir Kentinde Yerleşmenin Evrimi. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları No:773. Eskişehir Kültür Ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu Arşivi. Eskişehir Devlet Demiryolları Arşivi. Gür, fi. 2000. Doğu Karadeniz Örneğinde Konut Kültürü. YEM Yayınları. Kalender E. 1996. Konut Tipleri Üzerine Bir İnceleme. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi,
  8. Fen Bilimleri Enstitüsü. Keleş, G. 1988. Konut Plan fiemalarındaki Değişimin Grafik Tekniklerle İncelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi.
  9. Kılıç, L. 1997. Anılarda Eskişehir. Eskişehir Anadolu Rotary Kulübü. Sarıöz, P. 1997. Bir Zamanlar Eskişehir. İstanbul: Esbank Yayınları. Soygeniş S. 1995. Konut Yerleşmelerinde Konut Tipolojileri ve Yerleşim Örüntülerinin Değerlendirilmesine Yönelik Analitik Bir Çalışma, Yayınlanmamış Master Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi. Şenol S.B. 1994. Türkiye Demiryollarında 100.Yıl 1894- 1994, Eskişehir: Etam A.fi. Tapan M. 1996. Toplu Konut ve Türkiye’deki Gelişimi, Tarihten Günümüze Anadolu’da Konut ve Yerleşme. İstanbul:
  10. Tarih Vakfı Yayınları.
  11. Üstün, B. 2010. Eskişehir’de Modernizm ve Kentsel Gelişme Sürecinde Gerçekleştirilen Toplu Konut Alanlarında Konut Tipolojileri ve Yerleşim Örüntülerindeki Değişimlerin Değerlendirilmesine Yönelik Bir Çalışma, Anadolu Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri, Proje No: 80211. Zeybekoğlu, S. 2009. Erken Cumhuriyet Döneminde Sanayi Komplekslerinin Mekânsal