Dergiler / Tasarım+Kuram / 2020 / Cilt: 16 - Sayı: 29

zmir-Karşıyaka’da Çevresel Algıyı Çözümlemeye Yönelik Bir Araştırma

A Research to Analyse Environmental Perception in Karşıyaka, İzmir

Sayfa
153–167
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanınsonunda Karşıyaka’nın ticari, sosyal,rekreatif ve kültürel açıdan kentliler içinnitelikli bir kent deneyimi sunan, çevreselimgelenebilirliği yüksek, kullanıcılarıtarafından benimsenmiş, anlamlandırılmış,olumlu duygusal bağlar kurulan bir yerleşimyeri olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kentlerin okunabilir ve tanımlanabilirolması, kentlilerin aidiyet, güvenlik,sosyalleşme, yer-yön bulma gibi temelihtiyaçlarının giderilebilmesi ve insan-çevreilişkilerinin olumlu yönde geliştirilmesiadına gereklidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bir kentin söz konusuözellikleri içeren ve kentlilerin yaşamkalitesini arttıran nitelikli bir kent olupolmadığı, çevresel algı ve kentsel imgeçalışmalarıyla ortaya konarakdeğerlendirilebilmekte ve gerektiğindeiyileştirmeler yapılabilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanınsonunda Karşıyaka’nın ticari, sosyal,rekreatif ve kültürel açıdan kentliler içinnitelikli bir kent deneyimi sunan, çevreselimgelenebilirliği yüksek, kullanıcılarıtarafından benimsenmiş, anlamlandırılmış,olumlu duygusal bağlar kurulan bir yerleşimyeri olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Kentlerin okunabilir ve tanımlanabilirolması, kentlilerin aidiyet, güvenlik,sosyalleşme, yer-yön bulma gibi temelihtiyaçlarının giderilebilmesi ve insan-çevreilişkilerinin olumlu yönde geliştirilmesiadına gereklidir. Bir kentin söz konusuözellikleri içeren ve kentlilerin yaşamkalitesini arttıran nitelikli bir kent olupolmadığı, çevresel algı ve kentsel imgeçalışmalarıyla ortaya konarakdeğerlendirilebilmekte ve gerektiğindeiyileştirmeler yapılabilmektedir. Bu nedenleçevresel algı çalışmalarının ampirikdüzlemde geliştirilmesi ve yeni yaklaşımbiçimlerinin uygulanması önemlidir. Buaraştırmada yöntem olarak durum çalışması(case study) gerçekleştirilmiş, İzmir kentmerkezinin önemli yerleşimlerinden biri olanKarşıyaka çalışma alanı olarak seçilerekçevresel algısı çözümlenmiştir. Çalışmadaanı, hafıza, duygu, düşünce ve davranışlarıoluşturan bilişsel (cognitive) ve duygusal(affective) algı süreçleri bütünde elealınmıştır. Bu kapsamda öncelikle literatürtaraması ile araştırmanın kuramsal modeliortaya konmuş, alan çalışmasında tesadüfiolarak seçilen katılımcılarla açık uçlusorulardan oluşan yarı-yapılandırılmışgörüşmeler gerçekleştirilmiş ve Lynch’inbilişsel haritalama yöntemi uygulanmıştır.Elde edilen verilerin analiz edilmesiyle,çalışma alanı olarak seçilen Karşıyaka’nınçevresel algısı ve kentsel imgesiçözümlenmiş, kentsel potansiyelleri vezayıflıkları ortaya konmuştur. Çalışmanınsonunda Karşıyaka’nın ticari, sosyal,rekreatif ve kültürel açıdan kentliler içinnitelikli bir kent deneyimi sunan, çevreselimgelenebilirliği yüksek, kullanıcılarıtarafından benimsenmiş, anlamlandırılmış,olumlu duygusal bağlar kurulan bir yerleşimyeri olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract

Cities’ legibility and definability are essential in order to satisfy citizens security, belonging, socializing and navigating needs and to provide a positive humanenvironment interaction. Moreover, an urban settlement can be evaluated and ameliorated through environmental perception and city image studies. In this scope, developping empirical environmental perception studies and applying new research approaches are crucial. In this paper, case study has been the method used and the research field has been determined as Karşıyaka, İzmir. Evaluating Karşıyaka’s environmental perception holistically with cognitive and affective processes of perception which forms memory, emotions and behaviour is the main aim of the study. In this context, firstly the theoretical background has been established through literature research and then field research consisting semistructured interviews including open-ended questions and cognitive mapping has been done with participants chosen by random sampling. Analysing the data derived from this research, Karşıyaka’s environmental perception and city image, thus its potentials and weaknesses have been revealed. It is concluded that Karşıyaka is qualified, imageable, embraced, sensed, positively percepted and used urban space which provides a fulfilling urban experience in commercial, social, recreative and cultural terms for its users.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZGEN, A. İ., DOĞRUSOY, İ. T. (2020). zmir-Karşıyaka’da Çevresel Algıyı Çözümlemeye Yönelik Bir Araştırma. Tasarım+Kuram, Cilt: 16 - Sayı: 29, 153–167. https://ajindex.com/articles/358960

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Appleyard, D. (1976). Planning a pluralistic city. Cambridge, MA: MIT Press.Arnheim, R. (2018). Görsel Düşünme. R. Oğdül (Çev.). İstanbul: Metis Yayınları. Ayna A. ve Domaniçli F. S. (2011, Ekim). Duyusal Hacim. Mimari Tasarım Eğitimi: Bütünleşme içinde. İstanbul: Yıldız Teknik Üniversitesi.
  2. Bahtiyar Karatosun, M. ve Olğun, T. N. (2017). İzmir Kıyı Kamusallığındaki Dönüşümün 19. Yüzyıldan 20. Yüzyıl Başlarına Uzanan Süreçte İrdelenmesi: Alsancak ve Karşıyaka Kıyıları Örneklemi. İzmir’de Kent, Mimarlık ve Kamusallık (s. 45-66) içinde. İstanbul: Yalın Yayıncılık. Bakker I. & Van der Voordt T. & Vink P. & De Boon J. (2014).
  3. Pleasure, Arousal, Dominance: Mehrabian and Russell Revisited. Current Psychology, 33(3), 405-421. doi: 10.1007/s12144-014-9219-4. Erişim adresi: https://www.levenswerken.eu/flash/ pleasure_arousal_dominance.pdf Downs, R. M. ve Stea, D. (1973). Cognitive Maps and Spatial Behavior: Process and Products. R. M. Downs & D. Stea (Ed.), Image and Environment (s. 8-26) içinde. Chicago: IL:Aldine Eagleman, D. (2013). Incognito- Beynin Gizli Hayatı. Z. Arık Tozar (Çev.). İstanbul:
  4. Domingo Yayınları.
  5. Erdoğmuş B. (2012). Bir Kıyı Yerleşmesinde Kimlik Dönüşümü: Tarihsel Süreç İçinde Karşıyaka’nın (İzmir) Kıyı Kullanımında Gözlenen Değişimler. Ege Coğrafya Dergisi, 21(2), 37-46. Erişim adresi: http://dergipark.gov.tr/download/ article-file/56743 Gärling T., Golledge R.G. (1989). Environmental Perception and Cognition. E.H. Zube ve G.T. Moore (Ed.). Advance in Environment, Behavior, and Design Vol. 2 içinde. Springer, Boston, MA. doi: 10.1007/978-1-4613-0717- 4_7. Erişim adresi: https://link.springer.com/ chapter/10.1007/978-1-4613-0717-4_7#citeas Gibson, J. J. (1966). The senses considered as perceptual systems. Boston: Houghton & Mifflin. Golledge, R. G. (1999). Human wayfinding and cognitive maps. R. G. Golledge (Ed.), Wayfinding Behavior: Cognitive Mapping and Other Spatial Processes (pp. 5–45) içinde. Baltimore, MD: The Johns Hopkins University Press. Erişim adresi: https://books.google.com.tr/books?id=TjzxpAWiamUC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=- false Ittelson, W. H. (1973). Environment perception and contemporary perceptual theory. W. H. Ittelson (Ed.), Environment and cognition içinde. New York: Seminar. Ittelson, W. H. (1978). Environmental Perception and Urban Experience. Environment and Behavior, 10(2), 193–213. doi: 10.1177/0013916578102004. Erişim adresi: https://journals.sagepub.com/doi/ abs/10.1177/0013916578102004
  6. İnceoğlu M. (2010).