Dergiler / Amme İdaresi Dergisi / 2011 / Cilt: 44 - Sayı: 3

İktisat ve sosyal teoride evrim düşüncesi

The idea of evolution in the economics and social theory

Sayfa
1–26
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Üçüncüsü de, evrim anlayışının sosyal dünyaya birebir uygulanmaya çalışılmasının, insanın niyetli davranışını gözardı ederek bireyleri içinde yaşadıkları toplumların ya da sosyal ilişki ve değişmelerinin "kuklaları" haline getirme tehlikesini taşımasıdır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makale, evrim düşüncesinin iktisat ve sosyal teorideki kullanımlarının yaratabileceği sakıncalar üzerinde durmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:İlk sakınca, genel olarak sosyal teoride evrim kavramının çoğu kez içeriği ortaya konmadan kullanılması, bunun da belirsizlik yaratmasıdır.
💡
Sonuç & Katkı:Üçüncüsü de, evrim anlayışının sosyal dünyaya birebir uygulanmaya çalışılmasının, insanın niyetli davranışını gözardı ederek bireyleri içinde yaşadıkları toplumların ya da sosyal ilişki ve değişmelerinin "kuklaları" haline getirme tehlikesini taşımasıdır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu makale, evrim düşüncesinin iktisat ve sosyal teorideki kullanımlarının yaratabileceği sakıncalar üzerinde durmaktadır. İlk sakınca, genel olarak sosyal teoride evrim kavramının çoğu kez içeriği ortaya konmadan kullanılması, bunun da belirsizlik yaratmasıdır. Evrimsel eğretileme ve benzetmeler, sosyal dünyayı da açıklayacak nedensel mekanizmalar olarak kullanılmaya çalışıldığından, belirsizliğin artması kaçınılmazdır, ikincisi, özellikle iktisatta, evrimci düşüncenin daha çok "Panglosscu", yani optimizasyon ilkesiyle uyumlu bir biçimde kullanılmasıdır. İşlevselci düşünce ile eşleşen böyle bir kullanım, sosyal bilimin yararını azaltmaktadır, çünkü bu, her sosyal oluşum, ilişki ya da kurumun mutlaka bir işlevi yerine getirdiğini ileri süren "araçsalcı" bir bakış açısına yol açmaktadır. Üçüncüsü de, evrim anlayışının sosyal dünyaya birebir uygulanmaya çalışılmasının, insanın niyetli davranışını gözardı ederek bireyleri içinde yaşadıkları toplumların ya da sosyal ilişki ve değişmelerinin "kuklaları" haline getirme tehlikesini taşımasıdır.

Abstract

The paper focuses on the shortcomings of the attempts of applying the idea of evolution to economics and social theory in an uncritical way. First shortcoming is the fact that the notion of evolution is used in the social theory in an undis criminating fashion, without explaining the content of evolution. For the most part, evolutionary notions are meant to be used as metaphors or analogies in the social science, but sometimes they are also expected to act like causal mechanisms to explain social change. However, since they are only metaphors, they cannot carry such burden. Secondly, especially in economics, the notion of evolution is used in an "adaptationist", even a "Panglos-sian " way that emphasizes optimization principle, as in the rational choice theory used in economics. Such uses, coupled with functionalism, leads to an instrumental outlook that emphasizes the "fitness " of every social relation, institution, etc. to some "needs ". Last, but not the least, uncritical application of evolutionary notions to the social world overlooks the importance of human intentionality in social change, and thus making individuals mere "puppets " of some autonomous evolutionary forces.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

GÜZEL, C., ÖZEL, H. (2011). İktisat ve sosyal teoride evrim düşüncesi. Amme İdaresi Dergisi, Cilt: 44 - Sayı: 3, 1–26. https://ajindex.com/articles/355621

Kaynakça (9)

  1. Althusser, Louis (1979), "Contradiction and Overdetermination," For Marx, Verso, London içinde, s. 15-35.
  2. Araz Takay, Bahar (2009), "Evrimsel İktisat ve Sosyal Değişme", Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, yayınlanmamış doktora tezi. Araz Takay, Bahar - Hüseyin Özel (2008), "Schumpeter and the Evolutionary Economics: Three Conceptual Issues," paper presented to the 12th Annual Conference of the European Society for the History of Economic Thought: "Development and Transition in the History of Economic Thought," Prague (Czech Republic), 15th — 17th May. Aristoteles (1975), "Politika", Mete Tunçay (çev.), İstanbul:
  3. Remzi Kitabevi.
  4. Bhaskar, Roy (1981), "The Consequences of Socio-Evolutionary Concepts for Naturalism in Sociology: Commentaries on Harre and Toulmin," in U.J. Jensen and R. Harre (eds.) The Philosophy of Evolution, Sussex: Hervester, 1981, pp. 196-209.
  5. Bhaskar, Roy (1989), "The Possibility of Naturalism: A Philosophical Critique of the Contemporary Human Sciences", 2nd ed., New York, Harvester Wheatsheaf. Boland, Lawrence (1981), "On the Futility of Criticizing the Neoclassical Maximization Hypothesis," American Economic Review, December, s. 1031-36; tıpkıbasım: Bruce Caldwell, Appraisal and Criticism In Economics: A Book of Readings, London, Allen and Unwin, 1984 içinde, 246-51
  6. Cohen, Gary A. (1978) "Karl Marx's Theory of History: A Defence", Oxford: Oxford University Press.
  7. Dawkins, Richard (1976), "The Selfish Gene". Oxford: Oxford University Press (Türkçe çevirisi,: "Gen Bencildir", Ankara: TÜBİTAK Yayınları, 2005).
  8. Giovanni, Dosi- Freeman, Christopher - Nelson, Richard - Silverberg, Gerald - Luc Soete (eds.) (1988), "Technical Change and Economic Theory", London: Francis Pinter and New York: Columbia University Press.
  9. Eldredge, Niles - Gould, Stephen Jay (1972), "Punctuated equilibria: an alternative to phyletic gradualism" T.J.M. Schopf, ed., Models in Paleobiology. San Francisco: Freeman Cooper, içinde, s. 82-115. Tıpkıbasım: N. Eldredge, Time frames, Princeton: Princeton Univ. Press, 1985. Engels Friedrich (1883), "Draft of a Speech at the Graveside of Karl Marx", Published in the newspaper La Justice, March 20, 1883; http://www.marxists. org/archive/marx/works/18 83/death/justice.htm Engels, Friedrich (1876), "The Part Played by Labour in the Transition from Ape to Man," http://www.marxists.org/archive/marx/works/1876/part-played-lab our/index. htm. [Türkçe çevirisi: "Maymundan İnsana Geçişte Emeğin Rolü", Dünü ve Bugünüyl