Dergiler / Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi / 2007 / Sayı: 42

Türk Sinemasının Özgün Dil Arayışlarına Farklı Bir Yol Haritası: Türk Soylu Ülkeler Sineması

An Alternative for Turkish Cinema's Search for an Original Language: The Cinema of Central Asia

Sayfa
55–75
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu Özgünlük yitimine karşı önerilen yol haritası ise, eski Sovyetler Birliği'nin ürettiği ve ente­lektüel yönü çok güçlü olan sinema dilinin etkisi altında kalan, bunu kendi anlatı görenekleri ile sentezleyen Türk Soylu Ülkeler'in sinemasal anlatı estetiklerinde ne denli başarılı oldukları ve bu deneyimlerinden Türk Sineması'nın ne gibi kazanımlar elde edebileceğidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, son dönem Türk sinemasında yeni anlatım biçim­leri, yeni sözdizimleri arayışında olan yönetmenlere genel geçer kabul­lerin dışında farklı öneri sunma üzerine odaklanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Türk sineması­nın 'öykü, görüntü ve teknik' kodları irdelendiğinde, bu sinemanın, Dünya (Batı) sinemasının sinematografik anlatısından hem farklı ol­duğu, hem de yetersiz kaldığı kolayca görülebilir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu Özgünlük yitimine karşı önerilen yol haritası ise, eski Sovyetler Birliği'nin ürettiği ve ente­lektüel yönü çok güçlü olan sinema dilinin etkisi altında kalan, bunu kendi anlatı görenekleri ile sentezleyen Türk Soylu Ülkeler'in sinemasal anlatı estetiklerinde ne denli başarılı oldukları ve bu deneyimlerinden Türk Sineması'nın ne gibi kazanımlar elde edebileceğidir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu çalışma, son dönem Türk sinemasında yeni anlatım biçim­leri, yeni sözdizimleri arayışında olan yönetmenlere genel geçer kabul­lerin dışında farklı öneri sunma üzerine odaklanmıştır. Türk sineması­nın 'öykü, görüntü ve teknik' kodları irdelendiğinde, bu sinemanın, Dünya (Batı) sinemasının sinematografik anlatısından hem farklı ol­duğu, hem de yetersiz kaldığı kolayca görülebilir. Bu nedenle çalış­mada, öncelikli olarak estetik yönü zayıf, fakat kendi kültürü ile sahici bağlar kuran Yeşilçam sinemasının görsel anlatı dilinin analizi yapılmış, daha sonra da değişen şartlar altında estetik düzeyi yüksek seçkin sa­nat olma adına modernist anlatı modellerinin peşine düşen Türk sine­masının giderek yitirdiği özgünlüğü tartışılmıştır. Bu Özgünlük yitimine karşı önerilen yol haritası ise, eski Sovyetler Birliği'nin ürettiği ve ente­lektüel yönü çok güçlü olan sinema dilinin etkisi altında kalan, bunu kendi anlatı görenekleri ile sentezleyen Türk Soylu Ülkeler'in sinemasal anlatı estetiklerinde ne denli başarılı oldukları ve bu deneyimlerinden Türk Sineması'nın ne gibi kazanımlar elde edebileceğidir.

Abstract

This study focuses on presenting a new alternative to Turkish film directors who are looking for new forms and new syntax. When the narrative codes of Turkish cinema are analyzed in terms of story, vision and technique, it can be observed that this cinema not only differs significantly from the cinematographic narrative qualities of Western Cinema but is also rather backward compared to its Western counterparts. This study, therefore, firstly analyzes the visual narrative language of classical Turkish Cinema ("Yeşilçam"), which has been rather weak on the aesthetic side but which has established strong and authentic ties with its own culture. The study then discusses the loss of originality in later Turkish Cinema, which has followed a different path due to changing conditions, and has attempted to adopt modernist narrative models for the purpose of presenting itself as "high" art. In this study the suggestion made to regain originality in today's Turkish Cinema is to consider the Cinema of the Turkish Republics of Central Asia. This cinema has been influenced by the strong intellectual language of Soviet Cinema and has effectively combined this influence with its own narrative traditions. This study, then, discusses the success of the Cinema of the Turkish Republics of Central Asia and the possible benefits that today's Turkish Cinema can derive from their experiences.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SÖZEN, M. F. (2007). Türk Sinemasının Özgün Dil Arayışlarına Farklı Bir Yol Haritası: Türk Soylu Ülkeler Sineması. Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 42, 55–75. https://ajindex.com/articles/352987

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (30)

  1. ADANIR, Oğuz (1994),
  2. Sinemada Anlam ve Anlatım, Ankara,
  3. Kitle Yayınları ALKAN, Ahmet Turan (2002), "Aşka ve İnsanlığa Adanmış Bir Türk Kültür Ürünü: Yeşilçam Sineması", Aksiyon Dergisi, sayı: 374, İstanbul AND, Metin (2002),
  4. Ritüelden Drama, İstanbul Yapı Kredi Yayınları AYVAZOĞLU, Beşir (1989),
  5. İslam Estetiği ve İslam, İstanbul,
  6. Çağ Yayınları BENGİSU, Nihal (2005) "Türk Dünyası ile sekiz gün", http:llarsiv.aksiyon.com.trlarsivl209lpagesldosyalarldos9.html 19 şubat 2005
  7. BİLGİÇ, Filiz (2002), Türk Sinemasında 1980
  8. Sonrası Üslup Arayışları, Ankara,
  9. Kültür Bakanlığı Yayınları ERDOĞAN, Nezih (1998), "Yeşilçam'da Beden ve Mekanın Eklemlenmesi Üzerine Notlar", Doğü-Batı Düşünce Dergisi, Yıl: 1, Sayı: 2, Ankara, Doğu-Batı yayın­ları, s: 157-164
  10. DOĞRUSÖZ, Mahan (2005), "Erotik Aşka Psikanalitik Bir Bakış" www.iGgoru.com/makale/erotikaskin DORSAY, Atilla (2004), Sinemamızda Çöküş ve Rönesans Yılları, İstanbul Remzi Kitabevi GEVGİLİLİ, Ali (2002),
  11. Çağını Sorgulayan Sinema, İstanbul,
  12. Bağlam Yayınları GÜLERYÜZ, Kezban (1996), "Türk sinemasında Üslubun Kökeni", Türk Sineması Üzerine Düşünceler, Ed: Süleyma Murat Dinçer, Ankara, Doruk Yayınları, s: 49-56
  13. HİLAV Selahattin (1995),
  14. Edebiyat Yazıları, Yapı-Kredi Yayınları, 1995
  15. İSMAİLOV Tofik (2001),
  16. Türk Cumhuriyetleri Sinema Tarihi, Cilt: 1-2-3, İstanbul,Türk Güzel Sanatlar Vakfı Yayınları JOHNSON, Vida (2003), "Thaw'dan Sonra Rusya", Dünya Sinema Tarihi, (çev: Ahmet Fethi). Ed: G.O.Smith, İstanbul Kabala Yayınları, s: 722-734
  17. MONACO, James (2001), Bir Film Nasıl Okunur, (çev: Ertan Yılmaz), İstanbul,
  18. Oğlak Yayınları ÖZDEMİR, Nutku (2006), Tiyatroda Kültürlerarası Eğilimler, http://www.tiyatronline.com/loca200htm
  19. ÖZÖN, Nijat (1995), Karagöz'den Sinema'ya (Cilt 1-2),
  20. Ankara,
  21. Kitle Yayınları PEKMAN, Yavuz (2002),
  22. Çağdaş Tiyatromuzda Geleneksellik, İstanbul,
  23. Mitos-Boyut Yayınları PLAKHOV, Andrei (1991), Sovyet Sineması, (çev: Ergün Akça/Şerif Erol), İstanbul,
  24. Arena Yayıncılık RADYAVNI, Jean (2003), "Sovyet Cumhuriyetlerinde Sinema", Dünya Sinema Tari­hi, (çev: Ahmet Fethi), Ed: CO.Smith, İstanbul Kabalcı Yayınlan, s: 734-739
  25. ROTHA, Paul/GRIFFITH, Richard (2001), Sinema Yazıları, (çev: Ayzer Ovatman), İstanbul,
  26. İzdüşüm Yayınları ŞAŞA, Ayşe/ YALSIZUÇANLAR, Sadık/ KABİL İhsan (1997)
  27. Düş, Gerçeklik ve Sinema, İstanbul,
  28. İz yayınları ŞENGÜL Abdullah (2001), Türk Drama Geleneği ve Tarihi Oyunlarımız, Afyon Kocatepe Üniversitesi yayınları TEKSOY, Rekin (2005),
  29. Rekin Teksoy'un Sinema Tarihi, İstanbul,
  30. Oğlak Yayıncılık TEZEL, Naki (19