Dergiler / Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi / 2010 / Cilt: 2010 - Sayı: 54

20. Yüzyılın Başında Kazak Aydınlanmasında "Kadın" Teması

The Theme of Woman in the Kazakh Enlightenment at the Beginning of the Twentieth Century

Sayfa
211–230
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makalemde, 20. yüzyılın başlarında Kazak aydınlarının kız çocuklarının eğitimi meselesine ve kadınların sosyal hayattaki statülerinin iyileştirilmesine yönelik düşünceleri irdelenmeye çalışılmıştır

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İslâm'dan önceki dönemlerde bütün Türk kavimlerinde olduğu gibi Kazaklarda da kadın, toplumda özel bir konuma sahipti.
📊
Temel Bulgular & Veri:İslâmiyet'in kabulü ile birlikte İslâm'ın yanlış yorumlanması ve diğer kültürlerle etkileşimi neticesinde Kazak kadınları sosyal hayattaki statülerini kaybetmişlerdir. 20. yüzyılın başlarına gelindiğinde Kazak kızları eğitim haklarından mahrum bırakılmakta, evlilik aşamasında para karşılığında istemedikleri kimselerle evlendirilmekte, sosyal hayatta ise geri plana itilmiş durumda idiler.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makalemde, 20. yüzyılın başlarında Kazak aydınlarının kız çocuklarının eğitimi meselesine ve kadınların sosyal hayattaki statülerinin iyileştirilmesine yönelik düşünceleri irdelenmeye çalışılmıştır
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

İslâm'dan önceki dönemlerde bütün Türk kavimlerinde olduğu gibi Kazaklarda da kadın, toplumda özel bir konuma sahipti. İslâmiyet'in kabulü ile birlikte İslâm'ın yanlış yorumlanması ve diğer kültürlerle etkileşimi neticesinde Kazak kadınları sosyal hayattaki statülerini kaybetmişlerdir. 20. yüzyılın başlarına gelindiğinde Kazak kızları eğitim haklarından mahrum bırakılmakta, evlilik aşamasında para karşılığında istemedikleri kimselerle evlendirilmekte, sosyal hayatta ise geri plana itilmiş durumda idiler. Bütün bu sebeplerden, Kazak düşünce hayatında bu dönemde kadın teması ön plandadır. Bu makalemde, 20. yüzyılın başlarında Kazak aydınlarının kız çocuklarının eğitimi meselesine ve kadınların sosyal hayattaki statülerinin iyileştirilmesine yönelik düşünceleri irdelenmeye çalışılmıştır

Abstract

Like all pre-Islamic Turkic tribes, the Kazakh society too gave woman a special status within society. After the conversion to Islam, the Kazakh woman lost her status in social life due to the misinterpretation of Islam and the influence of other cultures. At the beginning of the twentieth century, the educational rights of Kazakh women were infringed; young Kazakh girls were forced to marry without love, and they were left behind in all aspects of social life. Due to these reasons, the woman issue was one of the mostly brought up topics among Kazakh intellectuals at this time. In this article, I tried to analyze the thoughts of 20th-century Kazakh intellectuals concerning the problem of women's illiteracy and the issue of raising the status of women within society.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZDEMİR, E. (2010). 20. Yüzyılın Başında Kazak Aydınlanmasında "Kadın" Teması. Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 2010 - Sayı: 54, 211–230. https://ajindex.com/articles/352846

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. Ahmetov, Galım (1996). Alaş Alaş Bolganda. Almatı: Jalın Aljanov, Ş. (1911). "Kazaktın Kudalıktarındagı Kemşilikteri". Aykap 6: 141. Allabergen, Kırıkbay ve Jarılgasın Nuskabayulı (1996). Kazak Jurnalistikasının Tarihı. Almatı: Jalın Akpınar, Yavuz (2005). İsmail Gaspıralı Seçilmiş Eserleri: Fikri Eserleri. İstanbul:
  2. Ötüken Yay. Asanbay, Aksar (2003). Turan Büyükleri. Çev. Aşur Özdemir. İstanbul: Kazakistan Süleyman Demirel Üniversitesi Yay. Arıkan, Metin (2008). "Kazak Edebiyatında İlk Roman 'Bakıtsız Jamal' ". Turkish Studies 3 (7): 40-82. "Bağbostan" (1971). Kazak-Sovyet Ensiklopediyası. C.2. 72. Baytursunov, Ahmet (1991). Ak Jol. Almatı: Jalın Bekhocin, H.(1981). Kazak Baspasözü Tarihınnın Oçerki (1860-1958). Almatı: Mek- tep. Bennigsen, A., Cheantal Lemercier- Quelquejay (1964). La Presse et le Mouvement chez les Musulmans de Russie Avant 1920. Paris: Mouton et Co. Jumabayev, Mağjan(1995). Şıgarmalar. Cilt I. Almatı: Bilim Dulatov, Mirjakıp (1911). "Eki Kızdın Munı". Aykap 12: 14-17.
  3. Dulatov, Mirjakıp (1991a). "Til Kuralı". Mirjakıp Dulatov Şıgarmaları Almatı: Jazuşı --- (1991b). "Bakıtsız Jamal". Mirjakıp Dulatov Şıgarmaları. Almatı: Jazuşı Eski Devirden Günümüze Kazakistan ve Kazaklar (2007). Çev. Abdulvahap Kara. İstanbul:
  4. Selenge Yay. Ergin, Muharrem (2000). Dede Korkut Kitabı. İstanbul:
  5. Boğaziçi Yay. Ergün, Metin (2002). Kopuz Sarını Kazak Aşık Tarzı Şiir Geleneği ve Akın ve Cıravları. Ankara:
  6. Kültür Bakanlığı Yay. Gaspıralı, İsmail (1896). "Terk Edilecek Bir Adet". Tercüman (Yanvar): 170. Gökalp, Ziya (1999). Türkçülüğün Esasları. İstanbul:
  7. MEB Yay. Hablemitoğlu, Şengül ve Necip Hablemitoğlu (1998). Şefika Gaspıralı ve Rusya'da Türk. Kadın Hareketi. Ankara:
  8. Ajans Türk Matb. Hablemitoğlu, Necip (1997). Çarlık Rusyası'nda Türk Kongreleri (1905-1917). Anka- ra: Ankara Üniversitesi Bas. Hudson, Alfred, E. (1964). Kazak Social Structure. New Haven: Human Relation Area Files Press.
  9. Kafesoğlu, İbrahim (1984). Türk Milli Kültürü. İstanbul:
  10. Boğaziçi Yay. Kaltayulı, Makaş (1912). "Colsız Gadetterimizdin Biri". Aykap 4:172-175.
  11. Kanlıdere, Ahmet (2000). "Rusya Müslümanlarının Kongrelerinde Kadın Meselesi". Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi 2: 139-148.
  12. Klyashtrony, S.G. ve T. İ.Sultanov (2004). Türkün Üç bin Yılı. İstanbul:
  13. Selenge Yay. Kırımlı, Hakan (1998). Kırım Tatarlarında Milli Kimlik ve Milli Hareketler (1905- 1916). Ankara:
  14. TTK Kıyambekov, Taşen (1914). "Zaysandan". Aykap 11: 467. Koç, Kenan, İsina, Almagül ve Bolat Korganbekov (2007). Kazak Edebiya