Dergiler / Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi / 2018 / Sayı: 84

Ögedey Kağan'ın Herât Emîri Uygur Türk'ü Harlıg

Ogedei Khan’s Governor of Herat Uyghur Turk Harlıg

Sayfa
23–43
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Harlıg ihtiyarlayınca Moğollar tarafından azledildi ve şehrin yönetimi Melik Şemseddîn-i Kert'in eline geçti.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Moğol istilası birçok şehri harap etti.
📊
Temel Bulgular & Veri:Harlıg, aslen bir Uygur Türk'ü olup 1239 yılında Herât'a görevlendirildi ve 1259 yılına kadar bu görevde kaldı.
💡
Sonuç & Katkı:Harlıg ihtiyarlayınca Moğollar tarafından azledildi ve şehrin yönetimi Melik Şemseddîn-i Kert'in eline geçti.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Moğol istilası birçok şehri harap etti. Harap edilen şehirlerden birisi de Herât'tır. Moğol istilasıyla harap olan şehir, Ögedey Kağan zamanında yeniden imar edilmeye başlandı. Buraya göç özendirildi. Çeşitli bölgelerden dokuma ustaları getirildi. Bu dönemin önemli emîrlerinden birisi de Harlıg'dır. Harlıg, aslen bir Uygur Türk'ü olup 1239 yılında Herât'a görevlendirildi ve 1259 yılına kadar bu görevde kaldı. Onun döneminde şehirde imar faaliyetleri arttı. Yeni işyerleri açıldı ve tarım gelişti. Eski sulama kanalları tamir edildi ve yenileri yapıldı. Bu dönemde şehir büyüdü. Harlıg ihtiyarlayınca Moğollar tarafından azledildi ve şehrin yönetimi Melik Şemseddîn-i Kert'in eline geçti.

Abstract

Mongol invasion destroyed many cities. One of the destroyed cities was Herat. The city which was ruined by the invasion began to be rebuilt during the reign of Ogedey Khan. Immigration was encouraged here. Weaving craftsmen from various regions were brought. One of the important governor of this time was Kharlıg (Harlıg). Kharlıg-originally an Uyghur Turk was commissioned in Herat in 1239 and continued his duty till 1259. In his time, social and agricultural activities were increased. New businesses were opened and agriculture got improved. Old irrigation channels were repaired, and new ones were built. The city enlarged in this period. Kharlıg was dismissed when he grew old by the Mongols and the administration of the city was given to Malik Şams-al-din Kart.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ŞAHİN, M. (2018). Ögedey Kağan'ın Herât Emîri Uygur Türk'ü Harlıg. Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 84, 23–43. https://ajindex.com/articles/352631

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Barthold, Wilhelm (1930). Historica-Geographical Survey of Iran. New Jersey: Princeton. Kanar, Mehmet (2010). Farsça-Türkçe Sözlük. İstanbul:
  2. Say Yay. Köprülü, M. Fuad (1991). Osmanlı Devletinin Kuruluşu. Ankara:
  3. TTK Yay. Kurt, Hasan (2002). Türk-İslâm Dönemine Geçişte Tahiroğulları. Ankara:
  4. Araştırma Yay. Lane, George (2003). Early Mongol Rule in Thirteenth-Century Iran. New York. Spuler, Bertold (1987). İran Moğolları. Çev. Cemal Köprülü. Ankara:
  5. TTK Yay. Terry, A. (1983). Timurid Herât. Wiesbaden. Uslu, Recep (1997). Hicri I. II. Yüzyılda Horasan Tarihi. Doktora Tezi. İstanbul.
  6. Wahab, S. ve B. Yaungerman (2007). A Brief History of Afghanıstan. New York. Yuvalı, Abdülkadir (1994). İlhanlılar Tarihi I Kuruluş Devri. Erciyes Üniversitesi Yay. Kayseri. Ya‘kubî (2002). Ülkeler Kitabı. Çev. M. Ağarı. İstanbul:
  7. Ayışığı Kitapları. Whittehead, R. B. (1979). “Meymene, Maymana”. İslam Ansiklopedisi. C. 8. İstanbul: MEB Yay. 180. Togan, Z. Velidi (1988). “Herât”. İ.A. C. V/I. İstanbul: MEB Yay. 429-442.
  8. The Oriental Geograph of Ebn Haukal (1992). Islamic Geography. Translated by William Ousley. Ed. Fuad Sezgin. Frankfurt. Taeschner, Fr. (1986). “Ayyâr”. EI2. C. I. Leiden. (2014b). “Moğol Döneminin Yöneticilerinden Melik Mecneddîn-i Kalyonî ve Oğlu Şemseddîn Muhammed-i Kalyonî”. Tarih Okulu Dergisi (Journal of History School) XVII: 155-163. (2014a). “Ayyârlar ve Kent Aşayişi (Oops, and The City Public Security)”. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi (The Journal of İnternational Social Research) 209: 731-737.
  9. Şahin, Mustafa (2013). Orta Çağ’da Herât Bölgesi (Gaznelilerin Kuruluşundan Timurluların Yıkılışına Kadar) (961-1507). Doktora Tezi. Tokat: Gaziosmanpaşa Üniversitesi.
  10. Strange, G. Le (2011).
  11. The Lands of the Eastern Caliphate, Persia and Central Asia. New York. Seyf İbn Yâ’kûb el-Herevî (1944). Târihnâme-yi Herât. Neşr. M. Zübeyr es-Sıddıkî. Calcuta. Özcan, Abdülkâdir (1991). “Ayyâr”. İslam Ansiklopedisi. C. 4. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yay. 296. Ögel, Bahaeddin (2002). Sino Turcia Cengiz Han’ın Türk Müşavirleri. İstanbul: IQ Yay. Mîrhând, Mîr Muhammed b. Seyyîd Burhânu’d-dîn Hândşâh (1339). Ravzâtu’s-Safâ fî Sîreti’l-Enbiyâ ve’l-Mülûk ve’l-Hulefâ. C. 5. Neşr. A. Pervîz. Tahran. Kayaoğlu, İsmet (1984). İslam Kurumları Tarihi. II. Baskı. Ankara: Ankara Üniversitesi.
  12. İlahiyat Fak.Yay. Ivanov, W. (1926). “Notes on the Etnology of Khurasan”. The Geographical Journal 67: 143-158. Iskandar b. Qabûs b. Washmgir (1956). The Nasihat-Nama Known as Qabus-Nama.