Dergiler / Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi / 2020 / Cilt: 9 - Sayı: 1

TÜRKİYE’DE İLKÖĞRETİM OKULLARINDA COĞRAFYA ÖĞRETİMİNİN TARİHSEL GELİŞİMİ

Sayfa
395–412
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Betimsel analiz tekniği ile elde edilen bulgular ilgili literatür aracılığıyla tartışılmış ve coğrafyanın öğretimine ilişkin güncel sorunların çözümüne katkı sağlayabilmek adına çeşitli öneriler ortaya konulmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın amacı Türkiye’de Cumhuriyet Dönemi’nde ilköğretim okullarında coğrafya öğretiminin yerini tarihsel bir bakış açısı ile değerlendirmektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Betimsel analiz tekniği ile elde edilen bulgular ilgili literatür aracılığıyla tartışılmış ve coğrafyanın öğretimine ilişkin güncel sorunların çözümüne katkı sağlayabilmek adına çeşitli öneriler ortaya konulmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca doğa ve toplum bilimleri arasında bir köprü özelliğine sahip coğrafyanın bütüncül yaklaşımından ilk ve orta öğretimdeki tüm öğretim programlarında ve coğrafya öğretiminin güncel sorunlarının çözümünde tarihsel deneyimden daha fazla yararlanılması için akademik çalışmaların artırılması önerilmiştir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:2005 Verileri
⚙️Değişkenler:Coğrafya öğretimi · İlköğretim · Türkiye

Özet

Bu araştırmanın amacı Türkiye’de Cumhuriyet Dönemi’nde ilköğretim okullarında coğrafya öğretiminin yerini tarihsel bir bakış açısı ile değerlendirmektir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Bu kapsamda geçmişten günümüze Tebliğler Dergileri ve Millî Eğitim Şûra kararları incelenmiştir. Betimsel analiz tekniği ile elde edilen bulgular ilgili literatür aracılığıyla tartışılmış ve coğrafyanın öğretimine ilişkin güncel sorunların çözümüne katkı sağlayabilmek adına çeşitli öneriler ortaya konulmuştur. Esasen Cumhuriyetin kuruluş döneminde ilkokul 4. sınıftan itibaren lise son sınıfa kadar coğrafya ayrı bir ders olarak okutulmuştur. 1960’lı yıllardan itibaren Amerikan Sosyal Bilgiler hareketinin de etkisiyle ilk olarak temel eğitimde Tarih, Coğrafya ve Yurttaşlık Bilgisi dersleri Sosyal Bilgiler dersi olarak tek bir ders haline getirilmiştir. 1970’li yıllarda bu birleştirme ortaokullarda da gerçekleştirilmiştir. 1980 Askeri Darbesi’nin ardından ortaokullarda Sosyal Bilgiler dersi kaldırılarak yerine Millî Coğrafya, Millî Tarih ve Vatandaşlık Bilgisi dersleri programa konulmuştur. 1998’de ilkokul ve ortaokullar, ilköğretim okulu olarak birleştirilmiş ve 8 yıllık kesintisiz zorunlu eğitime geçiş sürecinde Millî Coğrafya ve Millî Tarih dersleri öğretim programlarından kaldırılarak, 4. sınıftan 7. sınıfa kadar okutulacak Sosyal Bilgiler dersi programa tekrar konulmuştur. 2005 yılında tüm eğitim kurumlarında yapılandırmacı yaklaşıma kuvvetli bir vurgu yapılarak ilköğretim ve ortaöğretim programları yenilenmiştir. Dolayısıyla yeni oluşturulan Sosyal Bilgiler programında disiplinler arası bir yaklaşım benimsenmiş ve bu kapsamda yeni öğrenme alanları oluşturulmuştur. 2018 yılında Türkiye’de ilkokul ve ortaokullarda okutulan Sosyal Bilgiler dersleri Bilim ve Toplum, Kültür ve Miras, İnsanlar, Yerler ve Çevreler, Bilim, Teknoloji ve Toplum, Üretim, Dağıtım ve Tüketim, Etkin Vatandaşlık ve Küresel Bağlantılar olmak üzere 7 öğrenme alanı üzerine yapılandırılmıştır. Bu öğrenme alanlarına ilişkin kazanımların gerçekleştirilmesinde coğrafya önemli bir etkiye sahiptir. Ayrıca doğa ve toplum bilimleri arasında bir köprü özelliğine sahip coğrafyanın bütüncül yaklaşımından ilk ve orta öğretimdeki tüm öğretim programlarında ve coğrafya öğretiminin güncel sorunlarının çözümünde tarihsel deneyimden daha fazla yararlanılması için akademik çalışmaların artırılması önerilmiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SAĞDIÇ, M. (2020). TÜRKİYE’DE İLKÖĞRETİM OKULLARINDA COĞRAFYA ÖĞRETİMİNİN TARİHSEL GELİŞİMİ. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, Cilt: 9 - Sayı: 1, 395–412. https://ajindex.com/articles/321215

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (20)

  1. Aktaş, E. (2011). 12 Eylül 1980 Askeri darbesi ve tarih öğretimine etkileri. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Erzurum: Atatürk Üniversitesi,
  2. Sosyal Bilimler Enstitüsü. Baltacı, C. (1999). Osmanlı Devleti‟nde eğitim ve öğretim, Türkler. C.XI, Ankara:
  3. Yeni Türkiye Yayınları.
  4. Baymur, A. F. (1937). Hayat bilgisi öğretimi. İstanbul:
  5. Devlet Basımevi. Bilgili, A. S. (2009). Geçmişten günümüze sosyal bilimler ve Sosyal Bilgiler. Bilgili, A. S. (Ed.), Sosyal Bilgilerin Temelleri (2. Baskı) içinde ( 2-31). Ankara:
  6. Pegem Akademi. Binbaşıoğlu, C. (1995). Türkiye’de eğitim bilimleri tarihi (Araştırma- İnceleme Dizisi), İstanbul: Millî Eğitim Basımevi. Bulut, İ. (2008). Yeni ilköğretim programlarında öngörülen öğrenci merkezli uygulamalara ilişkin öğretmen görüşleri (Diyarbakır ili örneği), Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 56, 521-546.
  7. Copeaux, E. (2016). Tarih ders kitaplarında (1931-1993) Türk tarih tezinden Türk-İslâm sentezine (Çev. Ali Berktay), 3. Baskı, İstanbul:
  8. İletişim Yayınları.
  9. Çatak, M. (2015). Türkiye’de sosyal bilgiler eğitim programlarının incelenmesi. EKEV Akademi Dergisi, 19(62), 69-94.
  10. Duran F. S. (1914). Çocuklar için coğrafya hikâyeleri, İstanbul:
  11. Şems Matbaası. Duran F. S. (1914). Coğrafyada ilk adım. İstanbul: Matbaa-i Âmire. Duran F. S. (1915). Çocuklara coğrafya dersleri. İstanbul:
  12. Kanaat Matbaası. Duran F. S. (1915). Okullarda coğrafya öğretimi. İstanbul:
  13. Kanaat Matbaası. Duran F. S. (1916). Çocuklara coğrafya kıraatleri. İstanbul: Matbaa-i Âmire. Erdoğan M., Kayır Ç.G., Kaplan H., Aşık Ünal Ü.Ö., Akbunar Ş. (2015). 2005 yılı ve sonrasında geliştirilen öğretim programları ile ilgili öğretmen görüşleri; 2005-2011 yılları arasında yapılan araştırmaların içerik analizi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(1), 171-196.
  14. Ergün, M. (1990). Türk eğitim sisteminin batılılaşmasını belirleyen dinamikler. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 17, 453-457.
  15. Evans, R. W. (2004). The social studies wars- what should we teach the children. New York ve London: Teachers College Press.
  16. Forster, N. (1995). The analysis of company documentation. C. Cassell, G. Symon (Eds.): Qualitative Methods in Organizational Research: A Practical Guide. London: Sage Publications. Gündüz, M. (2016). Maariften eğitime. İstanbul:
  17. Doğu-Batı Yayınları.
  18. İzgi, C. (1997). Osmanlı medreselerinde ilim, tabii ilimler. Cilt II, İstanbul:
  19. İz Yayıncılık. Kan, Ç. (2010). ABD ve Türkiye’de sosyal bilgilerin tarihsel gelişimi. GÜ, Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(2), 663-672.
  20. Keskin, Y. (2002). II. Meşruti