Dergiler / Turkish Studies (Elektronik) / 2020 / Cilt: 15 - Sayı: 3

Yas Coğrafyası Kapsamında Köklü Bir Kültür Örneği: Siirt Taziye Evleri

A Rooted Culture Example within the Scope of Mourning Geography: Siirt Taziye House

Sayfa
2093–2114
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Maddi ve manevi değerlerin oluşturduğu kültürel çevre ve onun geçiş ritüellerini oluşturan doğum, evlenme ve ölüm gibi sosyal olgular toplumdan topluma farlılıklar göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Maddi ve manevi değerlerin oluşturduğu kültürel çevre ve onun geçiş ritüellerini oluşturan doğum, evlenme ve ölüm gibi sosyal olgular toplumdan topluma farlılıklar göstermektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Her toplumun hafızasında kendine yer bulan ölüm olgusu ve onun devamı niteliğindeki yas süreci coğrafi mekânlar değiştikçe farklı şekillerde ortaya çıkmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Taziye evlerine okuma salonları eklenerek “Taziye ve Kültür Salonu” adı altında faaliyet göstermesi bu evlerin işlevselliğini daha da artıracaktır.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:21 adet
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Maddi ve manevi değerlerin oluşturduğu kültürel çevre ve onun geçiş ritüellerini oluşturan doğum, evlenme ve ölüm gibi sosyal olgular toplumdan topluma farlılıklar göstermektedir. Ölüm düşüncesinin canlı tutulmasını sağlayan “Taziye geleneği” toplumsal işleyiş hakkında bilgi vermesi açısından oldukça önemlidir. Her toplumun hafızasında kendine yer bulan ölüm olgusu ve onun devamı niteliğindeki yas süreci coğrafi mekânlar değiştikçe farklı şekillerde ortaya çıkmaktadır. Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer alan ve geleneksel bir şehir karakter gösteren Siirt, toplumsal kodları da içeren taziye geleneğini devam ettiren şehirlerimizden biridir. Bu çalışmada, Siirt’teki taziye evleri, kültürel coğrafya bakış açısı ile ele alınmıştır. Ayrıca saha anketleri kapsamında 135 kişi ile görüşülmüştür. Yapılan saha çalışmaları ve Siirt Belediyesi Park ve Bahçeler Müdürlüğü Birimi’nden alınan bilgiler ile şehirde incelenen taziye evleri mekânsal dağılışları doğrultusunda haritalara aktarılmıştır. Şehirde incelenen 21 adet taziye evinin Yeni ve Barış mahallelerine üçer tane, diğer 14 mahalleye birer, ikişer dağıldığı görülmektedir. Eski Siirt olarak adlandırılan Ulu Cami tarafındaki mahallelerde (Karakol, Algül, ve İnönü vb.) ise taziye evleri bulunmamaktadır. Siirt şehrinde taziye evlerinin yapımı ve bunların içlerinin döşenmesi belediye ve cami müştemilatı tarafından yapılmaktadır. 100-150 kişilik kapasiteye sahip olan bu evler eril bir karakter taşımaktadır. Taziye evlerinde ısıtma, soğutma, yemek vb. giderlerin karşılanmasında problemler yaşanmaktadır. Çalışma sonucunda fonksiyonel özellikleri tespit edilen taziye evlerinin şehir için ne kadar gerekli olduğu ortaya çıkmıştır. Taziye evlerine okuma salonları eklenerek “Taziye ve Kültür Salonu” adı altında faaliyet göstermesi bu evlerin işlevselliğini daha da artıracaktır.

Abstract

Social fact such as birth, marriage and death, which constitute the environment of material and spiritual values and its transition rituals, differ from society to society. The tradition of condolence that keeps the thought of death alive is very important in terms of providing information about social functioning. The phenomenon of death, which takes place in the memory of each society, and its mourning process, arises in different ways as geographical spaces change. Located in the Southeastern Anatolia Region and showing a traditional city character, Siirt is one of our cities that continues the tradition of condolence, including social codes. İn this study, condolence house in Siirt have been handled from the perspective of cultural geography. İn addition, 135 people were interviewed within the scope of field surveys. SPSS 20.0 was used in statistical analysis. With the field studies and the information received from the Directorate of Parks and Gardens Directorate of Siirt Mupicipality, the condolences examined in the city were transferred to the maps in line with their spatial distribution. İt was made that 21 condolences were distributed to Yeni and Barış districts and three to 14 rechargeable districts. There are no condolences in the neighborhoods (Karakol, Algül and İnönü ets.) on the side of the Great Mosque, which is called the old Siirt. The construction of condolences in Siirt city and their interiors are done by municipalities and mosque outbuildings. These houses with a capacity of 100-150 people have a masculine carakter. There are problems with heating, cooling, food, etc. Expenses in condolence houses. As a result of the study, it was found out how much condolence houses whose functional properties were determined were necesary for the city. Reading rooms are added to the condolences and operating under the name of “Condolence and Culture Hall” will further increase the functionality of these houses.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇİLDAM, S. Y. (2020). Yas Coğrafyası Kapsamında Köklü Bir Kültür Örneği: Siirt Taziye Evleri. Turkish Studies (Elektronik), Cilt: 15 - Sayı: 3, 2093–2114. https://ajindex.com/articles/308893

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (17)

  1. Albayrak, A. & Arıcı, İ. (2007). Elazığ’da taziye geleneği. İlahiyat Fakültesi Dergisi, 12, 2, 33-44.
  2. Alkan, A. (2017). Siirt ilinin nüfus gelişimi, yapısı ve dağılışı. Doğu Coğrafya Dergisi, 22, 37, 53- 82. https://doi.org/10.17295/ataunidcd.281773
  3. Anderson, J. (2010). Understandıng cultural geography. Routledge. Arı, Y. (2005). Amerikan kültürel coğrafyasında peyzaj kavramı. Doğu Coğrafya Dergisi, 10(13), 311-340.
  4. Arı, Y. (2005). 20. Yüzyılda Amerikan Coğrafyasının Gelişimi. Y. Arı (Ed). 20. Yüzyılda Amerikan Coğrafyası: Genel Bir Değerlendirme içinde (ss. 3-19).
  5. Çizgi Kitabevi.
  6. Arıes, P. (1991). Batılının ölüm karşısındaki tavırları. Gece Yayınları.
  7. Azimli, M. (2007). İlk Fethinden Osmanlı’ya Siirt’in Siyasi Tarihi. M. Bilen, A. Erkol, A. Adak, V. Gürhan, D. Temiz (Ed.). Uluslararası Siirt Sempozyomu (19-20-21 Eylül) (ss.127-132),
  8. İzmir.
  9. Babaoğlu, R. & Çelik, A.(2018). Cumhuriyet idaresine geçiş sürecinde Siirt’te demografik göstergeler. Tarih Okulu Dergisi, 11, XXXIV, 529-563. https://doi.org/10.14225/joh1285
  10. Baş, M. K. (2010). Sezai Karakoç şiirinde ölüm/death in Sezai Karakoc’s poetry. Turkısh Studıes,1221, 774-818. DOI Number: 10.7827. https://doi.org/10.7827/turkishstudies.1221
  11. Bourdieu, P. (1997). Toplumbilim Sorunları. (Işık Ergüden, Çev.). Kesit Yayınları.
  12. Barışta, Ö. (2002). Göynük Akşemsettin Türbesi Haziresindeki Bitkisel Bezemeli Kadın Mezar Taşları. VI. Ortaçağ ve Türk Dönemi Kazı Sonuçları ve Sanat Tarihi Sempozyumu (8-10 Nisan) Bildiriler (ss.123-136), Kayseri, https://doi.org/10.29135/std.321692
  13. Cihan, A. (2005). Diyarbakır’da ölüm sonrasında gerçekleştirilen taziye geleneği ve seremoniler. Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı, 7, 205-216.
  14. Coşkun, O. (2015). An Example to the Spatial Reflections of Cultural Elements: Condolence Houses in Erzurum [Özet Bildiri]. Association of american geographers annual meeting (21-25 march), Chicago: USA. Coşkun, O. & Kayserili, A. (2015). Köklü bir kültürün uzantısı olarak Ağrı’da taziye evleri. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23 (3), 1109-1130. https://doi.org/10.16953/deusosbil.322058
  15. Çıblak, N. (2002). Anadolu’da ölüm sonrası mezarlıklar çevresinde oluşan inanç ve pratikler. Türk Kültürü, XL, 474, 605-614.
  16. Çildam, Y., S. (2019a). Kentsel kimlik öğelerinden belediye logolarının coğrafi analizi: Siirt örneği. Murat Yılmaz ve Mehmet Nuri Çınarcı (Eds), Dil, Tarih ve Coğrafya Alanında Güncel Çalışmalar içinde (s.214-243).
  17. Lambert Academic Publishing. Çildam, Y., S. (2019b). Toponomi