Dergiler / Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi / 2014 / Cilt: 11 - Sayı: 28

TÜRKÇE ÖĞRETMENİ ADAYLARININ DİNLEDİĞİNİ ÖZETLEME BECERİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Sayfa
153–176
Yayın Tarihi
2015-01-21
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Öğrencilerin, tartışmacı metni özetleme konusunda, bilgilendirici ve öyküleyici metinlere göre daha başarılı oldukları tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, Türkçe öğretmeni adaylarının bilgilendirici, öyküleyici ve tartışmacı metinleri özetleme durumları ele alınmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışma, 2013-2014 eğitim ve öğretim yılında Gazi ve Mustafa Kemal Üniversitesi Türkçe Eğitimi Bölümü’nde öğrenim gören 202 dördüncü sınıf öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Öğrencilerin, tartışmacı metni özetleme konusunda, bilgilendirici ve öyküleyici metinlere göre daha başarılı oldukları tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2013-2014 Verileri
⚙️Değişkenler:Anahtar Kelimeler Dinleme Eğitimi · Dinlediğini Özetleme Becerisi · Özetleme Stratejileri

Özet

Bu çalışmada, Türkçe öğretmeni adaylarının bilgilendirici, öyküleyici ve tartışmacı metinleri özetleme durumları ele alınmıştır. Çalışma, 2013-2014 eğitim ve öğretim yılında Gazi ve Mustafa Kemal Üniversitesi Türkçe Eğitimi Bölümü’nde öğrenim gören 202 dördüncü sınıf öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Öğrenci özetleri, başlık yazma, bakış açısını doğru kullanma, anlatım kipini doğru kullanma, önemli bilgiyi seçme, önemsiz bilgiyi silme, metin dışı bilgiye yer vermeme, tutarlı yazma ve kısaltma açısından değerlendirilmiştir. Ayrı2ca özetler; metin türü, cinsiyet, üniversite ve öğretim türü değişkenleri açısından da ele alınmıştır. Bu amaçla bilgilendirici, öyküleyici ve tartışmacı metinlerin her biri için ölçüt özet oluşturulmuş; analizler, araştırmacı tarafından geliştirilen “Özetleme Stratejileri Puanlama Ölçeği” kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, öğrencilerin genel olarak vasatın üstünde bir başarı gösterdikleri belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının; başlık yazma, metin dışı bilgiye yer vermeme, tutarlı yazma ve kısaltma stratejilerini başarılı bir şekilde kullanabildikleri; bakış açısını doğru kullanma, anlatım kipini doğru kullanma, önemli bilgiyi seçme ve önemsiz bilgiyi silme stratejileri konusunda yeterince başarılı olamadıkları anlaşılmıştır. Öğrencilerin, tartışmacı metni özetleme konusunda, bilgilendirici ve öyküleyici metinlere göre daha başarılı oldukları tespit edilmiştir. Çalışmada cinsiyet değişkeni açısından kızların, üniversite değişkeni açısından ise Gazi Üniversitesi öğrencilerinin daha başarılı oldukları belirlenmiştir. Öğretim türü bakımından ise birinci ve ikinci öğretim öğrencileri arasında anlamlı bir farka rastlanmamıştır.

Abstract

In this study, pre-service Turkish language teachers’ conditions of summarization of informative, narrative and argumentative texts were investigated. The study was performed with 202 students studying at the fourth grade of Turkish Language Education department at Gazi University and Mustafa Kemal University. Students’ summaries were evaluated in view of writing title, using perspective in a correct way, using mode of expression properly, deciding on important information, erasing unimportant information, not including a non-textual information, coherent writing and abridgment. In the study, student summaries were also studied in view of variables such as type of text, gender, university and type of instruction. With this goal, criterion summary was created for each of the informative, narrative and argumentative texts, and analyses were carried out via “Summarizing Strategies Scoring Scale” developed by the researcher. As a result of the analyses, it was found out that the students generally performed success over mediocre scores. It was concluded that while they used strategies such as writing title, not including non-textual information, coherent writing and abridgment successfully, they were not successful enough to use strategies such as using perspective in a correct way, using mode of expression properly, deciding on important information and erasing unimportant information. It was revealed that the students were more successful in summarizing argumentative texts when compared to informative and narrative texts. It was also found that females, in terms of gender variable, and Gazi University students, in terms of university variable, were more successful. Furthermore, with respect to the type of instruction, there was no significant difference among the daytime and evening education students

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DOĞAN, Y., ÖZÇAKMAK, H. (2015). TÜRKÇE ÖĞRETMENİ ADAYLARININ DİNLEDİĞİNİ ÖZETLEME BECERİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 11 - Sayı: 28, 153–176. https://ajindex.com/articles/266694

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (22)

  1. Akbayır, S. (2006). Eğitim fakülteleri için cümle ve metin bilgisi (Okuma anlama yorumlama çözümleme). Ankara:
  2. Pegem Akademi Yayıncılık. Akman, A. T. (2006). Dikkat kimliğiniz çalındı. TÜBİTAK Bilim ve Teknik Dergisi, 461, 58-61.
  3. Aktaş, Ş. (1984). Roman sanatı ve roman incelemesine giriş. Ankara:
  4. Birlik Yayınları.
  5. Akyol, H. (2008). Yeni programa uygun Türkçe öğretim yöntemleri. Ankara:
  6. Kök Yayıncılık. Anderson V., Hidi, S. ve Babadoğan C. (1991). Özetlemenin öğrencilere öğretimi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 24, 587-594.
  7. Arı, G. (2010). Altıncı ve yedinci sınıf öğrencilerinin yazdığı hikâye edici metinlerin değerlendirilmesi. Türklük Bilimi Araştırmaları, 27, 43-75.
  8. Arıcı, A. F. (2008). Üniversite öğrencilerinin yazılı anlatım hataları. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(2), 209-220.
  9. Aslan, A. (2006). İlköğretim okulu 4. sınıf öğrencilerinin bilgilendirici metinleri anlama, özetleme ve hatırlama becerileri üzerinde zihin haritalarının etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi,
  10. Ankara.
  11. Ateş, S. (2006). İlköğretim dördüncü sınıf metinlerindeki görsellerin okuduğunu anlama ve özetlemeye etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi,
  12. Ankara.
  13. Belet, D. S. (2005). Öğrenme stratejilerin okuduğunu anlama ve yazma becerileri ile Türkçe dersine ilişkin tutumlara etkisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Anadolu Üniversitesi,
  14. Eskişehir. Bircan, S. ve Bacanlı, F. (2005). Ergenlerin duygusal zekâlarının çatışma eğilimlerine ve suç davranışlarına etkisi. M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 22, 61-82.
  15. Brown, A. L., Day, J. D. & Jones, R. S. (1983). The development of plans for summarizing texts. Child Development, 54, 968-979.
  16. Bulut, P. (2013). İlköğretim 5. sınıf öğrencileri ve öğretmenlerinin özetleme stratejilerinin değerlendirilmesi: Türkçe dersi örneği. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi,
  17. Ankara.
  18. Can, R. (2012). Ortaöğretim öğrencilerinin yazılı anlatımlarında paragraf düzeyinde bağdaşıklık ve tutarlılık. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi,
  19. Ankara.
  20. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates. Coşkun, E. (2005). İlköğretim öğrencilerinin öyküleyici anlatımlarında bağdaşıklık, tutarlılık ve metin elementleri. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi,
  21. Ankara.
  22. Çıkrıkçı, S. S. (2004). İlköğretim öğrencilerinde özetleme becerisinin gelişimi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversit