Dergiler / Sakarya Tıp Dergisi / 2021 / Cilt: 11 - Sayı: 1

Tip 2 Diyabeti Olan Bireylerin Öz Yeterlilikleri İle Psikososyal Uyumları Arasındaki İlişki

The Relationship Between Self-Efficacy and Psychosocial Adjustment of Individuals with Type 2 Diabetes

Sayfa
32–41
Yayın Tarihi
2021-03-22
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Veriler tanımlayıcı istatistikler, ANOVA, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis ve bağımsız gruplarda t testleri ile korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizleri kullanılarak değerlendirildi.Bulgular: Katılımcıların öz yeterlilik ve psikososyal uyum ölçeğinden aldıkları puanlar sırasıyla 29.42±6.10 ve 39.90±13.94’dir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Amaç: Bu araştırma tip 2 diyabeti olan bireylerin öz yeterlilikleri ile psikososyal uyumları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapıldı.Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı, kesitsel tipteki araştırma Ocak 2020- Temmuz 2020 tarihleri arasında tip 2 diyabetli bireyler (N=154) ile gerçekleştirildi.
📊
Temel Bulgular & Veri:Veriler tanımlayıcı istatistikler, ANOVA, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis ve bağımsız gruplarda t testleri ile korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizleri kullanılarak değerlendirildi.Bulgular: Katılımcıların öz yeterlilik ve psikososyal uyum ölçeğinden aldıkları puanlar sırasıyla 29.42±6.10 ve 39.90±13.94’dir.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuçlar, klinisyenlerin, tip 2 diyabetli bireylerde özyeterliliği ve psikososyal uyumu desteklemek için hedeflenen stratejileri uygulamalarına yardımcı olacak ipuçları sağlayabilir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2020 Verileri
⚙️Değişkenler:Psikososyal uyum · Öz yeterlilik · Tip 2 diyabet

Özet

Amaç: Bu araştırma tip 2 diyabeti olan bireylerin öz yeterlilikleri ile psikososyal uyumları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapıldı.Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı, kesitsel tipteki araştırma Ocak 2020- Temmuz 2020 tarihleri arasında tip 2 diyabetli bireyler (N=154) ile gerçekleştirildi. Veri toplama araçları Tanıtıcı Bilgi Formu, Genel Öz Yeterlik Ölçeği ve Hastalığa Psikosoyal Uyum-Öz Bildirim Ölçeği olarak belirlendi. Veriler tanımlayıcı istatistikler, ANOVA, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis ve bağımsız gruplarda t testleri ile korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizleri kullanılarak değerlendirildi.Bulgular: Katılımcıların öz yeterlilik ve psikososyal uyum ölçeğinden aldıkları puanlar sırasıyla 29.42±6.10 ve 39.90±13.94’dir. Bireylerin %33.8’inin iyi, %49.4’ünün orta ve %16.9’unun ise kötü psikososyal uyuma sahip olduğu belirlendi. Öz yeterlilik ve psikososyal uyum puanları arasında istatistiksel açıdan önemli düzeyde bir ilişki saptanmadı (p>0.05). Psikososyal uyum ile elde edilen skorlar üzerindeki değişimin %13.1’inin hastaların yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi, medeni durum, ekonomik durum ve çalışma durumlarında elde edilen puanlar ile açıklandığı görüldü.Sonuç: Her ne kadar mevcut bulgular tip 2 diyabetli bireylerde psikososyal uyum ile özyeterlilik arasında herhangi bir ilişki sunmasa da bu çalışmada tip 2 diyabetli bireylerin belirli faaliyetlerinibaşarıyla yürütebilmesi için öz yeterliliklerinin desteklenmesi ve psikososyal uyumlarının geliştirilmesinin önemli olduğu vurgulanmıştır. Sonuçlar, klinisyenlerin, tip 2 diyabetli bireylerde özyeterliliği ve psikososyal uyumu desteklemek için hedeflenen stratejileri uygulamalarına yardımcı olacak ipuçları sağlayabilir.

Abstract

Objective: To determine the relationship between self-efficacy and psychosocial adjustment of individuals with type 2 diabetes.Materials and Methods: Descriptive, cross-sectional study was carried out between January 2020 and July 2020 with individuals with type 2 diabetes (N = 154). Data collection tools were identified as "Descriptive Characteristics Form", "General Self-Efficacy Scale", and "Psychosocial Adjustment to the Illness Scale – Self-Report". Data were analyzed using descriptivestatistics, ANOVA, independent samples t test, Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis test, correlation and multiple linear regression analysis.Results: The scores of participants on the self-efficacy and psychosocial adjustment scale are 29.42 ± 6.10 and 39.90 ± 13.94, respectively. It was determined that 33.8% of theindividuals had good psychosocial adjustment, 49.4% had fair and 16.9% had poor psychosocial adjustment. There was no statistically significant relationship betweenself-efficacy and psychosocial adjustment scores (p> 0.05). It was observed that 13.1% of the change on the scores obtained with psychosocial adjustment was explained bythe scores obtained in patients' age, gender, education level, marital status, economic status and working status.Conclusion: Although the current findings do not present any relationship between psychosocial adjustment and self-efficacy in individuals with type 2 diabetes, it is emphasized inthis study that it is important to support their self-efficacy and improve psychosocial adjustment so that individuals with type 2 diabetes can successfully carry out certainactivities. The results may provide clues to help clinicians implement targeted strategies to support self-efficacy and psychosocial adjustment in individuals with type 2diabetes.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

YILDIZ, E. (2021). Tip 2 Diyabeti Olan Bireylerin Öz Yeterlilikleri İle Psikososyal Uyumları Arasındaki İlişki. Sakarya Tıp Dergisi, Cilt: 11 - Sayı: 1, 32–41. https://ajindex.com/articles/261165

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (11)

  1. Referans1. International Diabetes Federation I. https://diabetesatlas.org/en/sections/demographic-and-geographic-outline.html. 9 ed. 2019. Referans2. Şireci E and Karabulutlu EY. Tip 2 Diabetes Mellituslu Hastaların Hastalıklarını Kabullenme ve Kendi Bakımlarındaki Öz Yeterlilik Düzeylerinin Belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2017
  2. Referans3. Bohanny W, Wu S-FV, Liu C-Y, Yeh S-H, Tsay S-L and Wang T-J. Health literacy, self-efficacy, and self-care behaviors in patients with type 2 diabetes mellitus. Journal of the American Association of Nurse Practitioners. 2013
  3. Referans4. Bandura A. Self-efficacy mechanism in human agency. American psychologist. 1982
  4. Referans5. Lee Y-J, Shin S-J, Wang R-H, Lin K-D, Lee Y-L and Wang Y-H. Pathways of empowerment perceptions, health literacy, self-efficacy, and self-care behaviors to glycemic control in patients with type 2 diabetes mellitus. Patient Education and Counseling. 2016
  5. Referans6. Muslu L, Ardahan M and Günbayi I. Tip 2 diabetes mellituslu hastaların psikososyal uyum sürecine ilişkin görüşleri: fenomenolojik bir araştırma. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 2017
  6. Referans7. Devarajooh C and Chinna K. Depression, distress and self-efficacy: The impact on diabetes self-care practices. PLOS ONE. 2017
  7. e0175096. Referans8. Adaylar M. Kronik hastalığı olan bireylerin hastalıktaki tutum, adaptasyon, algı ve öz-bakım yönelimleri. Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul, İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. 1995. Referans9. Türten Kaymaz T and Akdemir N. Psychosocial Adjustment to Disease in Individuals with Diabetes. J Psy Nurs. 2016
  8. Referans10. Hammond LD and Hirst-Winthrop S. Proposal of an integrative model of adjustment to chronic conditions: An understanding of the process of psychosocial adjustment to living with type 2 diabetes. Journal of Health Psychology. 2018
  9. Referans11. Çelik S, Kelleci M, Dilek A and Temel E. Tip 1 diyabetli genç yetişkinlerin hastalığa psikososyal uyumları ve stresle başaçıkma tarzları. Florence Nightingale Hemşirelik Dergisi. 2015
  10. Referans12. Karabulutlu EY and Gündüz F. Tip II Diyabetes Mellituslu Hastalarda Hastalık Algısı, Psikososyal Uyum ve Glisemik Kontrolün Değerlendirilmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2016
  11. Referans13. Akca AT and Cinar S. Comparison of psychosocial adjustment in people with diabetes with and withou