Dergiler / Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi / 2018 / Cilt: 6 - Sayı: 15

TANZİMAT DÖNEMİNDEKİ TEMETTUAT DEFTERLERİNE GÖRE AMASYA ŞEHİR NÜFUSUNUN MESLEKİ YAPISI

Sayfa
872–897
Yayın Tarihi
2018-11-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Değerlendirdiğimiz dönemde iki unsur arasındaki iliĢkiler dıĢ güçlerin teĢvik ve tahrikleriyle güvensiz bir ortama içerisine girdiyse de ticaretin gerekli kıldığı kural ve kaideler istikametinde iyi iliĢkilerini devam ettirebilmiĢlerdir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Öz Amasya Ģehrinin mesleki yapısını değerlendirdiğimiz bu çalıĢmayla, Osmanlı Devleti‟nin küçük bir yerleĢim yerindeki nüfusun sosyo-ekonomik acıdan mesleki durumunun ortaya konulması amaçlanmıĢtır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Amasya Ģehri, Müslümanların ve gayrimüslimlerin birlikte yaĢadığı ve pek çok yönleriyle, Anadolu Ģehrinin taĢıdığı mesleki özellikleri yansıtan bir Ģehir görünümündedir. Ġncelediğimiz dönemde Amasya‟nın toplam 48 mahallesinden 17‟sinde Müslümanlar, 31‟inde ise Müslümanlarla birlikte ikamet eden gayrimüslimler yaĢamaktaydı. “Reaya” baĢlığı altında belirtilen gayrimüslimlerin, Rum ve Ermeni unsurlar olduğu hane reislerinin isimlerinden anlaĢılmaktadır.Amasya temettuat defterlerinden yaptığımız tespitler göre Müslümanların 114, gayrimüslimlerin ise 100 farklı meslek sahip oldukları görülmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Değerlendirdiğimiz dönemde iki unsur arasındaki iliĢkiler dıĢ güçlerin teĢvik ve tahrikleriyle güvensiz bir ortama içerisine girdiyse de ticaretin gerekli kıldığı kural ve kaideler istikametinde iyi iliĢkilerini devam ettirebilmiĢlerdir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Anahtar Kelimeler Amasya · Nüfus · Meslek

Özet

Öz Amasya Ģehrinin mesleki yapısını değerlendirdiğimiz bu çalıĢmayla, Osmanlı Devleti‟nin küçük bir yerleĢim yerindeki nüfusun sosyo-ekonomik acıdan mesleki durumunun ortaya konulması amaçlanmıĢtır. Amasya Ģehri, Müslümanların ve gayrimüslimlerin birlikte yaĢadığı ve pek çok yönleriyle, Anadolu Ģehrinin taĢıdığı mesleki özellikleri yansıtan bir Ģehir görünümündedir. Ġncelediğimiz dönemde Amasya‟nın toplam 48 mahallesinden 17‟sinde Müslümanlar, 31‟inde ise Müslümanlarla birlikte ikamet eden gayrimüslimler yaĢamaktaydı. “Reaya” baĢlığı altında belirtilen gayrimüslimlerin, Rum ve Ermeni unsurlar olduğu hane reislerinin isimlerinden anlaĢılmaktadır.Amasya temettuat defterlerinden yaptığımız tespitler göre Müslümanların 114, gayrimüslimlerin ise 100 farklı meslek sahip oldukları görülmektedir. Bu meslek çeĢitliliği bölgenin coğrafi özelliği ve ekonomik yapısından kaynaklanmaktadır. Dolaysıyla iki unsurun hane reisleri, üretim yapan, hizmet sunan ve ticari faaliyet içerisinde olan değiĢik mesleklerle iĢtigal ederek, hem kendilerinin hem de Ģehir ve çevresinin ihtiyaçlarını karĢılamaya yönelik mesleki faaliyetlerde bulunmuĢlardır.ġehrin mesleki yapısını değerlendirdiğimiz kaynak incelediğimiz dönemde oluĢturulan ve her mahalleye ait olan Temettuat defterleridir. ġehirdeki esnaf ve tüccarlar meslek erbabının tabi olduğu esnaf teĢkilatının içinde yer almıĢ, bu teĢkilat tarafından konulan kurallara göre faaliyet göstermiĢler ve rekabet prensibi yerine, karĢılıklı kontrol ve yardımlaĢma esasına göre teĢkilatlanmıĢlardır. Böylece toplumun bütünlüğünün korunması amaçlanmıĢtır. Değerlendirdiğimiz dönemde iki unsur arasındaki iliĢkiler dıĢ güçlerin teĢvik ve tahrikleriyle güvensiz bir ortama içerisine girdiyse de ticaretin gerekli kıldığı kural ve kaideler istikametinde iyi iliĢkilerini devam ettirebilmiĢlerdir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZCAN, S. (2018). TANZİMAT DÖNEMİNDEKİ TEMETTUAT DEFTERLERİNE GÖRE AMASYA ŞEHİR NÜFUSUNUN MESLEKİ YAPISI. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, Cilt: 6 - Sayı: 15, 872–897. https://ajindex.com/articles/221553

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (27)

  1. Abdi-Zade Hüseyin Hüsameddin Efendi. (2007). Amasya Tarihi. haz. Mesut Aydın ve Güler Aydın, 12 cilt. (Amasya: Amasya Belediyesi Kültür Yayınları). AKDAĞ, Mustafa. (1995). Türkiye’nin İktisadi ve İçtimaı Tarihi. İstanbul:
  2. Cem Yayınları.
  3. AKDAĞ, Mustafa.(1995). Türk Halkının Dirlik ve Düzenlik Kavgası “Celali İsyanları”. İstanbul:
  4. Cem Yayınları.
  5. ALİAĞAOĞLU, Alparslan ve Uğur, Abdullah. (2 16).“Osmanlı İehri”. SDÜ Fen Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi. 38: 203-226
  6. ARIKAN, Zeki. (1988). XV-XVI. Yüzyıllarda Hamit Sancağı. İzmir: Ege Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Yayınları.
  7. BARKAN, Ömer Lütfü.(1935). “Tarih Demografi Araştırmaları ve Osmanlı Tarihi”. Türkiyat Mecmuası. 10: 1-25.
  8. BAYRAM, Selahattin. (2012).“Osmanlı Devleti'nde Ekonomik Hayatın Yerel Unsurları: Ahilik Teşkilâtı ve Esnaf Loncaları”. İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 21: 81-115.
  9. BOA, Maliye Nezareti (ML. VRD. TMT), Tarih. 1260-1261.
  10. BOA, TT, D,15. CARTHY, JustinMc. (1995). Osmanlı Anadolu Topraklarındaki Müslüman ve Azınlık Nüfus (Osmanlı Anadolu’sunun Son Dönemi). çev. İhsan Gürsoy. Ankara:
  11. Genel Kurmay Basımevi. ÇAĞATAY, Neşet. (1989). Bir Türk Kurumu Olarak: Ahilik. Ankara:
  12. Türk Tarih Kurumu, ÇELEBİ, Evliya. (2006).Seyahatname 2. Kitap. haz. Zekeriya Kurşun, Seyit Ali Kahraman ve Yücel Dağlı. 2. bs. İstanbul:
  13. Yapı Kredi Yayınları.
  14. DEMİRCİ, Süleyman ve Kazım Kartal. (2014). “Osmanlı Nüfus Defterlerinin Tarih Yazımındaki Yeri: 1835 Tarihli Trabzon Vilayeti Maçuka/Maçka Kazası Müslim Nüfus Defteri Örneği”. Hisyory Studies. 6/3: 121. DEVELİOĞLU, Ferit. (1993). Osmanlıca- Türkçe Ansiklopedik Lügat. Ankara:
  15. Aydın Kitabevi.
  16. DOĞRU, Halime.(1992). XVI. Yüzyılda Eskişehir ve Sultanönü Sancağı. İstanbul:
  17. Afa Yayınları.
  18. EKEN, Galip, (2000).Tanzimat Dönemi Osmanlı Toplumunda Nüfusun Meslekî Yapılanması: TokatÖrneği. Tarih İncelemeleri Dergisi, XV: 155-169.
  19. EKİNCİ, Yusuf. (1990). Ahilik ve Meslek Eğitimi. İstanbul:
  20. MEB Yayınları.
  21. ERGENÇ, Özer. (1948). “Osmanlı İehirlerindeki Mahalle‟nin İşlev ve Nitelikleri”. Osmanlı Araştırmaları IV: 69-78
  22. ERGENÇ, Özer. (1981). “Osmanlı İehirlerindeki Yönetim Kurumlarının Niteliği Üzerine Bazı Düşünceler”. VIII. Türk Tarih Kongresi. Ankara:
  23. Türk Tarih Kurumu Yayınları, I: 1265-1274
  24. FAROQHİ, Suraiya. (2006). Osmanlı Şehirleri ve Kırsal Hayatı. çev. Emine Sonnur Özcan. Ankara:
  25. Doğu Batı Yayınları.
  26. FAROQHİ, Suraiye. (1984). “A Map of Anatolian Friday Mosques (1520-1535)”. Osmanlı Araştırmaları IV: 161-173.
  27. GENÇ, Mehmet. (2000). Osmanlı İmparato