Dergiler / Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi / 2020 / Cilt: 8 - Sayı: 21

CUMHURİYETİN 10. YILINDA TAŞPINAR DERGİSİNDE YAYIMLANAN MANİLERİN FOLKLOR VE İDEOLOJİ EKSENİNDE BİR DEĞERLENDİRMESİ

Sayfa
78–92
Yayın Tarihi
2020-03-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Manilerde yer alan ideolojik söylemler dönemin ideolojik anlayışı çerçevesinde ele alınıp değerlendirilmiş ayrıca bir kimlik ideolojisi olarak milliyetçilik bağlamında üretilen bu tür ürünlerin halk bilimi ürünleri içerisindeki varlığı irdelenmeye çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Öz Folklor ve ideoloji arasındaki ilişki 19. yüzyıl Avrupası’ndaki gelişmelerle ortaya çıkmıştır. 20. yüzyılda ise bu ilişkinin niteliği değişmiş, folklor realpolitik amaçlar için kullanılmaya başlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Avrupa’da olduğu gibi ülkemizde de folklor, özellikle Cumhuriyet’in kuruluş sürecinde milli kimliğin oluşturulmasında aracı olmuştur. 19. yüzyılın sonlarına doğru başlayan Türk kimliğinin oluşturulma çabası cumhuriyetin ilanıyla birlikte daha da hız kazanmış milli kimliğin inşası için özellikle Türk Ocakları bünyesinde çeşitli çalışmalar yapılmıştır. 1932 yılında yönetimdeki irade bu çalışmaların devletin gözetiminde kurulan halkevleri aracılığıyla yapılmasına karar verir ve bu tarihte kurulan halkevleri şubeleri aracılığıyla ve daha sonra açılan halk odalarıyla yurdun her tarafında faaliyet göstermeye başlanır.
💡
Sonuç & Katkı:Manilerde yer alan ideolojik söylemler dönemin ideolojik anlayışı çerçevesinde ele alınıp değerlendirilmiş ayrıca bir kimlik ideolojisi olarak milliyetçilik bağlamında üretilen bu tür ürünlerin halk bilimi ürünleri içerisindeki varlığı irdelenmeye çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:15 adet
⚙️Değişkenler:Anahtar Kelimeler Folklor · İdeoloji · Mani

Özet

Öz Folklor ve ideoloji arasındaki ilişki 19. yüzyıl Avrupası’ndaki gelişmelerle ortaya çıkmıştır. 20. yüzyılda ise bu ilişkinin niteliği değişmiş, folklor realpolitik amaçlar için kullanılmaya başlanmıştır. Avrupa’da olduğu gibi ülkemizde de folklor, özellikle Cumhuriyet’in kuruluş sürecinde milli kimliğin oluşturulmasında aracı olmuştur. 19. yüzyılın sonlarına doğru başlayan Türk kimliğinin oluşturulma çabası cumhuriyetin ilanıyla birlikte daha da hız kazanmış milli kimliğin inşası için özellikle Türk Ocakları bünyesinde çeşitli çalışmalar yapılmıştır. 1932 yılında yönetimdeki irade bu çalışmaların devletin gözetiminde kurulan halkevleri aracılığıyla yapılmasına karar verir ve bu tarihte kurulan halkevleri şubeleri aracılığıyla ve daha sonra açılan halk odalarıyla yurdun her tarafında faaliyet göstermeye başlanır. Halkevlerinin asıl amacı yeni Türk ulusal kimliğini ve kültürünü, Cumhuriyetin getirdiği sosyal ve kültürel değerleri köylere kadar yaygınlaştırmaktı. Bu amacın gerçekleşmesi için de halkevleri, devrin ideolojik anlayışına uygun dergiler de çıkarmıştır. Bu anlamda 1932’de Afyon’da açılan Halkevi de Taşpınar adlı bir dergi çıkarmıştır. Dergi, bir devrin ideolojisini yansıtması bakımından ayrı bir öneme sahiptir. Bu çalışma kapsamında belirtilen dergide cumhuriyetin 10. yılı için söylenmiş 15 adet mani folklor-ideoloji ekseninde değerlendirilmiştir. İncelenen bu maniler yeni bir ulus kurma inşasında folklorun araçsallaştırılmasını gösteren bir örnek oluşturmaktadır. Manilerde yer alan ideolojik söylemler dönemin ideolojik anlayışı çerçevesinde ele alınıp değerlendirilmiş ayrıca bir kimlik ideolojisi olarak milliyetçilik bağlamında üretilen bu tür ürünlerin halk bilimi ürünleri içerisindeki varlığı irdelenmeye çalışılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZKAN, İ. (2020). CUMHURİYETİN 10. YILINDA TAŞPINAR DERGİSİNDE YAYIMLANAN MANİLERİN FOLKLOR VE İDEOLOJİ EKSENİNDE BİR DEĞERLENDİRMESİ. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, Cilt: 8 - Sayı: 21, 78–92. https://ajindex.com/articles/221315

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (32)

  1. AKÇAM, Taner, (2008), “Türk Ulusal Kimliği Üzerine Bazı Tezler”, Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce Cilt 4 Milliyetçilik, (Ed.Tanıl Bora-Murat Gültekingil), İstanbul: İletişim Yayınları, s.53-62.
  2. ANDERSON, Benedict, (2015), Hayali Cemaatler Milliyetçiliğin Kökenleri ve Yayılması, (Çev. İskender Savaşır), İstanbul: Metis Yayınları. Âşıkların Diliyle Cumhuriyet, (1998), (Yay. Haz. Saim Sakaoğlu, Zekeriya Karadavut), Ankara:
  3. TDK Yayınları.
  4. BALABAN, Tuğrul. (2017), “Folklor ve İdeoloji “Folklorik Malzemenin Ulus İnşasında Kullanımı Ve Kadro Örneklemi”, 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, C.6, S.18:s.617-627.
  5. BATUR, Sertan, (2012), “Zılli Hayal ve “Türk Halk Ruhu”: Sabri Esat Siyavuşgil’in “Halk Psikolojisi”, Hayal Perdesinde Ulus, Değişim ve Geleneğin İcadı (Ed. Peri Efe), İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları, s.139-161.
  6. CEVİZCİ, Ahmet, (2013),
  7. Paradigma Felsefe Sözlüğü, İstanbul:
  8. Paradigma Yayıncılık. CONNERTON, Paul, (1999), Toplumlar Nasıl Anımsar, (Çev. Alaeddin Şenel), İstanbul:
  9. Ayrıntı Yayınları.
  10. ÇEÇEN, Anıl, (1990), Atatürk’ün Kültür Kurumu Halkevleri, Ankara:
  11. Gündoğan Yayınları.
  12. ÇIKLA, Selçuk, (2007),“Türk Edebiyatında Dirijizmin Karagöz Piyesleri Boyutu”, Milli Folklor, Yıl 19, S.73:61-67.
  13. DEMİRDELEN, Ceren; ORTAK, Şaban, (2006), “Bir Halk Eğitim Kurumu Olarak Afyon Halkevi ve Faaliyetleri (Kuruluşundan 1940 Yılına Kadar)” Afyon Kocatepe Üniversitesi,
  14. Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt VIII, Sayı:1: s.253-272.
  15. DİLÇİN, Cem, (1983),
  16. Örneklerle Türk Şiir Bilgisi, Ankara:
  17. TDK Yayınları.
  18. DORSON, Richard M., (2007), “Folklor ve Fakelore” (Çev.SelcanGürçayır), Folklorun Sahtesi: Fakelore, (Yay. Hz. Selcan Gürçayır), Ankara: Geleneksel Yayınları, s.11-22.
  19. EAGLETON, Terry, (2005), İdeoloji, (Çeviren: Muttalip Özcan), İstanbul:
  20. Ayrıntı Yayınları.
  21. EKİCİ, Metin, (2007), Halk Bilgisi (Folklor) Derleme ve İnceleme Yöntemleri, Ankara:
  22. Geleneksel Yayınları.
  23. ELÇİN, Şükrü, (1997),
  24. Halk Edebiyatı Araştırmaları I, Ankara:
  25. Akçağ Yayınları.
  26. GELLNER, Ernest, (1992), Uluslar ve Ulusculuk, (Çeviren: Büşra ErsanlıBehar ve Günay Göksu Özdoğan), İstanbul:
  27. İnsan Yayınları.
  28. GEORGEON, François, (1996), Türk Milliyetçiliğinin Kökenleri Yusuf Akçura (1876- 1935), (Çeviren: Alev Er), Ankara:
  29. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  30. GEORGEON, François, (2006), Osmanlı-Türk Modernleşmesi 1900-1930, (Çeviren: Ali Berktay), İstanbul:
  31. Yapı Kredi Yayınları.
  32. GİDDENS, Anthony, PİERSON, Christopher, (2001), AnthonyGiddens’la Söyleşiler Modernliği Anlamlandırmak, (Çeviren: Serhat Uyurkulak ve Murat Sağlam), İstanbul: A