KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi / 2021 / Cilt: 11 - Sayı: 1

AŞIRI YARARLANMANIN SULHE ETKİSİ

Evren KOÇ
Sayfa
307–330
Yayın Tarihi
2021-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bununla beraber sulhe ilişkin aşırı yararlanmadan kaynaklı taleplerin ileri sürülmesi usulü, sulhün usuli işlem yönü sebebiyle diğer maddi hukuk sözleşmelerine nazaran kısıtlanmış bulunmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Medeni usul hukuku teorisinde çifte karakterli bir işlem olarak tanımlanan sulh, kabul ve feragat maddi hukuk açısından bir hukuki işlem niteliğinde olduğundan irade bozukluğu sebepleriyle geçersiz hale gelebilmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Sömürülen taraf aynı zamanda edimler arası orantısızlığın giderilmesini de talep edebilir.
💡
Sonuç & Katkı:Bununla beraber sulhe ilişkin aşırı yararlanmadan kaynaklı taleplerin ileri sürülmesi usulü, sulhün usuli işlem yönü sebebiyle diğer maddi hukuk sözleşmelerine nazaran kısıtlanmış bulunmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:aşırı yararlanma · sulh · hukuk yargılaması

Özet

Medeni usul hukuku teorisinde çifte karakterli bir işlem olarak tanımlanan sulh, kabul ve feragat maddi hukuk açısından bir hukuki işlem niteliğinde olduğundan irade bozukluğu sebepleriyle geçersiz hale gelebilmektedir. Bu işlemler arasındaki sulh, sözleşme niteliğinde olduğundan aynı zamanda aşırı yararlanma hükümlerine de tabidir. Bu sebeple Hukuk Muhakemeleri Kanun’da sulhün irade bozuklukları ve aşırı yararlanma sebebiyle iptal edilebileceği düzenlenmiştir. Öte yandan bir sözleşmede aşırı yararlanmanın mevcut olduğu durumda sömürülen tarafın elindeki imkanlar sadece iptal hakkı ile sınırlı değildir. Sömürülen taraf aynı zamanda edimler arası orantısızlığın giderilmesini de talep edebilir. Böylece her ne kadar HMK m. 315/2 sadece iptal hakkından bahsetmişse de sulhte de edimler arası orantısızlığın giderilmesi söz konusu olabilecektir. Bununla beraber sulhe ilişkin aşırı yararlanmadan kaynaklı taleplerin ileri sürülmesi usulü, sulhün usuli işlem yönü sebebiyle diğer maddi hukuk sözleşmelerine nazaran kısıtlanmış bulunmaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KOÇ, E. (2021). AŞIRI YARARLANMANIN SULHE ETKİSİ. Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 11 - Sayı: 1, 307–330. https://ajindex.com/articles/217607

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. Beşir ACABEY, “Aşırı Yararlanma”, Prof. Dr. Cevdet Yavuz’a Armağan, MÜHFHAD, Legal Yayıncılık, İstanbul 2012, s. 109 – 119 Leyla AKYOL ASLAN, Medeni Usul Hukukunda Davadan Feragat, Yetkin Yayınları, Ankara 2011 Sabri Şakir ANSAY, “Sulh”, AÜHFD, 1944/2, s. 200 – 209 Ramazan ARSLAN/ Ejder YILMAZ/ Sema TAŞPINAR AYVAZ, Medeni Usul Hukuku, 3. Baskı,
  2. Yetkin Yayınları, Ankara 2017 Murat ATALI/ İbrahim ERMENEK/ Ersin ERDOĞAN, Medeni Usul Hukuku, 3. Bası, Yetkin Yayınları, Ankara 2020
  3. Başak BAYSAL, Sözleşmenin Uyarlanması, 4. Bası, On İki Levha Yayınları, İstanbul 2020 Vedat BUZ, “Gabin Halinde Edimler Arasındaki Aşırı Oransızlığın Giderilerek Sözleşmenin Ayakta Tutulması” (Gabin), BATİDER, 1998/4, s. 53 – 82 Vedat BUZ, Medeni Hukukta Yenilik Doğuran Haklar (Yenilik Doğuran Haklar), Yetkin Yayınları, Ankara 2005
  4. Elif Irmak BÜYÜK, Medeni Usul Hukukunda İnşai Hüküm, Marmara Üniversitesi SBE, İstanbul 2020 Pelin ÇAVDAR, “İsviçre Borçlar Kanunu 2020 Tasarısı’nda Aşırı Yararlanma ve İrade Sakatlığı Hükümlerinin Düzenlenişi ve Türk Borçlar Kanunu ile Karşılaştırılması”, MÜHFHAD, 2019/1 Halit Kemal ELBİR, “Gabinin Müddeti ve Hükümleri” (Gabinin Müddeti), İÜHFM, 1951/1-2, s. 196 – 206 Halit Kemal ELBİR, Türk Pozitif Hukukunda Gabin (Gabin), İstanbul 1951
  5. Pierre ENGEL, Traité Des Obligations En Droit Suisse, Stämpfli Verlag, 1997
  6. Fikret EREN, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Yetkin Yayınları, Ankara 2020
  7. İbrahim ERMENEK, Medeni Usul Hukukunda Davayı Kabul, Adalet Yayınevi, Ankara 2009
  8. İbrahim GÜL, İrade Bozukluğunun Sonucu Olarak İptal Edilebilirlik, Yetkin Yayınları, Ankara 2020
  9. Burcu KALKAN, Türk Hukukunda Gabin, Vedat Kitapçılık, İstanbul 2004
  10. Abdurrahim KARSLI, Medeni Usul Hukukunda Usuli İşlemler, İstanbul 2001
  11. Necip KOCAYUSUFPAŞAOĞLU, Borçlar Hukukuna Giriş, Hukuki İşlem, Sözleşme, Filiz Kitabevi, İstanbul 2014 Evren KOÇ: Usuli İşlemlerde İrade Sakatlıkları (Medeni Usul Hukukunda), İstanbul 2010
  12. Harika KOLTAŞ, Sulhte Yargısal Yükümlülük ve Sorumluluk, Marmara Üniversitesi SBE, İstanbul 2017 Ali Suphi KURŞUN, “Aşırı Yararlanma ve Ahlaka Aykırılıkta Taleplerin Yarışması”, İKÜHFD, 2016/2, s. 189 – 213 Baki KURU, Hukuk Muhakemeleri Usulü C.IV, 6. Bası, Demir Demir, İstanbul 2001 Baki KURU/ Ali Cem BUDAK, Tespit Davaları, 2. Baskı,
  13. On İki Levha Yayınları, İstanbul 2010 Haluk Nami NOMER, “Aşırı Yararlanma (Gabin) Halinde Sömürülen, Kendisine Tanına Haklardan Dilediğini Seçmekte Tamamen Serbest Midir?”, Prof. Dr. Hasan Erman’a Armağan, Der Yayınları, İstanbul 2015, s. 637 – s.