Dergiler / Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi / 2021 / Cilt: 14 - Sayı: 1

Tip 2 Diabetes Mellitus Hastalarında Sağlık Okuryazarlığı Düzeyi ve Etkileyen Faktörler

The Level of Health Literacy and Affecting Factors in Type 2 Diabetes Mellitus Patients

Sayfa
3–16
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalaması 61.80 ± 10.49 yıl, %75.4’ü kadın, %74.3’ü evli, %71.4’ü ise ilkokul mezunudur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Giriş: Sağlık okuryazarlığı, bireylerin sağlıkları ile ilgili bilgileri araştırıp bulması, öğrenmesi ve bu bilgiler doğrultusunda yaşamlarına yön vermesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kronik hastalıklar arasında tip 2 diabetes mellitusun (T2DM) takip, tedavi ve bakım sürecinde sağlık okuryazarlığının önemi giderek artmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalaması 61.80 ± 10.49 yıl, %75.4’ü kadın, %74.3’ü evli, %71.4’ü ise ilkokul mezunudur.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2018 · 700 hasta
⚙️Değişkenler:Tip 2 Diabetes Mellitus · Sağlık Okuryazarlığı · Hemşirelik

Özet

Giriş: Sağlık okuryazarlığı, bireylerin sağlıkları ile ilgili bilgileri araştırıp bulması, öğrenmesi ve bu bilgiler doğrultusunda yaşamlarına yön vermesidir. Kronik hastalıklar arasında tip 2 diabetes mellitusun (T2DM) takip, tedavi ve bakım sürecinde sağlık okuryazarlığının önemi giderek artmaktadır. Amaç: Bu araştırma, T2DM hastalarında sağlık okuryazarlığı düzeyinin belirlenmesi ve sağlık okuryazarlığı düzeyini etkileyen faktörlerin incelenmesi amacıyla planlandı. Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı tipte tasarlanan araştırma 05.12.2018-21.06.2019 tarihleri arasında, 18 yaş ve üzeri, bilinci açık, en az bir yıldır T2DM hastası ve araştırmaya katılmaya gönüllü 700 hasta ile yürütüldü. Veriler Birey Tanıtım Formu ve Sağlık Okuryazarlığı Anketi-Avrupa Birliği (SOYA-AB-Q47) Ölçeği ile toplandı. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalaması 61.80 ± 10.49 yıl, %75.4’ü kadın, %74.3’ü evli, %71.4’ü ise ilkokul mezunudur. Hastaların %34.4’ünün T2DM tanı süresi 16 yıl ve üzerinde ve genel sağlık indeksi sağlık okuryazarlığı puan ortalaması 35.76 ± 7.20 ile yeterli düzeydedir. Yaş ile sağlık okuryazarlığı arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu, eğitim düzeyi yüksek olanların, evli olanların, geliri giderinden fazla olanların, T2DM’ye eşlik eden başka kronik hastalığı bulunmayanların, T2DM hakkında sağlık çalışanlarından ya da farklı kaynaklardan eğitim alan hastaların sağlık okuryazarlığı düzeyinin daha yüksek olduğu saptandı (p < .05). Sonuç: Bu araştırmada T2DM olan hastalarda bazı sosyodemografik ve tıbbi özelliklerin sağlık okuryazarlığı düzeyini anlamlı ölçüde etkilediği belirlendi.

Abstract

Background: Health literacy is the search for people to find information about their health, learn and guide their lives in line with this information. Type 2 diabetes mellitus (T2DM), which is one of the chronic diseases needs to take responsibility as well as health care professionals in the follow-up, treatment and care process. In this case, the concept of health literacy comes to the fore. Objectives: This study was planned to determine the level of health literacy in T2DM patients and to examine the factors affecting the level of health literacy. Methods: The cross-sectional and descriptive type study was carried out between 05.12.2018-21.06.2019, its sample was 18 years old and above, conscious, T2DM patient for at least one year and 700 patients volunteering to participate in the study. Data were collect edusing the Individual Literature Form and the Health Literacy Questionnaire-European Union (HLS-EU- Q47) Scale. Results: The average age of the patients participating in the study is 61.80 ± 10.49 years, 75.4% are women, 74.3% are married and 71.4% are primary school graduates. T2DM diagnosis period of 34.4% is 16 years or more. HLS-EU-Q47 general health index health literacy average score is sufficient with 35.76 ± 7.20. There is a significant negative relationship between age and health literacy, those who have higher education, married, more than their expenses, do not have any other chronic diseases accompanying T2DM, patients who receive education about T2DM from healthcare workers or other sources have a higher level of health literacy. It was determined to be high (p <.05). Conclusion: It is important in this research that health literacy in the T2DM of various socio-demographic and medical factors is important.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÖZCAN, G., ÖZKAHRAMAN, A. (2021). Tip 2 Diabetes Mellitus Hastalarında Sağlık Okuryazarlığı Düzeyi ve Etkileyen Faktörler. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, Cilt: 14 - Sayı: 1, 3–16. https://ajindex.com/articles/209572

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (2)

  1. Simonds SK. Health education as social policy. Health Education Monographs, 1974;2(1):1-10 2. Yılmaz M, Tiraki Z. Sağlık okuryazarlığı nedir? Nasıl ölçülür? DEUHFED [online]. URL: 2016;9(4): 142-147. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/752999 11 Ocak 2021 3. Kendir Çopurlar C, Kartal M. Sağlık okuryazarlığı nedir? Nasıl değerlendirilir? Neden önemli? TJFM&PC 2016;10(1):42-47. 4. World Health Organization. Division of health promotion, education and communications health education and health promotion unit. Health Promotion Glossary. 1998;
  2. World Health Organization, Geneva. 5. T.C. Sağlık Bakanlığı. Sağlığın teşviki ve geliştirilmesi sözlüğü 2011; URL: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/64546/978;jsessionid=24B168533918E5DB18231D3B9544DB41?sequence=3 hastalığı olan bireylerin öz-etkililik düzeylerinin karşılaştırılması. DEUHYO e-Dergi 2018;11(4):263-273 6. Hudson S, Rikard RV, Staiculescu I, Edison K. Improving health and the bottom line: the case for health literacy. ResearchGate 2017; URL: https://www.researchgate.net/publication/321134470. 29 Mayıs 2019 7. Ceyhan YŞ, Ünsal A. Farklı kronik hastalığı olan bireylerin öz-etkililik düzeylerinin karşılaştırılması. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi 2018;11(4):263-273 8. Yakar B, Gömleksiz M, Pirinççi E. Bir üniversite hastanesi polikliniğine başvuran hastaların sağlık okuryazarlığı düzeyleri ve etkileyen faktörler. Euras J Fam Med 2019;8(1):27-35 9. International Diabetes Federation (2017). Diabetes Atlas Eighth Edition. Erişim Adresi: https://www.idf.org/e-library/epidemiology-research/diabetes-atlas.html Erişim Tarihi: 11.05.2019 10. Cavanaugh KL. Health literacy in diabetes care: Explanation, evidence and equipment. Diabetes Manag (Lond). 2011; 1(2):191-199. 11. Sarkar U, Fisher L, Schillinger D. Is self-efficacy associated with diabetes self-management across race/ethnicity and health literacy? Diabetes Care 2006;29(4):823-829. 12. Abdullah A, Liew SM, Selim H, Ng CJ, Chinna K. Prevalence of Limited health literacy among patients with type 2 diabetes mellitus: A systematic review. PLoS One 2019;14(5):1-16 13. Kutner M, Greenberg E, Jin Y, Paulsen C. The health literacy of America’s adults: Results from the 2003 national assesment of adult literacy (NCES 2006-483). Research Gate 2006; URL: https://www.researchgate.net/publication/260081983. 01 Ağustos 2019 14. Baker DW. The meaning and the measure of health literacy. J Gen Intern Med 2006;21(8):8