Dergiler / Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi / 2018 / Cilt: 5 - Sayı: 2

Türk Dış Politikasında Karar Alıcıların Ortadoğu Algısı: 1957-1958 Krizleri

The Perception of The Turkish Policy Makers Towards to Middle East: 1957-1958 Crisis

Sayfa
93–126
Yayın Tarihi
2018-12-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada söylem analizi aracılığıyla Demokrat Parti karar alıcılarının Orta Doğu’ya dönük algılamaları incelenecek ve bunun 1950’lerin ikinci yarısında Türk dış politikasına yansımaları çözümlenecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, en temelde Demokrat Parti iktidarının son dönemlerinde vuku bulan ve Soğuk Savaş kaynaklı iki kriz olarak 1957 Suriye ve 1958 Irak olayları üzerinden, Menderes ve dış politikada söz sahibi diğer Demokrat Partililerin Orta Doğu algısını ortaya koymayı hedeflemektedir. 1950 yılında başlayan Demokrat Parti iktidarı döneminde, dış politikada kurucu iktidarın takip ettiği esasların büyük bir kısmı devam ettirilmiş fakat bazı açılımlar vasıtasıyla daha aktif bir diplomasi yürütülmeye çalışılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Henüz iktidarının başında NATO üyeliğini dış politikanın esas hedefi haline getiren Menderes, söz konusu üyeliğin gerçekleşmesinin ardından Orta Doğu'daki rejimlerle işbirliğine giderek Batı güvenlik şemsiyesinin altında nüfuz alanını güçlendirmeye çalışmıştır. 1957'de Suriye'de, 1958'de ise Irak'ta yaşanan iktidar değişiklikleri sonrasında Türkiye, her iki ülkeyle de askeri çatışma ihtimali de masada olmak üzere ciddi krizler yaşamış fakat iki olayda da gerilim, ABD'nin girişimiyle düşürülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada söylem analizi aracılığıyla Demokrat Parti karar alıcılarının Orta Doğu’ya dönük algılamaları incelenecek ve bunun 1950’lerin ikinci yarısında Türk dış politikasına yansımaları çözümlenecektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:1957 Suriye Krizi · 1958 Irak Krizi · Demokrat Parti Dış Politikası

Özet

Bu çalışma, en temelde Demokrat Parti iktidarının son dönemlerinde vuku bulan ve Soğuk Savaş kaynaklı iki kriz olarak 1957 Suriye ve 1958 Irak olayları üzerinden, Menderes ve dış politikada söz sahibi diğer Demokrat Partililerin Orta Doğu algısını ortaya koymayı hedeflemektedir. 1950 yılında başlayan Demokrat Parti iktidarı döneminde, dış politikada kurucu iktidarın takip ettiği esasların büyük bir kısmı devam ettirilmiş fakat bazı açılımlar vasıtasıyla daha aktif bir diplomasi yürütülmeye çalışılmıştır. Henüz iktidarının başında NATO üyeliğini dış politikanın esas hedefi haline getiren Menderes, söz konusu üyeliğin gerçekleşmesinin ardından Orta Doğu'daki rejimlerle işbirliğine giderek Batı güvenlik şemsiyesinin altında nüfuz alanını güçlendirmeye çalışmıştır. 1957'de Suriye'de, 1958'de ise Irak'ta yaşanan iktidar değişiklikleri sonrasında Türkiye, her iki ülkeyle de askeri çatışma ihtimali de masada olmak üzere ciddi krizler yaşamış fakat iki olayda da gerilim, ABD'nin girişimiyle düşürülmüştür. Bu çalışmada söylem analizi aracılığıyla Demokrat Parti karar alıcılarının Orta Doğu’ya dönük algılamaları incelenecek ve bunun 1950’lerin ikinci yarısında Türk dış politikasına yansımaları çözümlenecektir.

Abstract

The purpose of this study is to reveal the views of the Democrat Party leader Adnan Menderes and other prominent party members on the Middle East through analyzing the events in Syria and Iraq. The Democrat Party followed the same foreign policy principles of the predecessor founding power while it also attempted to carry out a more active diplomacy. In the first days of his rule, Menderes put the NATO membership issue as the main objective of his foreign policy, but after the country became a NATO member in 1952, Menderes tried to strengthen his influence under the Western security umbrella by starting cooperating with the regimes in the Middle East. In the same period, the effects of the rising Nasserism in the Middle East pushed Turkey to see its southern borders as a threat. For instance, Turkey experienced facing serious crises with the possibility to confront with both Syria and Iraq while the regimes in the two countries were changed in favor of the Soviets and Nasser. In this study, the perception of the Democrat Party decision makers towards the Middle East will be examined via using the discourse analysis method and its reflections on the Turkish foreign politics.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DANIŞ, M. F. (2018). Türk Dış Politikasında Karar Alıcıların Ortadoğu Algısı: 1957-1958 Krizleri. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi, Cilt: 5 - Sayı: 2, 93–126. https://ajindex.com/articles/202862

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. AĞAOĞLU, Samed, Arkadaşım Menderes, İstanbul: Baha Matbaası, 1967.
  2. AKDOĞAN, Lütfü, Krallar ve Başkanlarla 50 Yıl, cilt:1, İstanbul: Arka Plan Yayınları, 2006.
  3. AKSU, Fuat, Türk Dış Politikasında Karar Alma ve Kriz Yönetimi Süreç Analizi¸ İstanbul: Dış Politika ve Kriz İncelemeleri, 2017.
  4. ANDERSON, Perry, Amerikan Dış Politikası ve Düşünürleri, Barış Baysal (çev.), Ankara: Nota Bene Yayınları, 2015.
  5. ARAS, Bülent, Türkiye ve Ortadoğu: Türk Dış Politikasının Toplumsal Kökenleri, İstanbul: Q-Matris Yayınları, 2003.
  6. ARMAOĞLU, Fahir, Belgelerle Türk- Amerikan Münasebetleri, Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1991.
  7. ARSLAN, Zühtü, Türk Parlamento Tarihi, TBMM – XI. Dönem (1957-1960), cilt:1, Ankara:
  8. TBMM Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu Yayınları, 2013.
  9. AVCI, Orhan, “Mehmet Fuat Köprülü’nün Dışişleri Bakanlığı”, Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, cilt:4, sayı:2, Temmuz 2014.
  10. BAĞCI, Hüseyin, Türk Dış Politikasında 1950’li Yıllar, Ankara: ODTÜ Geliştirme Vakfı Yayınları, 2001.
  11. BAŞ, Arda, “1957 Suriye Krizi ve Türkiye”, History Studies, vol:4, no:1, 2012.
  12. BIYIKLI, Mustafa, Batı İşgalleri Karşısında Türkiye’nin Ortadoğu Politikaları: Atatürk Dönemi, İstanbul: Bilimevi Basın Yayın, 2006.
  13. BOSTANCI, Mustafa, Irak’ta Monarşinin Sonu (1958 Irak İhtilali), Ankara: Berikan Yayınları, 2017.
  14. BOZDAĞLIOĞLI, Yücel, Turkish Foreign Policy and Turkish Identity: A Constructivist Approach¸ New York: Routledge, 2003.
  15. BRECHER, Michael ve WILKENFIELD, Jonathan, A Study of Crisis, Michigan: University of Michigan Press, 2000.
  16. BULUT, Sedef, “Sovyet Tehdidine Karşı Güvenlik Arayışları: I. ve II. Menderes Hükümetlerinin (1950-1954) NATO Üyeliği ve Balkan Politikası”, Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi, sayı:41, Mayıs 2008, ss. 35-61.
  17. CHAITANI, Youssef, Post-Colonial Syria and Lebanon, New York: I.B. Tauris, 2007.
  18. CHASE, Robert, HILL, Emily ve KENNEDY, Paul, “Pivotal States and U.S. Strategy”, Foreign Affairs, Ocak-Şubat 1996, vol:75, ss. 33-51.
  19. CHRISTENSEN, Thomas C., Useful Adversaires: Grand Strategy, Domestic Mobilization and Sino-American Conflict, 1947-1958, Princeton: Princeton University Press, 1996.
  20. CLEVELEND, William, Modern Ortadoğu Tarihi¸ Mehmet Harmancı (çev.), İstanbul: Agora Kitaplığı, 2008.
  21. DAVIDSON, Chtistopher, Shadow Wars: The Secret Struggle for the Middle East, London: Oneworld Publication, 2016.
  22. DİKERDEM, Mahmut, Ortadoğu’da Devrim Yılları¸ İstanbul: İstanbul Matbaası, 1977.
  23. ERKİN, Feridun Cemal, Dışişlerinde 34 Yıl, Anılar