KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Türkiye Jeoloji Bülteni / 2017 / Cilt: 60 - Sayı: 1

Doğu Anadolu’daki Obsidiyen Kaynak Alanlarının Belirlenmesinde Jeomorfolojik ve Volkanolojik Göstergelerin Önemi

Ebru AKKÖPRÜ
Damase MOURALİS
Anne-kyria ROBİN
Catherine KUZUCUOĞLU
M. Korhan ERTURAÇ
Sayfa
49–62
Yayın Tarihi
2017-01-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca bu çeşit bir etki ikincil kaynakları olarak bilinen kolüvyal veya alüvyal malzeme içindeki obsidiyen varlığını ve oranını da değiştirir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Arkeolojik kazı alanlarında bulunan el aletlerinden anlaşıldığı üzere Doğu Anadolu Bölgesi volkanik alanlarına ait obsidiyenler tarih öncesi dönemlerde ticareti yapılarak çok geniş alanlara yayılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Örneğin; obsidiyenin kimsayal ve fiziksel özellikleri büyük oranda volkanizmanın kontrolü altında belirmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca bu çeşit bir etki ikincil kaynakları olarak bilinen kolüvyal veya alüvyal malzeme içindeki obsidiyen varlığını ve oranını da değiştirir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Doğu Anadolu · Obsidiyen

Özet

Arkeolojik kazı alanlarında bulunan el aletlerinden anlaşıldığı üzere Doğu Anadolu Bölgesi volkanik alanlarına ait obsidiyenler tarih öncesi dönemlerde ticareti yapılarak çok geniş alanlara yayılmıştır. Bu nedenle Doğu Anadolu Bölgesi’nde obsidiyenin yayılımı ve volkanik-jeomorfolojik özellikleri ile alakalı bir çalışma yapmak önemlidir. Bu çalışmada, Doğu Anadolu Bölgesi volkanik alanlarında jeomorfolojik ve jeolojik yaklaşımla yapılan arazi çalışmalarından örnekler verilerek obsidiyen kaynaklarının belirlenmesinde volkanolojik ve jeomorfolojik göstergelerin öneminden bahsedilmiştir. Obsidiyenin temel özellikleri (renk, doku, dayanıklılık, sertlik vb), hammadde olarak varlığı, miktarı ve ulaşılabilirliği volkanik ve jeomorfolojik süreçler ile yakından ilişkilidir. Örneğin; obsidiyenin kimsayal ve fiziksel özellikleri büyük oranda volkanizmanın kontrolü altında belirmektedir. Obsidiyenin yüzlek alanlarının yayılımında ve oluşum tiplerinde (dom, dayk, akma, vb) magmatik süreçler önemli rol oynar. Volkanik bir masif içindeki obsidiyenin bulunması volkanizma sonucudur ancak daha sonra aynı alan içinde varlığını sürdürmesi tamamen aşınma süreçlerinin türüne ve şiddetine de bağlıdır. Volkanik topografyanın evrimi obsidiyenin hammadde olarak bulunup işlenip kullanılmasında önemlidir. Şöyle ki volkanik alanda oluşan sonraki volkanik faaliyetler ve erozyon süreçleri obsidiyenin fosilleşmesine veya tamamen aşınıp tahrip olmasına neden olabilir. Ayrıca bu çeşit bir etki ikincil kaynakları olarak bilinen kolüvyal veya alüvyal malzeme içindeki obsidiyen varlığını ve oranını da değiştirir.

Anahtar kelimeler
🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AKKÖPRÜ, E., MOURALİS, D., ROBİN, A., KUZUCUOĞLU, C., ERTURAÇ, M. K. (2017). Doğu Anadolu’daki Obsidiyen Kaynak Alanlarının Belirlenmesinde Jeomorfolojik ve Volkanolojik Göstergelerin Önemi. Türkiye Jeoloji Bülteni, Cilt: 60 - Sayı: 1, 49–62. https://ajindex.com/articles/18044

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (8)

  1. Arslan, M., 1994, Mineralogy, geochemistry, petrology and petrogenesis of the Meydan-Zilan (Erciş Van, Turkey) area volcanic rocks: Doktora Tezi, Glasgow Üniversitesi, 559 s. (yayınlanmamış). Astruc L., Gratuze B., Pelegrin J., Akkermans P., 2007. From production to use: a parcel of obsidian bladelets at Sabi Abyad II, in Astruc, Binder & du néolithiques précéramique au Proche-Orient. Actes du 5e colloque international, Fréjus, du 29 février au 5 mars 2004, Antibes: APDCA, 327341. Briois (ed.), Systèmes techniques et communautés Bigazzi G., Yegingil Z., Ercan T., Oddone M., Özdogan M., 1997. Age determination of obsidian bearing volcanics in eastern Anatolia using the Fission track dating method. Geological Bulletin of Turkey, 40 (2): 57-72.
  2. Bigazzi G., Poupeau G., Yegingil Z., Bellot-Gurlet L.,1998. Provenance studies of obsidian artefacts in Anatolia using the fission-track dating method: an overview. In M.-C. Cauvin et al., (ed). L’Obsidienne au Proche et Moyen Orient. BAR. Oxford: Archeopress: 69-89.
  3. Binder, D., Gratuze, B., Mouralis, D., Balkan-Atlı, N., 2011. New investigations of the Göllüdağ obsidian lava flows system: a multidisciplinary approach. Journal of Archaeological Science. 38 (12), 3174–3184.
  4. Blackman, J., R. Badaljan, Z. Kikodze, and P.Kohl.,1998. Chemical characterization of Caucasian obsidian geological sources. In M.-C. Cauvin et al., (ed) L’Obsidienne au Proche et Moyen Orient. BAR. Oxford: Archeopress: 205-231.
  5. Cann, J.R. and C. Renfrew. 1964. The Characterization of Obsidian and Its Application to the Mediterranean Region. Proceedings of the Prehistoric Society. 30: 111-131.
  6. Cauvin M. -C, Gourgaud A., Gratuze B., Arnaud N., Poupeau G., Poidevin J-L., 1998.Chataigner C., (ed). L’Obsidienne au Proche et Moyen Orient. BAR. Oxford: Archeopress, 388. Cauvin, M.-C., Chataigner, C., 1998. Distribution de l’obsidienne dans les sites archéologiques du Proche et Moyen Orient. In: Cauvin, M.-C. (Ed.), L’obsidienne au Proche et Moyen Orient ancien: du volcan à l’outil, Lyon, Maison de l’Orient Méditerranéen 738. B.A.R Inter. Ser., Oxford, pp. 325–350.
  7. Chataigner C., Isikli M., Gratuze B. 2013. Obsidian sources in the regions of Erzurum and Kars (North-East Turkey): new data. Archaeometry. (DOI: 10.1111/arcm.12002). 1-24
  8. Chataigner C., Gratuze B. 2013a New data on the exploitation of the obsidian in the Southern Caucasus (Armenia, Georgia) and Eastern Turkey, Part 1: Source characterization. Archaeometry. (DOI:10.1111/arcm.12006). Chataigne