Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, öğretmenlerin yapay zekâ araçlarıyla etkileşimlerinin yalnızca bilgi arayışını değil; belirsizliği azaltma, etik onay arayışı, duygusal rahatlama, mesleki yalnızlığı giderme ve sorumluluk paylaşımını da yansıttığını göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, özel eğitim bağlamında sistematik biçimde geliştirilen sorulara yapay zekâ (yz) araçlarının ürettiği yanıtları, Kullanımlar ve Doyumlar Teorisi çerçevesinde incelemektedir. Öğretmenlerle doğrudan görüşme yapılmamış; bunun yerine altı yapay zekâ tabanlı sohbet aracının çıktıları analiz edilerek öğretmen-YZ etkileşimlerinin altında yatan bilişsel, duygusal, sosyal ve mesleki doyumlar ortaya konmaya çalışılmıştır. Araştırma, keşfedici ve yorumlayıcı nitel bir desen ile yürütülmüştür. Veriler, sistematik seçim süreciyle belirlenen 20 soruya verilen yapay zekâ yanıtlarının doküman incelemesiyle toplanmış ve tümevarımsal analiz tekniğiyle çözümlenmiştir. Bulgular, öğretmenlerin yapay zekâ araçlarıyla etkileşimlerinin yalnızca bilgi arayışını değil; belirsizliği azaltma, etik onay arayışı, duygusal rahatlama, mesleki yalnızlığı giderme ve sorumluluk paylaşımını da yansıttığını göstermektedir. Soruların kapsayıcı eğitim, davranış yönetimi, Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı (BEP) süreçleri ve etik karar verme alanlarında yoğunlaştığı belirlenmiştir. Sonuçlar, yapay zekâ tabanlı dijital danışmanlık araçlarının öğretmenler için pedagojik işlevinin yanı sıra duygusal ve mesleki destek kaynağı olarak da işlev gördüğünü ortaya koymaktadır. Çalışma, yapay zekânın etik ve pedagojik boyutlarının öğretmen yetiştirme ve hizmet içi destek sistemlerine entegrasyonuna yönelik çıkarımlar sunmaktadır.
Abstract
This study examines the professional needs of special education teachers as reflected in AI-generated responses to a systematically developed set of questions, within the framework of Uses and Gratifications Theory (UGT). Rather than consulting teachers directly, the study analyzes the outputs of six AI-based conversational tools in order to reveal the cognitive, emotional, social, and professional gratifications underlying teacher-AI interactions in special education contexts. The study was conducted using an exploratory and interpretive qualitative research design. Data were collected through document analysis of AI-generated responses to 20 systematically selected questions and analyzed using an inductive analytical approach. The analysis was structured within the theoretical framework of UGT. The findings indicate that teachers' interaction with AI tools reflect not only information-seeking but also efforts to reduce uncertainty, seek ethical validation, achieve emotional relief, alleviate professional isolation, and share responsibility. In addition, the questions primarily focused on inclusive education, behavior management, Individualized Education Program (IEP) processes, and ethical decision-making. The results demonstrate that AI-based digital counseling tools function as sources of emotional and professional support for teachers, alongside their pedagogical role. The study offers implications for incorporating the ethical and pedagogical dimensions of AI into teacher education and in-service support systems.