Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightElde edilen bu nüshalarda toplam 190 hikmetin Hoca Ahmed Yesevî’ye atfedildiği tespit edilmiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
İslam sonrası Türk medeniyetinin oluşumuna, İslam inanç esaslarının Türkler arasında yayılması ve anlaşılmasına öncülük eden Hoca Ahmed Yesevî ve onun düşünce dünyasını yansıtan hikmetlerini konu edinen bu çalışma, İran kütüphanelerinde bulunan sekiz Dîvân-ı Hikmet nüshasının incelenmesini kapsamaktadır. Çalışmanın amacı, İran’daki Hikmet nüshalarının ele alınarak Türk tasavvuf düşüncesi açısından oldukça önemli olan hikmet geleneğine katkı sunmaktır. Bu amaç kapsamında söz konusu nüshaların hikmetler açısından yeni bilgiler barındırıp barındırmadığı ve hikmet çalışmalarına nasıl bir katkı sunacağı sorularına cevap aranmıştır. İran nüshalarındaki hikmetler metin analizi, edebî tahlil ve neşir karşılaştırmaları yöntemiyle ele alınmış, nüshalarda bulunan hikmetlerin dizini çıkarılmıştır. Yapılan araştırma ve incelemeler sonucunda kütüphanelerde bulunan sekiz nüshadan yedisine ulaşılmıştır. Elde edilen bu nüshalarda toplam 190 hikmetin Hoca Ahmed Yesevî’ye atfedildiği tespit edilmiştir. Hikmet neşirleri taranarak, ulaşılan hikmetler karşılaştırılmış ve dokuz hikmetin daha önce yayınlanmadığı görülmüştür. Makalede söz konusu dokuz hikmetin neşrinin yapılmasının yanı sıra bazı hikmetlerin eksik bent/beyitleri saptanmış, bazı hikmetlerin aidiyeti tartışılmıştır. Araştırma esnasında hikmet neşirlerinde görülen eksikliklere değinilerek çözüm önerileri sunulmaya çalışılmıştır.
Abstract
This study focuses on Hoca Ahmed Yesevī, pioneered the formation of post-Islamic Turkish civilization and in the dissemination and understanding of the principles of Islamic faith among the Turks, as well as on his ḥikmahs, which reflect his world of thought. It examines eight manuscripts of the Dīvān-i Ḥikmet found in Iranian libraries. The aim of this study is to contribute to the tradition of ḥikmah, which holds considerable significance for Turkish Sufi thought, by examining the Ḥikmah manuscripts preserved in Iran. Key questions include whether these manuscripts contain new insights regarding ḥikmah and how they may enhance existing studies on the subject. The examination utilizes methods of text analysis, literary critique, and publication comparisons, leading to the cataloging of the ḥikmah contained within the manuscripts. The research succeeded in accessing seven of the eight manuscripts, which collectively attribute a total of 190 ḥikmah to Hoca Ahmed Yesevī. Upon scanning and comparing these texts, it was identified that nine ḥikmah had not been previously published. The article not only presents these nine ḥikmah but also identifies missing verses in certain works and discusses the authorship of others. Additionally, the study addresses shortcomings in existing publications, proposing solutions for these gaps.