Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, orantısız güç kullanımının kökeninde bireysel kötü niyetten ziyade kurumsal yapı sorunlarının yattığını göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Kolluk görevlilerinin sahip olduğu güç kullanma yetkisi, yasal sınırlar aşıldığında yalnızca hukuki değil, kurumsal iş ahlakı bakımından da ciddi bir sorun haline gelir. Bu çalışma, profesyonel etiğin genel ahlak kavramının bir alt boyutu olduğu kabulünden hareketle, kolluk teşkilatlarındaki orantısız güç kullanımını kurumsal iş ahlakı perspektifinden incelemektedir. Çalışmanın amacı, söz konusu sorunun hukuki boyutunun yanı sıra kurumsal etik boyutunu da ortaya koymak ve kalıcı çözümler için gerekli yapısal dönüşümü tartışmaktır. Araştırmada nitel yöntem benimsenmiş; hukuki metinler ve içtihat kararları analiz edilmiş, ulusal ve uluslararası akademik literatür karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bulgular, orantısız güç kullanımının kökeninde bireysel kötü niyetten ziyade kurumsal yapı sorunlarının yattığını göstermektedir. Uluslararası literatürde "mavi duvar" adıyla bilinen gayri resmi örtbas kültürü, amirlerin zımni onayı, çıktı odaklı performans anlayışı ve mesleki yıpranmanın körüklediği empati kaybı, personeli aşırı güce iten başlıca etkenler olarak öne çıkmaktadır. Orantısız güç kullanan personelin yargısal süreçlerden muaf tutulması ise hukuk devletine duyulan güveni sarstığı gibi kurumsal cezasızlık kültürünü de beslemektedir. Çalışma, bu olumsuz tabloyu tersine çevirebilmek için hesap verebilirlik mekanizmalarının güçlendirilmesini, bağımsız denetim süreçlerinin hayata geçirilmesini ve meslek etiği eğitimlerinin kalıcı biçimde kurumsallaştırılmasını temel çözüm yolları olarak öngörmektedir.
Abstract
Law enforcement officers are entrusted with the authority to use force on behalf of the state. When that authority is exercised beyond legal limits, the problem reaches beyond law into the realm of institutional ethics. This study examines disproportionate use of force in law enforcement from an institutional professional ethics perspective, grounded in the principle that professional ethics is a subdimension of general ethics. The study aims to expose both the ethical and legal dimensions of this problem and to examine the structural changes needed to address it. A qualitative research method was employed, drawing on legal text analysis, case law review, and comparative evaluation of national and international literature. Findings indicate that structural factors drive disproportionate force far more than individual misconduct. The informal cover-up culture known as the "blue wall," tacit approval by supervisors, output-driven performance pressure, and professional burnout that erodes empathy are the chief institutional dynamics pushing personnel toward excessive force. When officers who engage in disproportionate force are shielded from judicial proceedings, public trust in the rule of law weakens and a culture of institutional impunity deepens. The study recommends strengthening accountability mechanisms, introducing independent oversight, and institutionalizing professional ethics training as primary remedies.