Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightAraştırma bulguları, ticari ana akım medya (Hürriyet, Sabah, Sözcü) ile alternatif/tematik medya (T24, İklim Haber) arasında iklim krizini ele alış biçimleri, aktör tercihleri ve sorumluluk atama süreçleri açısından keskin söylemsel ayrışmalar olduğunu ortaya koymaktadır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışmada, Türkiye’deki dijital haber sitelerinde iklim ve su krizine ilişkin haberlerin nasıl temsil edildiği ve hangi söylemsel çerçeveler aracılığıyla kamuoyuna sunulduğu ekonomi-politik bir perspektifle incelenmiştir. Küresel çevre sorunlarının medya tarafından kurulan söylemler aracılığıyla toplumsal bir gerçeklik kazandığı gerçeğinden hareketle araştırma, Erving Goffman’ın Çerçeveleme Kuramı ile Robert Entman’ın Dört Boyutlu Çerçeveleme Modeli üzerine temellendirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, Türkiye medya ekosistemindeki farklı mülkiyet yapılarını, yayın politikalarını ve ideolojik çeşitliliği çok sesli ve dengeli biçimde yansıtmak için amaçlı örneklem yöntemiyle seçilen Hürriyet, Sabah, Sözcü, T24 ve İklim Haber platformlarında, 1 Ocak 2026 ile 31 Mart 2026 arasında yayımlanan toplam 101 haber ve yorum oluşturmaktadır. Toplanan veriler nitel içerik analiziyle çözümlenmiştir. Araştırma bulguları, ticari ana akım medya (Hürriyet, Sabah, Sözcü) ile alternatif/tematik medya (T24, İklim Haber) arasında iklim krizini ele alış biçimleri, aktör tercihleri ve sorumluluk atama süreçleri açısından keskin söylemsel ayrışmalar olduğunu ortaya koymaktadır. Ticari ana akım medyanın, çevresel krizleri yapısal bağlamından kopararak magazinleştirdiği, insan merkezci bir anlayışla ele aldığı ve akut felaket söylemleri ile alarmist/tehditkâr korku dili ürettiği saptanmıştır. Buna karşılık alternatif medya platformları; iklim krizini neoliberal sonsuz büyüme yanılgısı, küresel kapitalist üretim biçimleri, makro-endüstriyel sistemler ve ekolojik adalet bağlamında ele alarak daha yapısal, köklü, hak temelli ve eleştirel bir eko-merkezci çerçeve sunmaktadır.
Abstract
This study examines how news coverage of the climate and water crises is represented on Turkish digital news websites and through which discursive frames it is presented to the public, from a political economy perspective. Building on the premise that global environmental problems acquire social reality through discourses constructed by the media, the research is grounded in Erving Goffman’s Frame Analysis Theory and Robert Entman’s Four-Dimensional Framing Model. The sample consists of 101 news reports and commentaries published between January 1, 2026, and March 31, 2026, on Hürriyet, Sabah, Sözcü, T24, and İklim Haber. These platforms were selected through purposive sampling to reflect, in a pluralistic and balanced manner, the diversity of ownership structures, editorial policies, and ideological orientations within the Turkish media ecosystem. The collected data were analyzed using qualitative content analysis. The research findings reveal sharp discursive divergences between commercial mainstream media (Hürriyet, Sabah, Sözcü) and alternative/thematic media (T24, İklim Haber) in their approaches to the climate crisis, choice of actors, and processes of attributing responsibility. It was determined that commercial mainstream media decontextualize environmental crises from their structural roots, sensationalize them, adopt an anthropocentric perspective, and produce alarmist or threatening language of fear with acute disaster narratives. In contrast, alternative media platforms address the climate crisis within the context of the neoliberal myth of endless growth, global capitalist production systems, macro-industrial structures, and ecological justice, offering a more structural, deep-rooted, rights-based, and critical ecocentric framework.