KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 16

2023 Kahramanmaraş Depremleri sonrasında Malatya’daki yığma binaların sismik performansı: Saha incelemesi ve nümerik analizler

Seismic performance of masonry buildings in Malatya after the 2023 Kahramanmaraş Earthquakes: Field investigation and numerical analyses

Alper Çelik(ANKARA ÜNİVERSİTESİ, MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ)0000-0003-3816-680X
Ahmet İhsan Turan(ERZİNCAN BİNALİ YILDIRIM ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-4865-6490
Sayfa
—
Yayın Tarihi
2026-03-26
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Nitel bulguları desteklemek amacıyla, temsilî az katlı yığma yapı prototiplerinin deprem davranışını karşılaştırmalı olarak değerlendiren sayısal analizler gerçekleştirilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türkiye, aktif deprem kuşağında yer almakta olup tarih boyunca yıkıcı depremler yaşamıştır. 6 Şubat 2023 Pazarcık (Mw 7.7) ve Elbistan (Mw 7.6) depremleri, özellikle bölgede yaygın olan mühendislik hizmeti almamış yığma yapılarda büyük hasara yol açmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışma, Malatya ilindeki yığma yapı stokunda gözlenen hasar türlerini incelemekte ve saha gözlemlerine dayanarak bu hasarların olası nedenlerini tartışmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Nitel bulguları desteklemek amacıyla, temsilî az katlı yığma yapı prototiplerinin deprem davranışını karşılaştırmalı olarak değerlendiren sayısal analizler gerçekleştirilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2023 Verileri
⚙️Değişkenler:Kahramanmaraş depremleri · yığma yapılar · modal analiz

Özet

Türkiye, aktif deprem kuşağında yer almakta olup tarih boyunca yıkıcı depremler yaşamıştır. 6 Şubat 2023 Pazarcık (Mw 7.7) ve Elbistan (Mw 7.6) depremleri, özellikle bölgede yaygın olan mühendislik hizmeti almamış yığma yapılarda büyük hasara yol açmıştır. Bu çalışma, Malatya ilindeki yığma yapı stokunda gözlenen hasar türlerini incelemekte ve saha gözlemlerine dayanarak bu hasarların olası nedenlerini tartışmaktadır. Nitel bulguları desteklemek amacıyla, temsilî az katlı yığma yapı prototiplerinin deprem davranışını karşılaştırmalı olarak değerlendiren sayısal analizler gerçekleştirilmiştir. Doğrusal-elastik yanıt spektrumu analizleri ve modal esaslı yaklaşım kullanılarak iki ana parametre dikkate alınmıştır: taşıyıcı duvar malzemesi türü (dolu kil tuğla, boşluklu kil tuğla ve gazbeton) ve kat sayısı (1–3). Saha gözlemleri, yapı stokunun önemli bir bölümünün yeterli mühendislik hizmeti olmadan inşa edildiğine işaret etmekte; ayrıca katlar arasında farklı yığma birimlerinin kullanılması gibi düzensiz uygulamaların kritik zafiyetlere yol açabildiğini göstermektedir. Sayısal sonuçlar da rijitlik ve deplasman taleplerinin hem yığma birimi türüne hem de yapı yüksekliğine güçlü biçimde bağlı olduğunu ortaya koymakta ve özellikle daha hafif yığma sistemlerde kat sayısı arttıkça daha olumsuz talep eğilimlerinin gelişebileceğine işaret etmektedir.

Abstract

Turkey is located in an active seismic zone and has repeatedly suffered destructive earthquakes. The 6 February 2023 Pazarcık (Mw 7.7) and Elbistan (Mw 7.6) events caused extensive damage, particularly affecting non-engineered masonry buildings in the region. This study investigates the observed damage patterns in Malatya’s masonry building stock and discusses their underlying causes based on field observations. To support these qualitative findings, numerical analyses are performed to compare the seismic response of representative low-rise masonry prototypes. Modal-based linear-elastic response-spectrum analyses are conducted by considering two main parameters: load-bearing wall material type (solid clay brick, hollow clay brick, and autoclaved aerated concrete) and number of storeys (1–3). The dynamic characteristics and global seismic demand indicators are evaluated comparatively for each scenario. Field evidence indicates that a large portion of the building stock was constructed without adequate engineering services, and that irregular practices—such as using different masonry units across storeys—can lead to critical vulnerabilities. Numerical results further show that stiffness and displacement demand are strongly governed by both masonry unit type and building height, highlighting potentially unfavorable response trends in lighter, more flexible masonry systems as storey number increases.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Çelik, A., Turan, A. İ. (2026). 2023 Kahramanmaraş Depremleri sonrasında Malatya’daki yığma binaların sismik performansı: Saha incelemesi ve nümerik analizler. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt: 16. https://doi.org/10.28948/ngumuh.1854848

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (54)

  1. A. Çelik, O. Anıl, Ö. Mercimek, S. T. Akkaya, A. İ. Turan, Investigation of mechanical properties of masonry materials under compressive loading: experimental and numerical study. Politeknik Dergisi, 28(2), 565–572, 2024.https://doi.org/10.2339/ politeknik.1478067
  2. TÜİK, Haber Bülteni: Yıllık Sanayi Ürün (PRODCOM) İstatistikleri. Türkiye İstatistik Kurumu, 2022.
  3. Y. Eşidir, A. B. Gültekin, Duvar dolgu malzemelerinin inşaat sektöründeki pazar hacminin tuğla, briket ve gaz beton özelinde analizi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8(2), 652–667, 2025.
  4. J. J. Pons, V. Penadés-Plà, V. Yepes, J. V. Martí, Life cycle assessment of earth-retaining walls: An environmental comparison. Journal of Cleaner Production, 192, 411–420, 2018. https://doi.org/ 10.1016/j.jclepro.2018.04.268
  5. H. Bilgin, N. Shkodrani, M. Hysenlliu, H. B. Ozmen, E. Isik, E. Harirchian, Damage and performance evaluation of masonry buildings constructed in 1970s during the 2019 Albania earthquakes. Engineering Failure Analysis, 131, 105824, 2022.https://doi.org/ 10.1016/j.engfailanal.2021.105824
  6. A. M. Raouf, J. A. Saeed, M. R. Abdul-Kadir, S. H. Ahmed, Shear damage repair of masonry walls using different materials. European Journal of Environmental and Civil Engineering, 28(7), 1465–1482, 2024. https://doi.org/10.1080/19648189.2023.2259961
  7. E. Sayin, B. Yon, Y. Calayir, M. Gor, Construction failures of masonry and adobe buildings during the 2011 Van earthquakes in Turkey. Structural Engineering and Mechanics, 51(3), 503–518, 2014.
  8. E. Işık, A. E. Ulu, A. Büyüksaraç, M. C. Aydın, A study on damages in masonry structures and determination of damage levels in the 2020 Sivrice (Elazig) earthquake. International Symposium on Innovative and Interdisciplinary Applications of Advanced Technologies, Springer, Cham, 2022.
  9. O. İnce, Structural damage assessment of reinforced concrete buildings in Adıyaman after Kahramanmaraş earthquakes on 6 February 2023. Engineering Failure Analysis, 156, 107799, 2024. https://doi.org/ 10.1016/j.engfailanal.2023.107799
  10. G. Vlachakis, E. Vlachaki, P. B. Lourenço, Learning from failure: Damage and failure of masonry structures after the 2017 Lesvos earthquake (Greece). Engineering Failure Analysis, 117, 104803, 2020. https://doi.org/10.1016/j.engfailanal.2020.104803
  11. M. Indirli, S. Kouris, L. A. Formisano, R. P. Borg, F. M. Mazzolani, Seismic damage assessment of unreinforced masonry structures after the Abruzzo 2009 earthquake: The case study of the historical centers of L'Aquila and Castelvecchio Subequo. International Journal of Architectural Heritage, 7(5), 536–578, 2013. https://doi.org/ 10.1080/15583058.2011.654050
  12. M. Shakya, C. K. Kawan, Reconnaissance based damage survey of buildings in Kathmandu valley: An aftermath of 7.8 Mw, 25 April 2015 Gorkha (Nepal) earthquake. Engineering Failure Analysis, 59, 161–184, 2016. https://doi.org/ 10.1016/j.engfailanal.2015.10.003
  13. E. Sayın, B. Yön, Y. Calayır, M. Karaton, Failures of masonry and adobe buildings during the June 23, 2011 Maden (Elazığ) earthquake in Turkey. Engineering Failure Analysis, 34, 779–791, 2013. https://doi.org/10.1016/j.engfailanal.2012.10.016
  14. I. Senaldi, G. Magenes, J. M. Ingham, Damage assessment of unreinforced stone masonry buildings after the 2010–2011 Canterbury earthquakes. International Journal of Architectural Heritage, 9(5), 605–627, 2015. https://doi.org/ 10.1080/15583058.2013.840688
  15. Ö. Mercimek, Seismic failure modes of masonry structures exposed to Kahramanmaraş earthquakes (Mw 7.7 and 7.6) on February 6, 2023. Engineering Failure Analysis, 151, 107422, 2023. https://doi.org/ 10.1016/j.engfailanal.2023.107422
  16. E. Işık, F. Avcil, A. Büyüksaraç, R. İzol, M. H. Arslan, C. Aksoylu, H. Ulutaş, Structural damages in masonry buildings in Adıyaman during the Kahramanmaraş (Türkiye) earthquakes (Mw 7.7 and Mw 7.6) on 06 February 2023. Engineering Failure Analysis, 151, 107405, 2023. https://doi.org/10.1016/j.engfailanal.2023.107405
  17. A. Özmen, Ö. F. Taş, O. İnce, M. Atar, E. Sayın, 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrası Malatya ilinde yer alan yığma binaların hasar mekanizmasının incelenmesi. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 13(2), 697–703, 2024. https://doi.org/10.28948/ngumuh.1400134
  18. R. İzol, E. Işık, F. Avcil, M. H. Arslan, E. Arkan, A. Büyüksaraç, Seismic performance of masonry structures after 06 February 2023 earthquakes; site survey and FE modelling approach. Soil Dynamics and Earthquake Engineering, 186, 108904, 2024. https://doi.org/10.1016/j.soildyn.2024.108904
  19. E. Işık, H. Bilgin, F. Avcil, R. İzol, E. Arkan, A. Büyüksaraç, M. Hysenlliu, Seismic performances of masonry educational buildings during the 2023 Türkiye (Kahramanmaraş) earthquakes. GeoHazards, 5(3), 700–731, 2024. https://doi.org/ 10.3390/geohazards5030036
  20. V. Kahya, A. F. Genç, F. Sunca, B. Roudane, A. C. Altunişik, S. Yılmaz, T. Akgül, Evaluation of earthquake-related damages on masonry structures due to the 6 February 2023 Kahramanmaraş-Türkiye earthquakes: A case study for Hatay Governorship Building. Engineering Failure Analysis, 156, 107855, 2024. https://doi.org/ 10.1016/j.engfailanal.2023.107855
  21. I. O. Dedeoglu, M. Yetkin, G. Tunc, O. E. Ozbulut, Evaluating earthquake-induced damage in Dogansehir, Malatya after 2023 Kahramanmaras earthquake sequence: Geotechnical and structural perspectives. Journal of Building Engineering, 104, 112266, 2025. https://doi.org/10.1016/j.jobe.2025.112266
  22. Ö. Yıldız, C. Kına, Geotechnical and structural investigations in Malatya province after Kahramanmaraş Earthquake on February 6, 2023. Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 12(3), 686–703, 2023. https://doi.org/ 10.17798/bitlisfen.1282555
  23. C. Shermi, R. N. Dubey, In-plane behaviour of unreinforced masonry panel strengthened with welded wire mesh and mortar. Construction and Building Materials, 178, 195–203, 2018. https://doi.org/ 10.1016/j.conbuildmat.2018.04.081
  24. ACI 530-88/ASCE 5-88, Building Code Requirements for Masonry Structures and Specifications for Masonry Structures. American Society of Civil Engineers, 1988.
  25. EN 1998-1, Eurocode 8: Design of Structures for Earthquake Resistance – Part 1: General Rules, Seismic Actions and Rules for Building. European Commission, 2004.
  26. TEC 1944. Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement Government of Republic of Turkey, 1944.
  27. TEC 1949. Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement Government of Republic of Turkey, 1949.
  28. TEC 1953. Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement Government of Republic of Turkey, 1953.
  29. TEC 1962. Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement Government of Republic of Turkey, 1962.
  30. TEC 1968. Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement Government of Republic of Turkey, 1968.
  31. TEC 1975. Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement Government of Republic of Turkey, 1975.
  32. TEC 1998. Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement Government of Republic of Turkey, 1998.
  33. TS 2510, Kagir Duvarlar Hesap ve Yapım Kuralları. Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 1977.
  34. TS EN-771-1:Kagir Birimler-Tuğlalar, Deney Metodları, 2010.
  35. TEC 2007, Turkish Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Ministry of Public Works and Settlement, Republic of Turkey, 2007.
  36. TBEC 2018, Turkish Building Earthquake Code, Specification for structures to be built in disaster areas. Republic of Turkey, 2018.
  37. TS EN 771-4, Specification for masonry units – Part 4: Autoclaved aerated concrete masonry units. Turkish Standards Institute, Ankara, 2012.
  38. Kâgir birimler-özellikleri-bölüm 6: Doğal taş kâgir birimler, Türk Standartları Enstitüsü TS EN 771-6, 2007.
  39. TS EN 771-5, Yapay taş kagir birimler. Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2011.
  40. TS EN 772-1, Kagir Birimler – Deney Metotları – Bölüm 1: Basınç Dayanımının Tayini. Türk Standartları Enstitüsü, Ankara, 2011.
  41. P. Fajfar, Analysis in seismic provisions for buildings: past, present and future. European Conference on Earthquake Engineering, Thessaloniki, Greece, 1–49, Springer International Publishing, Cham, 2018.
  42. P. B. Lourenço, N. Mendes, R. F. P. Marques, Earthquake design and assessment of masonry structures: review and applications, 2009.
  43. G. Castori, M. Corradi, A. De Maria, R. Sisti, A. Borri, A numerical study on seismic damage of masonry fortresses. Bulletin of Earthquake Engineering, 16(10), 4561–4580, 2018. https://doi.org/10.1007/s10518-018-0390-0
  44. V. Alecci, M. Fagone, T. Rotunno, M. De Stefano, Shear strength of brick masonry walls assembled with different types of mortar. Construction and Building Materials, 40, 1038–1045, 2013. https://doi.org/10.1016/j.conbuildmat.2012.11.107
  45. Foundation Pros FL, Cracks in brick house: causes and solutions.https://foundationprosfl.com/cracks-in-brick-house-causes-solutions/Accessed 15 December 2025.
  46. T. Celano, L. U. Argiento, F. Ceroni, C. Casapulla, Literature review of the in-plane behavior of masonry walls: theoretical vs experimental results. Materials, 14(11), 3063, 2021.https://doi.org/ 10.3390/ma14113063
  47. B. Yön, Identification of failure mechanisms in existing unreinforced masonry buildings in rural areas after April 4, 2019 earthquake in Turkey. Journal of Building Engineering, 43, 102586, 2021. https://doi.org/ 10.1016/j.jobe.2021.102586
  48. E. Sayın, B. Yön, O. Onat, M. Gör, M. E. Öncü, E. Tuğrul Tunç, Y. Calayır, 24 January 2020 Sivrice-Elazığ, Turkey earthquake: geotechnical evaluation and performance of structures. Bulletin of Earthquake Engineering, 19(2), 657–684, 2021. https://doi.org/ 10.1007/s10518-020-01018-4
  49. CSI America, SAP2000 Structural Analysis and Design -CSI Analysis Reference Manual, Computers and Structures Inc.,California, 2017.
  50. AFAD (Disaster and Emergency Management Presidency). Türkiye Deprem Tehlike Haritaları İnteraktif Web Uygulaması (TDTH) [Turkey Earthquake Hazard Maps Interactive Web Application]. Available at: https://tdth.afad.gov.tr/
  51. K. P. Patel, R. N. Dubey, Effect of in-plane damage on the out-of-plane strength of masonry walls with openings. Structures, 65, 106708, 2024. https://doi.org/10.1016/j.istruc.2024.106708
  52. A. Özdemir, C. Çakmak, Identifying infill wall failures in Kahramanmaraş earthquakes and strategies for performance improvement. Duzce University Journal of Science and Technology, 12(4), 1862–1878, 2024. https://doi.org/10.29130/dubited.1405720
  53. B. Atmaca, E. Ertürk Atmaca, B. Roudane, O. Güleş, E. Demirkaya, B. Aykanat, T. Akgül, Field observations and numerical investigations on seismic damage assessment of RC and masonry minarets during the February 6th, 2023 Kahramanmaraş earthquakes in Türkiye. International Journal of Architectural Heritage, 19(7), 1117–1142, 2025. https://doi.org/10.1080/ 15583058.2024.2337651
  54. E. Isik, A. Buyuksarac, F. Avcil, E. Arkan, M. C. Aydin, A. E. Ulu, Damage evaluation of masonry buildings during Kahramanmaraş earthquakes on February 06, 2023. Earthquakes and Structures, 25(3), 209–221, 2023. https://doi.org/10.12989/ eas.2023.25.3.209