Dergiler / Art-e Sanat Dergisi / 2025 / Cilt: 18 Sayı: 36

Evrensel Tasarım İlkeleri Doğrultusunda Moda Tasarımı Alanındaki Uygulamaların İncelenmesi

INVESTIGATION OF APPLICATIONS IN THE FIELD OF FASHION DESIGN IN LINE WITH UNIVERSAL DESIGN PRINCIPLES

Muazzez Çakır Aydın(KONYA TEKNİK ÜNİVERSİTESİ, REKTÖRLÜK)0000-0001-9925-5350
Sayfa
1281–1307
Yayın Tarihi
2026-01-11
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Moda tasarımı alanında eğitim veren ve üretim yapan kuruluşların evrensel tasarım ilkeleri doğrultunda giysi üretmeleri ve bu alanda hizmetlerinin yaygınlaştırılması önerilmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Evrensel tasarım; toplumdaki farklı özelliklere sahip bireyler için ürün, mekân, çevre tasarımlarında eşit şekilde erişim sağlayabileceği ve aynı şartlarda kullanabileceği tasarımların ortaya konmasını sağlar.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmanın sonucunda özel gereksinimli bireylerin giyinme ihtiyaçlarını karşılayacak tasarımların daha fazla ulaşılabilir, erişilebilir ve yaygınlaştırılması konusunda evrensel tasarım ilkelerinin etkin kullanımı ile sağlanabileceği düşünülmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Moda tasarımı alanında eğitim veren ve üretim yapan kuruluşların evrensel tasarım ilkeleri doğrultunda giysi üretmeleri ve bu alanda hizmetlerinin yaygınlaştırılması önerilmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Evrensel Tasarım · Evrensel Moda · Uyarlanabilir Giyim

Özet

Evrensel tasarım; toplumdaki farklı özelliklere sahip bireyler için ürün, mekân, çevre tasarımlarında eşit şekilde erişim sağlayabileceği ve aynı şartlarda kullanabileceği tasarımların ortaya konmasını sağlar. Araştırmada özel gereksinimli bireyin en önemli ihtiyaçlarından biri olan giysi ihtiyacının evrensel tasarım ilkeleri doğrultusunda irdelenmesi ve moda tasarımı endüstrinde yapılan uygulamaları incelemek amaçlanmıştır. Çalışmada betimsel tarama yöntemini kullanılmıştır. Evrensel tasarım ilkeleri doğrultusunda moda endüstrisinde üretim yapan firmaların uyarlanabilir giysi örnekleri ve yükseköğretimde eğitim süreçlerinde uygulanan çalışmalar incelenmiş ve analiz edilmiştir. Bu araştırma kapsamında, giysi tasarımı kullanıcılar tarafından konforlu, güvenli ve bir başkasının yardımı olmadan bağımsız şekilde kullanılabilmesi için moda tasarımına yönelik temel bilgiler ortaya konmuştur. Araştırmanın sonucunda özel gereksinimli bireylerin giyinme ihtiyaçlarını karşılayacak tasarımların daha fazla ulaşılabilir, erişilebilir ve yaygınlaştırılması konusunda evrensel tasarım ilkelerinin etkin kullanımı ile sağlanabileceği düşünülmektedir. Moda tasarımı alanında eğitim veren ve üretim yapan kuruluşların evrensel tasarım ilkeleri doğrultunda giysi üretmeleri ve bu alanda hizmetlerinin yaygınlaştırılması önerilmektedir.

Abstract

Universal design; for individuals with different characteristics in society product, space, environment designs can be equally and equally accessible It enables the designs that can be used in conditions. In the research the need for clothing, which is one of the most important needs of people with special needs to examine in the direction of universal design principles and fashion design It is aimed to examine the applications made in the industry. The study is descriptive scanning method was used. Fashion in line with universal design principles adaptive clothing samples of companies producing in the industry and studies applied in educational processes in higher education were examined and analysed. In this research, the garment design is analysed by the users comfortably, safely and independently without the help of another person. As a result of the research, designs that meet the requirements of the programme will be more available, accessible and can be provided with the effective use of universal design principles for dissemination. The programme provides training in the field of fashion design and production. organisations should produce clothing in line with universal design principles and this is recommended to be generalised to services in this field.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Aydın, M. Ç. (2026). Evrensel Tasarım İlkeleri Doğrultusunda Moda Tasarımı Alanındaki Uygulamaların İncelenmesi. Art-e Sanat Dergisi, Cilt: 18 Sayı: 36, 1281–1307. https://doi.org/10.21602/sduarte.1661401

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (5)

  1. Afacan, Y. ve Demirkan, H. (2010). “A Priority-Based Approach For Satisfying The Diverse Users’ Needs, Capabilities and Expectations: A Universal Kitchen Design Case”, Journal of Engineering Design, 21(2–3), s.315–343.
  2. Areekkuzhiyil, S. (2022). “Universal Design For Learning”, Edutracks, 21(4), s.19-22.
  3. Burgstahler, S. (2009). Universal Design of Instruction (UDI): Definition, Principles, Guidelines, and Examples. Do-It. s.1-6.
  4. Bakar, S. ve Şimşek, O. (2023). “Mimarlık Eğitiminde Evrensel Tasarım İçerikli Derslerin Yeri”, Kırklareli Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Dergisi, 2(1), s.57-69.
  5. Baylavlı, M. (2024). “Engelli Sporcuların Vücut Hareket Kısıtlılıklarına Göre Spor Kıyafeti Tasarımı” Doktora Tezi, Ankara: Gazi Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Moda Tasarımı Ana Bilim Dalı.