KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Kent Akademisi / 2026 / Cilt: 19 Sayı: 4

Paydaşların Botan Vadisi Milli Parkına Yönelik Bakış Açıları

Stakeholders’ Perspectives on Botan Valley National Park

Yenal Yağmur(SİİRT ÜNİVERSİTESİ, TURİZM İŞLETMECİLİĞİ VE OTELCİLİK YÜKSEKOKULU, REKREASYON YÖNETİMİ BÖLÜMÜ, REKREASYON YÖNETİMİ ANABİLİM DALI)0000-0002-9273-9122
Müge Kardeş(School of Tourism and Hospitality)0000-0002-4444-0484
Sayfa
1–25
Yayın Tarihi
2026-04-26
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırma teorik çerçevede, milli parklar için bir yönetim sistemi kurulmasına yönelik çeşitli açılardan öneriler sunarken, pratik katkı açısından ise milli parkın geliştirilmesi ve rekreasyonel faaliyetlerin geliştirilmesine yönelik somut veriler sunulmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Araştırma, Botan Vadisi Milli Parkı'nda (BVNP) sürdürülebilir bir milli park yönetim sistemi oluşturma ve rekreasyonel faaliyetlerin gelişimini canlandırma perspektiflerini ortaya koyarak yerel iş birliğini artırmayı destekleyecek stratejik planlar oluşturmak için bir çerçeve sağlamayı amaçlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu amaç için nitel araştırmaya dayalı tematik analiz yaklaşımı kullanılmıştır. 8 paydaştan 72 katılımcıdan toplanan veriler üzerinde tematik analiz yapmak için maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi kullanılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırma teorik çerçevede, milli parklar için bir yönetim sistemi kurulmasına yönelik çeşitli açılardan öneriler sunarken, pratik katkı açısından ise milli parkın geliştirilmesi ve rekreasyonel faaliyetlerin geliştirilmesine yönelik somut veriler sunulmaktadır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:72 katılımcı
⚙️Değişkenler:Milli parklar · Yerel iş birliği · Ortak değer yaratma

Özet

Araştırma, Botan Vadisi Milli Parkı'nda (BVNP) sürdürülebilir bir milli park yönetim sistemi oluşturma ve rekreasyonel faaliyetlerin gelişimini canlandırma perspektiflerini ortaya koyarak yerel iş birliğini artırmayı destekleyecek stratejik planlar oluşturmak için bir çerçeve sağlamayı amaçlamaktadır. Bu amaç için nitel araştırmaya dayalı tematik analiz yaklaşımı kullanılmıştır. 8 paydaştan 72 katılımcıdan toplanan veriler üzerinde tematik analiz yapmak için maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada, katılımcıların milli park kavramına atfettiği özellikler 5 temaya ayrılmış bir çerçevede sunulmuştur. Ziyaretçilerin milli parklardan elde ettiği faydalar bireysel, toplumsal ve bölgesel olmak üzere üç toplu boyut olarak kavramsallaştırılmıştır. Gelecek nesillere bir miras olarak milli park bırakma konusunda katılımcıların değerlendirmeleri, değer ortak yaratma kavramı ve turizm/rekreasyon alanına uyarlanmış boyutları temel alınarak 5 boyutta yazına sunulmuştur. Araştırma teorik çerçevede, milli parklar için bir yönetim sistemi kurulmasına yönelik çeşitli açılardan öneriler sunarken, pratik katkı açısından ise milli parkın geliştirilmesi ve rekreasyonel faaliyetlerin geliştirilmesine yönelik somut veriler sunulmaktadır.

Abstract

The research aims to provide a framework for creating strategic plans that will support increasing local cooperation by revealing perspectives on creating a sustainable national park management system and revitalizing the development of recreational activities in Botan Valley National Park (BVNP). A thematic analysis approach, grounded in qualitative research, was employed for this goal. The maximum variation sampling method was used to conduct thematic analysis on data collected from 72 participants from 8 stakeholders. In the study, the features that the participants attributed to the concept of a national park were presented in a framework, divided into 5 themes. The benefits that visitors derive from national parks have been conceptualized as three aggregate dimensions: individual, social, and regional. Participant evaluations about leaving a national park as a heritage to future generations have been presented to the literature in 5 dimensions, based on the concept of value co-creation and its dimensions, adapted to the field of tourism/recreation. In the theoretical framework, the research offers suggestions from various angles for the establishment of a management system for national parks, while in terms of practical contribution, concrete data for the development of the national park and the development of recreational activities are presented.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yağmur, Y., Kardeş, M. (2026). Paydaşların Botan Vadisi Milli Parkına Yönelik Bakış Açıları. Kent Akademisi, Cilt: 19 Sayı: 4, 1–25. https://doi.org/10.35674/kent.1691809

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (74)

  1. Ackers, B. (2019). Accounting for rhinos–the case of South African National Parks (SANParks). Social Responsibility Journal, 15(2), 186-207.
  2. Albaladejo-García, J. A., Pleite, F. M. C., & Martínez-Paz, J. M. (2025). Co-creation of economic value in peri-urban protected areas: Insights from nature conservation and nature-based recreation. Habitat International, 163, 103462.
  3. Alkan, A. (2018a). Orta ve Aşaği Botan Vadisi’ndeki geleneksel kır konutları ve sürdürülebilirliği üzerine bir inceleme. Electronic Turkish Studies, 13(18), 117-142.
  4. Alkan, A. (2018b). Orta ve Aşağı Botan Vadisi’nin ekoturizm potansiyeline analitik bir yaklaşim. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 475-499.
  5. Altunışık, R., Boz, H., Gegez, E., Koç, E., Sığrı, Ü., Yıldız, E., & Yüksel, A. (2022). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: Yeni perspektifler (Araştırma yöntemleri, yeni uygulamalar, bakış açıları). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  6. Arnberger, A., Eder, R., Allex, B., Preisel, H., & Husslein, M. (2019). National park affinity segments of overnight tourists differ in satisfaction with, attitudes towards, and specialization in, national parks: Results from the Bavarian Forest National Park. Journal for Nature Conservation, 47, 93-102.
  7. Artı Siirt Haber. (2023). https://www.artisiirt.com/botan-vadisi-milli-park-sinirlari-resmi-gazetede-yayimlandi/36624/ (accessed: 28.07.2023).
  8. Bigart, E., Freimund, W., & Dalenberg, D. (2025). Exploring peace within the cognitive-affective structure of the destination image of Glacier National Park. Leisure Sciences, 47(5), 915-938.
  9. Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3, 77–101
  10. Buckley, R. (2020). Nature tourism and mental health: parks, happiness, and causation. Journal of Sustainable Tourism, 28(9), 1409-1424.
  11. Buono, F., Pediaditi, K., & Carsjens, G. J. (2012). Local community participation in Italian national parks management: Theory versus practice. Journal of Environmental Policy & Planning, 14(2), 189-208.
  12. Çetinkaya, G. (2020). Milli parklar, koruma altındaki alanlar ve rekreasyon hizmetleri. Yağmur, Y. and Gaberli, Ü. (Ed.), In Rekreasyon: Tarihsel gelişim, teoriler, farklı alanlarla ilişkiler ve güncel gelişmeler. Nobel Bilimsel Eserler.
  13. Çetinkaya, G., Yıldız, M., & Özçelik, M. A. (2018). Why do so few local people visit national parks? Examining constraints to Antalya’s National Parks, Turkey. Advances in Hospitality and Tourism Research (AHTR), 6(1), 92-110.
  14. Cheng, S., Zhang, J., Zhu, Z., & Xu, F. (2010). On internationally marketing Jiuzhaigou National Park after Wenchuan Earthquake. Journal of China Tourism Research, 6(3), 310-324.
  15. Chikuta, O., du Plessis, E., & Saayman, M. (2023). Universal accessibility of national parks in South Africa and Zimbabwe: Park management perceptions. Tourism Planning & Development, 20(3), 377-396.
  16. Croy, W. G., Moyle, B. D., & Moyle, C. J. (2020). Perceived benefits of parks: The roles of information source exposure and park use. Journal of Sustainable Tourism, 28(11), 1723–1742.
  17. Dickinger, A., & Kolomoyets, Y. (2024). Value co-creation in tourism living labs. Journal of Business Research, 183, 114820.
  18. Dilsaver, L. M. (2009). Research perspectives on national parks. Geographical Review, 99(2), 268-278.
  19. DKMPGM (Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü). (2020). Botan Vadisi Milli Parkı uzun devreli gelişme planı analitik sentez raporu.
  20. Drugova, T., Kim, M. K., & Jakus, P. M. (2021). Marketing, congestion, and demarketing in Utah’s National Parks. Tourism Economics, 27(8), 1759-1778.,
  21. Eroğlu, S. (2022). Uluslararası uygulamalar ışığında Türkiye’de milli park yönetiminin değerlendirilmesi: Karşılaştırmalı bir analiz, Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi 9(1), 8-23.
  22. Esfandiar, K., Pearce, J., & Dowling, R. (2019). Personal norms and pro-environmental binning behaviour of visitors in national parks: the development of a conceptual framework. Tourism Recreation Research, 44(2), 163-177.
  23. Fidan, T., & Öztürk, İ. (2015). Perspectives and expectations of union member and non-union member teachers on teacher unions. Journal of Educational Sciences Research, 5(2), 191-220.
  24. Genç, V., Seven, E., & Kaymaz, N. (2021). Determination of butterflies’ potential in tourism diversification based on a route-planning case study in Botan Valley National Park, Turkey. Journal of Hospitality and Tourism Issues, 3(2), 104-123.
  25. Gissibl, B., Höhler, S., & Kupper, P. (2012). Towards a global history of national parks. Gissibl, B., Höhler, S., & Kupper, P. (Ed.), In Civilizing nature: National parks in global historical perspective (pp. 1-27). Oxford: Berghahm Books.
  26. Goh, E. (2023). Walking off-trail in national parks: Monkey see monkey do. Leisure Sciences, 45(1), 1-23.
  27. Göktuğ, T., & Kurkut, G. (2016). Korunan alanlarda sürdürülebilir ziyaretçi yönetimi: Stratejiler ve araçların incelenmesi. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 18(1), 118-131.
  28. Gori, E., Fissi, S., & Romolini, A. (2021). A collaborative approach in tourism planning: The case of Tuscany region. European Journal of Tourism Research, 29, 2907-2907.
  29. Hall, C. M., & Frost, W. (2010). Tourism and national parks: International perspectives on development, history and change. Routledge.
  30. Han, H. (2021). Consumer behavior and environmental sustainability in tourism and hospitality: A review of theories, concepts, and latest research. Journal of Sustainable Tourism, 29(7), 1021-1042.
  31. Hartman, S., Wielenga, B., & Heslinga, J. H. (2020). The future of tourism destination management: Building productive coalitions of actor networks for complex destination development. Journal of Tourism Futures, 6(3), 213-218.
  32. Hiwasaki, L. (2005). Toward sustainable management of national parks in Japan: Securing local community and stakeholder participation. Environmental Management, 35, 753-764.
  33. Holloway, I., & Todres, L. (2003). The status of method: flexibility, consistency and coherence. Qualitative Research 3, 345–347
  34. Ivanov, S. (2023). What can we learn from Star Wars about the future of tourism? Absolutely everything!. Journal of Tourism Futures, 9(2), 222-228.
  35. Jamaliah, M. M., Alazaizeh, M. M., Alzboun, N., & Alzghoul, Y. A. (2019). Protected area tourism in Jordan: An exploratory study. Tourism Recreation Research, 44(1), 41-53.
  36. Jiang, S., Scott, N., & Tao, L. (2019). Antecedents of augmented reality experiences: Potential tourists to Shangri-La Potatso National Park, China. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 24(10), 1034-1045.
  37. Karagöz, Y. (2017). Spss ve Amos uygulamalı nitel-nicel-karma bilimsel araştırma yöntemleri ve yayın etiği. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  38. Kervankıran, İ., & Eryılmaz, A. G. (2015). Milli parkların sürdürülebilir kullanımı ve yönetim planı önerisi: Isparta İli örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, (34), 173-190.
  39. Khazaei, A., Joppe, M., & Elliot, S. (2019). Mapping a diverse community’s engagement in parks planning. Leisure Sciences, 41(4), 294-312.
  40. Kim, S. S., Lee, C. K., & Klenosky, D. B. (2003). The influence of push and pull factors at Korean national parks. Tourism Management, 24(2), 169-180.
  41. Kotler, P. (1994). Marketing management: analysis, planning implementation and control. NJ: Prentice Hall International.
  42. Mayer, M. (2014). Can nature-based tourism benefits compensate for the costs of national parks? A study of the Bavarian Forest National Park, Germany. Journal of Sustainable Tourism, 22(4), 561-583.
  43. Mayring, P. (2000). Nitel sosyal araştırmaya giriş. (Çev. Gümüş, A. ve Durgun, M.S.), Adana: Baki Kitabevi.
  44. Mevzuat, (2023). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=2873&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 (accessed: 15.07.2023)
  45. Ministry of Agriculture and Forestry. (2025). https://www.tarimorman.gov.tr/DKMP/Menu/27/Milli-Parklar (accessed: 24.11.2025).
  46. Ministry of Agriculture and Forestry-1. (2023). https://www.tarimorman.gov.tr/Haber/5720/Korunan-Alanlarda-Ziyaretci-Rekoru#:~:text=Tar%C4%B1m%20ve%20Orman%20Bakanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1%20Do%C4%9Fa,bin%20167%20ki%C5%9Fi%20ziyaret%20etti. (accessed: 10.7.2023)
  47. Ministry of Agriculture and Forestry-2. (2023). https://www.tarimorman.gov.tr/DKMP/Belgeler/Korunan%20Alanlar%20Listesi/MP-WEB-Son.pdf (accessed: 10.7.2023)
  48. Ministry of Agriculture and Forestry-3. (2023). https://bolge14.tarimorman.gov.tr/Menu/34/Milli-Parklar (accessed: 28.07.2023).
  49. Moyle, B. D., Weiler, B., & Moore, S. A. (2014). Benefits that matter to managers: An exploratory study of three national park management agencies. Managing Leisure, 19(6), 400-419.
  50. Munoz, L., Hausner, V., Brown, G., Runge, C., & Fauchald, P. (2019). Identifying spatial overlap in the values of locals, domestic-and international tourists to protected areas. Tourism Management, 71, 259-271.
  51. National Park Service. (2023). https://www.nps.gov/aboutus/visitation-numbers.htm (accessed: 8.7.2023).
  52. Naughton-Treves, L., Holland, M. B., & Brandon, K. (2005). The role of protected areas in conserving biodiversity and sustaining local livelihoods. Annual Reviews of Environment and Resources, 30, 219-252.
  53. Nugroho, P., & Numata, S. (2022). Resident support of community-based tourism development: Evidence from Gunung Ciremai National Park, Indonesia. Journal of Sustainable Tourism, 30(11), 2510-2525.
  54. OECD. (2021). Managing tourism development for sustainable and inclusive recovery. In OECD tourism papers. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/b062f603-en
  55. Prahalad, C. K., & Ramaswamy, V. (2004). Co‐creating unique value with customers. Strategy & Leadership, 32(3), 4-9.
  56. Purnomo, A., Idris, I., & Kurniawan, B. (2020). Understanding local community in managing sustainable tourism at Baluran National Park–Indonesia. Geo Journal of Tourism and Geosites, 29(2), 508-520.
  57. Quintal, V., Cheng, M., Sung, B., & Hooshmand, R. (2023). Economic sustainability of parks: The Park Visitor ECSI model. Current Issues in Tourism, 1-14.
  58. Randle, E. J., & Hoye, R. (2016). Stakeholder perception of regulating commercial tourism in Victorian National Parks, Australia. Tourism Management, 54, 138-149.
  59. Ranjan, K. R., & Read, S. (2016). Value co-creation: concept and measurement. Journal of the Academy of Marketing Science, 44, 290-315.
  60. Saayman, M., Van der Merwe, P., Saayman, A., & Mouton, M. E. (2009). The socio‐economic impact of an urban park: The case of Wilderness National Park. Journal of Policy Research in Tourism, Leisure and Events, 1(3), 247-264.
  61. Scharp, K. M., & Sanders, M. L. (2019). What is a theme? Teaching thematic analysis in qualitative communication research methods. Communication Teacher, 33(2), 117-121.
  62. Seebunruang, J., Burns, R. C., & Arnberger, A. (2022). Is national park affinity related to visitors’ satisfaction with park service and recreation quality? A case study from a Thai Forest National Park. Forests, 13(5), 753.
  63. Siirt Municipality. (2023). https://www.siirt.bel.tr/botan-vadisi-milli-parki#:~:text=Botan%2C%20Dicle%20Nehri'nin%20bir,ge%C3%A7mi%C5%9Fteki%20Botan%20Beyli%C4%9Fi'nden%20al%C4%B1r. (accesed: 20.07.2023)
  64. Silva, L. F., Ribeiro, J. C., & Carballo-Cruz, F. (2024). Towards sustainable tourism development in a small protected area: Mapping stakeholders’ perceptions in the Alvão Natural Park, Portugal. Tourism Planning & Development, 1-23.
  65. Stevens, T. H., More, T. A., & Markowski-Lindsay, M. (2014). Declining national park visitation: An economic analysis. Journal of Leisure Research, 46(2), 153-164.
  66. Stokke, K. B., & Haukeland, J. V. (2018). Balancing tourism development and nature protection across national park borders–a case study of a coastal protected area in Norway. Journal of Environmental Planning and Management, 61(12), 2151-2165.
  67. Vargo, S. L., & Lusch, R. F. (2016). Institutions and axioms: an extension and update of service-dominant logic. Journal of the Academy of Marketing Science, 44(1), 5-23.
  68. WTO. (2004). Indicators of sustainable development for tourism destinations: A guidebook. World Tourism Organization.
  69. Xiao, X., Gao, J., Lu, J., Li, P., & Zhang, Y. (2023). Social carrying capacity and emotion dynamics in urban national parks during the COVID-19 pandemic. Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 41, 100451.
  70. Xiao, X., Manning, R., Lawson, S., Valliere, W., & Krymkowski, D. (2018). Indicators for a transportation recreation opportunity spectrum in national parks. Journal of Park and Recreation Administration, 36(1), 90-112.
  71. Yamaç Erdoğan, Z. (2023). Evaluation of recreation activities in nature parks and tourism potential. Journal of Multidisciplinary Academic Tourism, 8(2), 185-192.
  72. Yeşil, M. (2016). Doğa koruma yaklaşimlarindaki değişimlerin dünyada ve Türkiye’deki tarihsel süreci. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 4(10), 867-876.
  73. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (9. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  74. Zhao, L., Du, M., Du, W., Guo, J., Liao, Z., Kang, X., & Liu, Q. (2022). Evaluation of the carbon sink capacity of the proposed Kunlun Mountain National Park. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(16), 9887.