Dergiler / TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 1 Sayı: 12

KÂDİRÎYYE TARÎKATI HÂLİSİYYE ŞUBESİ MÜRŞİDLERİNDEN URFALI DEDE OSMAN AVNÎ BABA (v.1300/1883)

Sayfa
130–144
Yayın Tarihi
2018-04-25
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Kadirî Tarîkatı Hâlisiyye Şubesi bugün memleketimizin birçok ilinde, başta Irak olmak üzere Avrupa ve Amerika’da hayâtiyetini devâm ettirmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kâdiriyye Tarîkatı Abdülkâdir Geylânî tarafından Bağdat’ta kurulan ilk İslam sûfî tarîkatıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kurucusu olan Abdülkâdir Geylânî (d.1077/1078, Neyf, İran – v.1166, Bağdat) İslâm Târihinde büyük bir şöhrete sâhiptir.
💡
Sonuç & Katkı:Kadirî Tarîkatı Hâlisiyye Şubesi bugün memleketimizin birçok ilinde, başta Irak olmak üzere Avrupa ve Amerika’da hayâtiyetini devâm ettirmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Dede · Osmân · Urfa

Özet

Kâdiriyye Tarîkatı Abdülkâdir Geylânî tarafından Bağdat’ta kurulan ilk İslam sûfî tarîkatıdır. Kurucusu olan Abdülkâdir Geylânî (d.1077/1078, Neyf, İran – v.1166, Bağdat) İslâm Târihinde büyük bir şöhrete sâhiptir. Kâdiriyye bugün dahî dünyânın her yerinde müntesipleri bulunan bir tarîkattır. Abdurrahman Halis Kerkükî 1797-1858 yılları arasında yaşamıştır. Kadirî tarîkatı Halissiye Şubesinin kurucusudur. Dede Osman Avnî Baba Kâdiriyye Tarîkatı Hâlisiyye Şubesinin Anadoludaki ilk mürşididir. Tahmînen 1780’li yıllarda dünyâya gelmiştir. Babası ve dedesi de kendisi gibi Kâdirî meşâyıhındandır. Kur’ân-ı Kerîm ve Sünnet-i Seniyyeye bağlılık husûsunda son derece hassas bir mürşid-i kâmil olan Dede Osman Avnî Baba başka tarîkatlardan icâzetli olan sâliklerin dahî kemâlata ermek için kendisine intisâb ettiği meşhûr bir zâttır. Hâlisiyye Şubesi meşâyıhı genelde sırrî bir vasfa sahip olduklarından pek fazla eser telif etmemişlerdir. Dede Efendi Hazretleri de gerek bu sebeple, gerekse gözlerinin zâhiren görmüyor olması sebebiyle olsa gerek her hangi bir eser kaleme almamıştır. Binlerce mürîd ve birçok halîfe yetiştirerek halkı irşâd etme konusunda son derece başarılı olmuştur. Kadirî Tarîkatı Hâlisiyye Şubesi bugün memleketimizin birçok ilinde, başta Irak olmak üzere Avrupa ve Amerika’da hayâtiyetini devâm ettirmektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Çelik, İ., Dumlu, M. (2018). KÂDİRÎYYE TARÎKATI HÂLİSİYYE ŞUBESİ MÜRŞİDLERİNDEN URFALI DEDE OSMAN AVNÎ BABA (v.1300/1883). TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi, Cilt: 1 Sayı: 12, 130–144. https://ajindex.com/articles/1661791

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (17)

  1. Albayrak, Mehmet, Halisa ve Seçkinleri, Basılmamış Kitap.
  2. Ayten, Yunus, “Ziyâüddîn-i Abdurrahmân-ı Hâlis Talebânî”, Sahabeden Günümüze Allah Dostları, İstanbul: Şûle Yayınları, 1996, c. 9.
  3. _____ “Dede Osman Avni Baba Urfevî”. (1996) Sahabeden Günümüze Allah Dostları, İstanbul: Şûle Yayınları, c. 9.
  4. Dörtbudak, Mehmet Veysi (2003), Kıratoğlu Emin Dîvânı, İzmir: Akademi Kitapevi.
  5. Eraydın, Selçuk, Tasavvuf ve Tarikatlar, 6.bs., İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları, 2001.
  6. Güler, Gül (2014). Urfa Dede Avni Haziresindeki Tarihi Mezar Taşları, Sufi Araştırmaları Dergisi, Manisa: Mevlânâ Düşüncesi Araştırmaları Derneği.
  7. Göletderevî, Mustafa Yaşar, Miftahu’l-İrşad, ts.
  8. Karakaş, Mahmut. (1995). Cumhuriyet Öncesi Şanlıurfa’da Kültür ve Eğitim, Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
  9. ______, (1996). Şanlıurfa Evliya ve Âlimleri, Şanlıurfa: Şanlıurfa Belediyesi Kültür ve Eğitim Müdürlüğü Yayınları.
  10. Mısrî, Niyâzî. (1325). Dîvân, Dersaadet. Özgür, Hafız Mustafa, Kadirî Yolu: Gerçekte Yaşayanlar ve Yaşatanlar, İstanbul: Emir Matbaacılık, 2007.
  11. ______, Kadirî Yolu: Gerçekte Yaşayanlar ve Yaşatanlar,Bursa:Emin Yayınları, 2015.
  12. Tanrıkulu, Ebubekir, Altın Silsile ve Hak Tarîkatlar, Ankara:Semih Ofset ve Matbaacılık, 2016.
  13. Urfa Şer’i Mahkeme Sicilleri, Milli Kütüphane, Defter Arşiv No. 227, Kayıt No.357.
  14. Urfa Şer’i Mahkeme Sicilleri, Milli Kütüphane, Defter Arşiv No. 227, Kayıt No.412.
  15. Vassâf, Hüseyin, Sefîne i Evliyâ, Osmanlıca’dan çev. Mehmet Akkuş Ali Yılmaz, Seha Neşriyat, İstanbul, 1990.
  16. Vicdanî, Muhammed Sadık Tomâr ı Turûk ı Aliyye: Tarîkatler ve Silsileleri, Melâmiyye, Kâdiriyye, Halvetiyye, Sûfî ve Tasavvuf, haz. İrfan Gündüz, İstanbul: Enderun Kitabevi,1995.
  17. Eraydın, Selçuk, Tasavvuf ve Tarikatlar, 6.bs., İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları, 2001.