Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular: Eğitim sonrasında, SG grubu, hem başlangıç durumuna hem de CG grubuna kıyasla bitkisel bazlı, tanıdık hayvansal bazlı ve alternatif hayvansal-bitkisel bazlı gıdaların tüketim puanlarında anlamlı artışlar göstermiştir (p<0,05).
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Giriş: Bitki temelli ürünler, yenilebilir böcekler, algler ve kültürlenmiş et gibi sürdürülebilir protein kaynaklarına ilgi artmaktadır; ancak besin neofobisi bu yeni besinlerin kabulünde önemli bir psikolojik engel oluşturmaktadır. Bu çalışma ile beslenme ve diyetetik öğrencilerinde sürdürülebilirlik ve alternatif besin kaynaklarına yönelik bir eğitim müdahalesinin, besin neofobisi ve farklı alternatif besin gruplarını tüketme isteği üzerindeki etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Materyal ve Metodlar: Bu yarı deneysel çalışmada, kontrol grubu (KG, n = 44) ve çalışma grubu (SG, n = 26) olmak üzere iki gruba ayrılan kadın üniversite öğrencileri yer almıştır. Çalışma grubu, sürdürülebilirlik, gezegen sağlığı ve alternatif protein kaynaklarını kapsayan yedi haftalık yapılandırılmış bir eğitim programına (haftada 30 dakika) katılmıştır. Eğitim öncesinde ve sonrasında Gıda Neofobisi Ölçeği (FNS) ve araştırmacı tarafından geliştirilen alternatif gıda tüketimi anketi uygulanmıştır. Uygun istatistiksel testler ve etki büyüklükleri (Cohen’in d’si) kullanılmıştır. Bulgular: Eğitim sonrasında, SG grubu, hem başlangıç durumuna hem de CG grubuna kıyasla bitkisel bazlı, tanıdık hayvansal bazlı ve alternatif hayvansal-bitkisel bazlı gıdaların tüketim puanlarında anlamlı artışlar göstermiştir (p<0,05). SG grubunda toplam FNS puanlarında yalnızca hafif, anlamlı olmayan bir azalma görülmüş ve gruplar arasında genel neofobi açısından eğitim sonrasında anlamlı bir fark saptanmamıştır. Sonuç: Kısa vadeli, bilgiye dayalı eğitim, sürdürülebilir alternatif gıdaları deneme isteğini artırabilir; ancak köklü gıda fobisini anlamlı düzeyde azaltmak için yeterli değildir. Uzun vadeli, maruz kalmaya dayalı veya duyusal odaklı eğitimler gerekli olabilir.
Abstract
Introduction: Sustainable protein sources such as plant-based alternatives, edible insects, algae, and cultured meat have gained global attention; however, food neophobia remains a major psychological barrier to their acceptance. This study aimed to evaluate the effect of an educational intervention on sustainability and alternative food sources on food neophobia and the desire to consume different alternative food groups in nutrition and dietetics students. Material and Methods: This quasi-experimental study included female university students allocated to a control group (CG, n = 44) and a study group (SG, n = 26). The SG received a seven-week structured education program (30 min/week) covering sustainability, planetary health, and alternative protein sources. The Food Neophobia Scale (FNS) and a researcher-developed alternative food consumption questionnaire were administered before and after the intervention. Appropriate statistical tests and effect sizes (Cohen’s d) were used. Results: After the intervention, the SG demonstrated significant increases in consumption scores for plant-based, familiar animal-based, and alternative animal–plant-based foods compared with both the baseline and the CG (p < 0,05). Total FNS scores in the SG showed only a slight, nonsignificant reduction, and no significant post-intervention differences in overall neophobia were identified between groups. Conclusion: Short-term, information-based education can enhance willingness to try sustainable alternative foods but appears insufficient to meaningfully reduce deeply rooted food neophobia. Long-term exposurebased or sensory-focused interventions may be necessary