Ceza Hukukunda Zincirleme Azmettirmeye Teşebbüs (Akim Kalmış Zincirleme Azmettirme)

Özet

Bu çalışmada, ACK m 30/f 1 kapsamında cezalandırmaya layık bir fiil olarak görülen ve azmettirmeye teşebbüsün özel bir durumu olan zincirleme azmettirmeye teşebbüsün cezalandırılabilirliği meselesi ele alınmıştır. Alman hukukunda, uygulamada ve doktrinde azmettirmeye teşebbüsün özel bir durumu olarak cezalandırmaya layık görülen zincirleme azmettirmeye teşebbüsün cezalandırılabilirliği normatif düzeyde de kabul edilmiştir. ACK m 30/f 1’de cürme azmettirmeye veya cürme azmettirmek için azmettirmeye teşebbüs eden kişinin teşebbüse ilişkin hükümler üzerinden cezalandırılacağı ve azmettirenin cezasında indirim yapılacağı düzenlenmiştir. Ayrıca cezada indirim yapılması konusunda hâkime takdir yetkisi verilmemiştir. Alman hukukunda zincirleme azmettirmeye teşebbüsün cezalandırılmasının gerekçesi, olay üzerindeki hâkimiyet kaybı görüşüne dayandırılmaktadır. Alman hukukunda meselenin cezalandırılabilirliğine ilişkin durum bu minvaldeyken Türk hukukunda ne azmettirmeye teşebbüs ne de onun özel bir durumu olan zincirleme azmettirmeye teşebbüse ilişkin normatif bir düzenleme yapılmıştır. Çalışmada, TCK’de azmettirmeye teşebbüse ilişkin muhtemel bir kanun maddesinde açık bir şekilde yazılmasa bile bu fiilin cezalandırmaya layık görülmesi önerilmiştir.