Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightKırdaki yaşlı afetzedelerin gündelik etkileşimlerinin, farklı aktörler arası güç ilişkilerinin, mekânsal hafızalarının, kültürel değerlerinin ve değişen toplumsal rollerinin açıklanması karşılaştıkları ayrımcılıkları ve afet dirençlilik düzeylerini göstererek kapsayıcı afet planlaması yapılmasını sağlayacaktır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu makalede 06 Şubat 2023 tarihli 11 ili etkileyen Kahramanmaraş depremi sonrası kırdaki yaşlıların afet yönetim stratejisi ve uygulamalarındaki yerini ve öznel afet deneyimlerini yorumlamaya yönelik alternatif kuramsal bir perspektif geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Nitel araştırma yöntemlerinden tematik analiz kullanılarak, depremi ve kırda yaşlılık olgusunu kendi sosyal bağlamında değerlendiren bu makalede örnek vakalar, alan yazın, makro politik belgeler, sivil toplum kuruluşları ve ilgili kamu kurumu raporları üzerinden olguya ilişkin yeni bir kuramsal çerçeve önerilmiştir. Gündelik hayattaki etkileşimlere odaklanan iki kuramsal yaklaşım-Harold Garfinkel etnometodolojisi ve Michel de Certeau’nun strateji taktik ayrımı- sentezlenerek kırdaki yaşlı afetzedelerin gündelik etkileşimleri ve dirençlilik düzeyleri yorumlanmaya çalışılmıştır. Afet yönetim stratejisinde yaşlı afetzedeler bağımlı ve kırılgan bireyler olarak temsil edilmekte, ihtiyaçları tektipleştirilmekte ve sunulan hizmetler bu temsile dayanmaktadır. Kamu kurumları yaşlıları kentteki çadırkentlere veya bakımevlerine transfer etmeye çalışmışlar ve temel ihtiyaçları karşılamaya yönelik destek ve hizmetler öncelikli olarak çadırkent ve konteynerdaki yaşlılara sunulmuştur. Ayrıca muhtarların ayrıştırıcı tutum ve önyargıları nedeniyle kırdaki yaşlılar yardımlara erişememişlerdir. Oysa kırdaki yaşlı afetzedeler hayvanlarını, tarım arazilerini terk etmeyerek ve bakımevlerine yerleşmeye karşı çıkarak, afet planlama stratejisine karşı çıkmışlardır. Kırdaki yaşlı afetzedelerin gündelik etkileşimlerinin, farklı aktörler arası güç ilişkilerinin, mekânsal hafızalarının, kültürel değerlerinin ve değişen toplumsal rollerinin açıklanması karşılaştıkları ayrımcılıkları ve afet dirençlilik düzeylerini göstererek kapsayıcı afet planlaması yapılmasını sağlayacaktır.
Abstract
This article aims to develop an alternative theoretical perspective for interpreting the place and subjective disaster experiences of older rural people regarding disaster management strategies and practices after the Kahramanmaraş earthquake that affected 11 provinces on February 6, 2023. The article evaluates the earthquake and the phenomenon of old age in rural areas in its own social context using thematic analysis as a qualitative research method. The study analyzes case studies, literature, macro political documents, the reports of non-governmental organizations, and relevant public institutions in order to propose a new theoretical framework for the phenomenon. To interpret the daily interactions and resilience levels of older disaster survivors in rural areas, the article synthesizes and uses two theoretical approaches focusing on interactions in daily life: Harold Garfinkel’s ethnomethodology and Michel de Certeau’s distinction between strategy and tactic. The discrimination older disaster survivors in rural areas face and their disaster resilience levels will be explained through their daily interactions, the power relations between different actors, their spatial memories, cultural values, and changing social roles. This will enable more comprehensive disaster planning to be made.