KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Periodicum Iuris / 2026 / Cilt: 4 Sayı: 1

İsviçre ve Türk Hukukunda Ayıplı İfa Nedeniyle Alıcının Sözleşmeden Dönmesi Halinde Satıcının Sorumlu Olduğu Zarar: Tarihsel bir Gelişim mi Yoksa Kalıntı mı?

THE BUYER'S CLAIM FOR DAMAGES IN THE CONTEXT OF THE RESCISSION OF THE CONTRACT WHERE THE SELLER DELIVERED DEFECTIVE GOODS IN SWISS AND TURKISH LAW: A HISTORICAL EVALUATION OR REMNANT?

Bahar Öcal Apaydın(Eskişehir Osmangazi Üniversitesi)0000-0001-9106-8286
Sayfa
59–81
Yayın Tarihi
2026-01-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Dolayısıyla, bu makalenin amacı, İsviçre ve Türk hukukunda doğrudan ve dolaylı zarar arasındaki farkı anlamlandırmak adına tarihsel arka planı incelemektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İsviçre Medeni Kanunu ve İsviçre Borçlar Kanunu'nun iktisabının ardından, Türk hukuku Kıta Avrupası Hukuk Sisteminin bir parçası olmuş ve mehazı olan İsviçre hukukuyla benzer sorunlar tartışılmaya başlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Satıcının zarardan sorumlu olması, Roma kaynaklarına kadar uzanmaktadır ve ortaçağ hukukçuları tarafından farklı bir açıdan incelenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Dolayısıyla, bu makalenin amacı, İsviçre ve Türk hukukunda doğrudan ve dolaylı zarar arasındaki farkı anlamlandırmak adına tarihsel arka planı incelemektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2006 Verileri
⚙️Değişkenler:Satıcının zarardan sorumluluğu · ayıplı ifa · sorumluluğun sınırlandırılması

Özet

İsviçre Medeni Kanunu ve İsviçre Borçlar Kanunu'nun iktisabının ardından, Türk hukuku Kıta Avrupası Hukuk Sisteminin bir parçası olmuş ve mehazı olan İsviçre hukukuyla benzer sorunlar tartışılmaya başlanmıştır. Satıcının zarardan sorumlu olması, Roma kaynaklarına kadar uzanmaktadır ve ortaçağ hukukçuları tarafından farklı bir açıdan incelenmiştir. Bununla birlikte Hümanist doktrini ve Pandekt hukuk doktrini, Fransız ve Alman kanunlaştırmalarında satıcının zarardan sorumlu olmasına ilişkin düzenlemelerde farklıklara neden olmuştur. Federal Borçlar Kanunu'ndan önce İsviçre'de, kanton yasaları hem Fransız hem de Alman hukukundan etkilenmiştir. Bu etki, 1881 ve 1906 tarihli İsviçre Borçlar Kanunu’nda, özellikle ayıplı ifa nedeniyle alıcının sözleşmeden dönmesi halinde, satıcının sorumlu olduğu zarara ilişkin düzenlemelerde görülmektedir. Satıcının ayıplı ifa nedeniyle sorumlu olduğu zarar konusu, 1881 yılında İsviçre Borçlar yürürlüğe girmesinden bu yana tartışılmaktadır. Bu konuyla ilgili tartışmalar, 1911 yılında İsviçre Borçlar Kanunu’nun yürürlüğe girmesinden sonra da yoğunlaşmıştır. Bu görüş ayrılığı, geçtiğimiz yüzyıl boyunca İsviçre hukuk öğretisinde, doğrudan ve dolaylı zarar arasındaki ayrıma odaklanarak belirli aralıklarla yeniden gündeme gelmiştir. 28 Kasım 2006 tarihinde, İsviçre Federal Mahkemesi, “papağan kararı” olarak bilinen ve yukarıda bahsedilen tartışmayı yeniden alevlendiren bir karar vermiştir. Dolayısıyla, bu makalenin amacı, İsviçre ve Türk hukukunda doğrudan ve dolaylı zarar arasındaki farkı anlamlandırmak adına tarihsel arka planı incelemektir.

Abstract

Following the reception of the Swiss Civil Code and Swiss Code of Obligations (SCO), Turkish law was integrated into the continental European legal system and began to face similar issues to those of its origin, i.e. Swiss law. Given the fact that, the seller's responsibility for damages dates back to Roman sources and was examined by medieval lawyers from a different angle. Nonetheless, humanists and pandectists contributed to the divergence of French and German legal codifications. Prior to the Federal Code of Obligations in Switzerland, cantonal laws were influenced by both French and German law. This influence can be seen in the SCO of 1881 and 1906, especially in the provisions concerning the seller's liability for damages resulting from the delivery of defective goods where the buyer rescinds the contract. The issue of the seller's liability for damages resulting from the delivery of defective goods has been debated ever since the SCO came into force in 1881. Controversy surrounding this issue intensified even after the 1911 SCO came into force. This divergence of opinion has periodically resurfaced in Swiss legal doctrine over the past century focusing on the distinction between direct and indirect losses. On 28 November 2006, the Swiss Federal Tribunal made a decision that would become known as the 'parrot decision', which reignited the aforementioned debate. Therefore, this article aims to examine the historical background in order to define the distinction between direct and indirect losses in accordance with the doctrine of Swiss and Turkish law.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Apaydın, B. Ö. (2026). İsviçre ve Türk Hukukunda Ayıplı İfa Nedeniyle Alıcının Sözleşmeden Dönmesi Halinde Satıcının Sorumlu Olduğu Zarar: Tarihsel bir Gelişim mi Yoksa Kalıntı mı?. Periodicum Iuris, Cilt: 4 Sayı: 1, 59–81. https://ajindex.com/articles/1646076

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (56)

  1. Atamer Y M and Mirjam E, ‘Reformbedürftigkeit des schweizerischen Kaufrechts – eine Übersicht‘ (2017) 11 Zeitschrift des Bernischen Juristenvereins 731-787
  2. Becker H, Allgemeine Bestimmungen, Art. 1-183 OR Schweizerisches Zivilgesetzbuch, Obligationenrecht, in BK - Berner Kommentar, Volume VI Number 1 (Stämpfli 1945)
  3. Carron B and Férolles Y, ‘Le dommage consécutif au défaut’, in Franz Werro and Pascal Pichonnaz (eds), Le Dommage dans tous ses états: Sans le dommage corporel ni le tort moral (Stämpfli 2013) 71-155.
  4. Coendet T, ‘Schadenszurechnung im Kaufrecht‘ (2008) 1 Recht, Zeitschrift für juristische Weiterbildung und Praxis 15-26
  5. Deschenaux H and Tercier P, La responsabilité civil (2nd edn, Stämpfli 1982)
  6. Eren F, Sorumluluk Hukuku Açısından Uygun İlliyet Bağı Teorisi (Sevinç Matbaası 1975)
  7. Borçlar Hukuku Genel Hükümler (25th edn, Yetkin Yayınları 2020)
  8. Fischer W, Der unmittelbare und der mittelbare Schaden im Kaufrecht, eine dogmatische Untersuchung unter besonder Berücksichtigung der Entstehungsgeschichte sowie der Funktion der Gewährleistungsinstitute (Schulthess 1984)
  9. Furrer A and Wey R, Obligationenrecht - Allgemeine Bestimmungen Art. 1-183 OR, CHK - Handkommentar Zum Schweizer Privatrecht (Schulthess 2012)
  10. Giger H, Berner Kommentar Das Obligationen Recht 2. Abteilgung I. Teil, Volume 1 Chapter (Stämpfli 1980)
  11. Gilliéron P, Les dommages-intérêts contractuels, thèse d’habilitation (CEDIDAC 2011)
  12. Hallebeek J, ‘The Ignorant Seller’s Liability for Latent Defects: One Regular or Various Sets of Rules?’ in John W. Cairns and Paul J. Du Plesis (eds), The Creation of the Ius Commune: From Casus to Regula (Edinburgh University Press 2010) 175-217.
  13. Honsell H, Römisches Recht (8th edn, Springer 2015)
  14. ‘Art. 192-210‘ in Heinrich Honsell, Nedim Peter Vogt and Wolfgang Wiegand (eds), Basler Kommentar Obligationenrecht I, Art. 1-529 OR (5th edn, Helbing & Lichtenhahn 2011)
  15. Quod interest im bonae fidei iudicium (C.H.Beck 1969)
  16. ‘Der Mangelfolgeschaden beim Kauf – Der Papageienfall des Bundesgerichts‘ (2007) 4 Recht, Zeitschrift für juristische Weiterbildung und Praxis 154-158
  17. , Isenring B and Kessler M A, Schweizerisches Haftpflichtrecht (5th edn, Schulthess 2013)
  18. Huwiler B, ‘Zu den historischen Grundlagen des Art. 208 Abs. 2 OR (aus Anlass des BGE 133 III 257)‘ in Heinrich
  19. Honsell, Bruno Huwiler and Hermann Schulin (eds), Liber amicorum Nedim Peter Vogt, Privatrecht als kulturelles Erbe (2012) 141-161.
  20. Jansen N, ) ‘§ 249-253, 255‘ in Mathias Schmoeckel, Joachim Rückert and Reinhard (eds), Zimmerman Historisch-kritischer Kommentar zum BGB Schuldrecht: Allgemeiner Teil §§ 241-432, Volume II (Mohr Siebeck 2007)
  21. Kantorowicz H (with collaboration of Buckland W W), Studies in the Glossators of the Roman Law, Newly Discovered Writings of Twelfth Century (Cambridge University Press 1938)
  22. Kırca Ç, ‘Kaldırılması Gereken Bir Ayrım: Satım Sözleşmesinde Satılanın Zaptı ve Satılan Malın Ayıplı Olması Sebebiyle İstenebilecek Tazminat Açısından Yapılan Doğrudan Zarar-Dolaylı Zarar Ayırımı’ in (Mehmet Ünal ed), Prof. Dr. Ali Naim İnan’a Armağan (Seçkin 2009) 437-458.
  23. Koller A, ‘Der Papageien-Fall – Ein alternativer Lösungsvorschlag zu BGE 133 III 257‘ in Alfred Koller (ed), Leistungstörungen – Nicht und Schlechterfüllung von Verträgen (Universität St. Gallen 2008) 1-13.
  24. Laurent S, Prévisibilité et causalité adequate Analyse de droit suisse et de droit comparé des limites de la responsabilité (Schulthess 2021)
  25. Medicus D, Id Quod Interest, Studien zum römischen Recht des Schadenersatzes (Böhlau 1962)
  26. Mommsen F, Zur Lehre vom dem Interesse / Von Friedrich Mommsen. Von Friedrich Mommsen Braunschweig: Schwetschke, 1855 - XIII, 301 Interesse, 3. https://dlc.mpg.de/image/mpirg_sisis_174199/ accessed 13 August 2025
  27. Oftinger K and Stark E W, Schweizerisches Haftpflichtrecht Allgemeiner Teil, Volume I (5th edn, Schulthess 1995)
  28. Pichonnaz P, Les fondements romains du droit privé (2nd edn, Schulthess 2008)
  29. ‘L’obligation de réparer issue du contrat: réflexions diachroniques à propos de l’art. 208 CO‘, in L’homme et son droit – Mélanges en l’honneur de Marco Borghi, Jean Baptiste Zufferey, Jacques Dubey and Adriano Previtali) (Schulthess 2011)
  30. ‘Prévisibilité du dommage et damnum extra rem‘ (2014) 20(2) Fundamina Editio specialis Meditationes de iure et historia, Essays in honour of Laurens Winkel, Rena Van Den Bergh, Gardiol Van Niekerk and Pascal Pichonnaz et al. 702-718
  31. ‘L’obligation de réparer issue du contrat: réflexions diachroniques à l’aune de l’art. 208 CO’ (2011) 70 Revue Internationale des Droits de l’Antiquité 297-313
  32. ‘Defective Goods and Consequential Losses: A Swiss Case and Some Reflections on Limitation of Damages’ (2012) 76(4) Reinhard Zimmermann zum 60. Geburtstag, Rabels Zeitschrift für ausländisches und internationales Privatrecht 819-835
  33. Pothier R J, Traité des obligations, Tome I (Rouzeau-Montaut 1942)
  34. Schermaier M J,‘ §§ 280-285 ‘ in Mathias Schmoeckel, Joachim Rückert and Reinhard Zimmerman (eds), Historisch-kritischer Kommentar zum BGB, Schuldrecht: Allgemeiner Teil §§ 241-432, Volume II (Mohr Siebeck 2007)
  35. Schrange E, ‘Die Verschuldensunabhängige Haftung Des Vermieters‘ (2011) 83 Studia Prawno-Ekonomiczne (t. LXXXIII) 191-205.
  36. Stoppelhaar R, ‘Der Schadenersatzanspruch des Käufers im Rahmen der Wandelung‘ (2019) 3 Recht, Zeitschrift für juristische Weiterbildung und Praxis 180-196
  37. Tandoğan H, Türk Mesu’liyet Hukuku (Vedat Kitapçılık 2010)
  38. Tekinay S S, Akman S, Burcuoğlu H, and Altop A, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (7th edn, Filiz Kitapevi 1993)
  39. Tercier P, Favre L and Carron B, Contrats speciaux (5th edn, Schulthess 2016)
  40. Tercier P, Pichonnaz P and Develioğlu, H M, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (On İki Levha Yayıncılık 2016)
  41. Thévenoz L, ‘Intro. Art. 97-109 CO’ in Luc Thévenoz and Franz Werro (eds) ‘Commentaire Romand Code des Obligations I, Art. 1-529 CO’ (Helbing & Lichtenhahn 2012)
  42. Traeger L, Der Kausalbegriff im Straf- und Zivilrecht: zugleich ein Beitrag zur Auslegung des BGB (Elwert Marbourg 1904)
  43. Venturi S and Marie-Noëlle Z, ‘Art. 184-215 CO’ in Luc Thévenoz and Franz Werro (eds), Commentaire Romand Code des Obligations I, Art. 1-529 CO (Helbing & Lichtenhahn 2012)
  44. Vischer M, ‘Die Rolle des Verschuldens im Gewährleistungsrecht beim Unternehmenskauf‘ (2009) 105 Revue Suisse de Jurisprudence 129-140
  45. Volante R, Id quod interest, Il risarcimento in equivalente nel diritto comune (Dirittolibero 2012)
  46. von Buri M, Über Causalität und deren Verantwortung (Gebhart Leipzig 1873)
  47. von Kries J, ‘Über den Begriff der objektiven Möglichkeit und einige Anwendungen desselben’ (1888) 12 Vierteljahresschrift für wissenschaftliche Philosophie
  48. von Liszt F, Lehrbuch des Deutschen Straftrechts (Berlin 1900)
  49. von Rümelin M, Der Zufall im Recht: Akademische Antrittsrede (Fribourg-en-Brisgau: Leipzig 1896)
  50. von Tuhr A, Allgemeiner Teil des schweizerischen Obligationenrechts, Volume I-II (Mohr Siebeck 1924)
  51. Wagner T, ‘Limitations of Damages for Breach of Contract in German and Scots Law: A Law Study in View of a Possible European Unification of Law’ (2014) 10(1) Hanse Law Review 73-97
  52. Weiling H J, Interesse und Privatstrafe vom Mittelalter bis zum Bürgerlichen Gesetzbuch (Böhlau 1970)
  53. Werro F, ‘Art. 41-61 CO’ in Luc Thévenoz and Franz Werro (eds), Commentaire Romand Code des Obligations I, Art. 1-529 CO (Helbing & Lichtenhahn 2012)
  54. Werro F, La responsabilité civile (2nd edn, Stämpfli 2011)
  55. Zellweger-Gutknecht C, Präjudizienbuch OR, Die Rechtsprechung des Bundesgerichts (1875-2023) (8th edn, Schulthess 2025)
  56. Zimmermann R, The Law of Obligations: Roman Foundations of Civilian Tradition (Juta 1992)