KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Etkili Hemşirelik Dergisi / 2026 / Cilt: 19 Sayı: 3

Teknoloji Bağımlılığı Eğitim Programının Bireylerin İnternet Bağımlılığı ve Problemli Medya Kullanım Durumlarına Etkisi

Effect of Technology Addiction Training Program on Individuals’ Internet Addiction and Problematic Media Use

Hatice Uzşen(ONDOKUZ MAYIS UNIVERSITY)0000-0001-9873-5088
Merve Koyun(ONDOKUZ MAYIS UNIVERSITY)0000-0002-2762-3887
Esra Tural Büyük(ONDOKUZ MAYIS UNIVERSITY)0000-0001-8855-8460
Sayfa
366–382
Yayın Tarihi
2026-07-15
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular: Öğrencilerin teknoloji bağımlılığı eğitim programı öncesi dijital bağımlılık ölçeği puan ortalaması 47.42±16.19, eğitim sonrası 45.07±18.31’dir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Giriş: İnternet ve medya araçları yetişkinler ve çocuklar tarafından yaygın olarak kullanılmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Amaç: Üniversite öğrencilerinin katılımıyla ilkokul ve ortaokul öğrencilerine ve ebeveynlerine uygulanan teknoloji bağımlılığı eğitim programının bireylerin internet bağımlılığı ve problemli medya kullanım durumlarına etkisini araştırmaktır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular: Öğrencilerin teknoloji bağımlılığı eğitim programı öncesi dijital bağımlılık ölçeği puan ortalaması 47.42±16.19, eğitim sonrası 45.07±18.31’dir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2022-2024 Verileri
⚙️Değişkenler:İnternet bağımlılığı · problemli medya kullanımı · dijital bağımlılık

Özet

Giriş: İnternet ve medya araçları yetişkinler ve çocuklar tarafından yaygın olarak kullanılmaktadır. Amaç: Üniversite öğrencilerinin katılımıyla ilkokul ve ortaokul öğrencilerine ve ebeveynlerine uygulanan teknoloji bağımlılığı eğitim programının bireylerin internet bağımlılığı ve problemli medya kullanım durumlarına etkisini araştırmaktır. Yöntem: Araştırma 2022-2024 yılında, yarı deneysel araştırma olarak yürütülüştür. İlkokul ve ortaokul öğrencilerine üniversite öğrencilerinin katılımıyla Teknoloji Bağımlılığı Eğitim Programı uygulanmıştır. Araştırmanın diğer aşamasında ise örnekleme dahil edilen öğrencilerin ebeveynlerine Teknoloji Bağımlılığı konusunda Google Classroom üzerinden çevrimiçi eğitim verilmiştir. Bireylere eğitim öncesi ve sonrası “Digital Bağımlılık Ölçeği, İnternet Bağımlılığı Ölçeği ve Problemli Medya Kullanım Ölçeği” uygulanmıştır. Eğitim öncesi ve sonrası elde edilen verilerin karşılaştırılmasında eşleştirilmiş örneklem t-testi kullanılmıştır. Bulgular: Öğrencilerin teknoloji bağımlılığı eğitim programı öncesi dijital bağımlılık ölçeği puan ortalaması 47.42±16.19, eğitim sonrası 45.07±18.31’dir. Tüm öğrencilerin ve ilkokul öğrencilerinin teknoloji bağımlılığı eğitim programı öncesi ve eğitim sonrası dijital bağımlılık ölçeği puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı fark belirlenmiştir (p˂0.05). Ebeveynlerin çevrimiçi teknoloji bağımlılığı eğitim programı öncesi ve sonrası İnternet Bağımlılığı Ölçeği puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark belirlenmemiştir (p>0.05). Sonuç: Öğrencilerin dijital bağımlılık durumlarının orta düzeyde olduğu, ebeveynlerin internet bağımlılığı durumlarının düşük düzeyde olduğu belirlenmiştir. Ebeveynlerin çocuklarının problemli medya kullanım durumlarının orta düzeyde olduğunu düşündükleri saptanmıştır. Öğrencilere verilen teknoloji eğitim programının öğrencilerin internet bağımlılığı düzeylerini olumlu etkilediği belirlenmiştir. Çocukların ve velilerin dijital farkındalıklarının eş zamanlı olarak artırılması için okul hemşireliği tarafından eğitim planlanması önerilmektedir.

Abstract

Background: İnternet and media tools are widely used by adults and children. Objective: To investigate effect of technology addiction training program applied to elementary and middle school students and parents with participation of university students, on individuals’ problematic media usage and internet addiction situations. Methods: It was quasi-experimental study conducted in 2022-2024. Technology Addiction Training Program was applied to elementary and middle school students with university students. In the other stage of research, students’ parents were trained. “Digital Addiction Scale, Internet Addiction Scale and Problematic Media Use Measure” were administered before and after training. Quantitative data was analyzed by a paired t-test to determine whether there was a difference between before and after the training program. Results: Mean score of all students on digital addiction scale before technology addiction training program was 47.42±16.19, and after training 45.07±18.31. Statistically significant difference was determined between mean elementary school digital addiction scale scores and all students before and after training program (p˂0.05). There was no statistically significant difference between parents’ Internet Addiction Scale before and after training (p>0.05). Conclusion: Digital addiction status of students was medium level and internet addiction status of parents was low level. Children’s problematic media use was moderate. Technology education training given to students positively affects their internet addiction levels. It is recommended that school nursing plan training to simultaneously increase digital awareness of children and parents.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Uzşen, H., Koyun, M., Büyük, E. T. (2026). Teknoloji Bağımlılığı Eğitim Programının Bireylerin İnternet Bağımlılığı ve Problemli Medya Kullanım Durumlarına Etkisi. Etkili Hemşirelik Dergisi, Cilt: 19 Sayı: 3, 366–382. https://doi.org/10.46483/jnef.1565653

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (40)

  1. Allchorne, K. K, Cooper, N. R., & Simpson, A. (2017). Touchscreen generation: children’s current media use, parental supervision methods and attitudes towards contemporary media. Acta Paediatrica, 106(4), 654–662. https://doi.org/10.1111/apa.13707
  2. American Academy of Pediatrics. (2016). Digital guidelines: Promoting healthy technology use for children. https://www.apa.org/topics/social-media-internet/technology-use-children
  3. Andrade, C. (2021). The inconvenient truth about convenience and purposive samples. Indian Journal of Psychological Medicine, 43(1), 86-88. https://doi.org/10.1177/0253717620977000
  4. Bilgin, H. C. (2015). The relationships between computer game addiction level of junior high school students and their’s communication skills [Master of Science Thesis]. Pamukkale University, Institute of Education Sciences, Turkey. https://hdl.handle.net/11499/641. Accessed time: 20.04.2024.
  5. Chang, F. C., Chiu, C. H., Miao, N. F., Chen, P. H., Lee, C. M., Chiang, J. T., & Pan, Y. C. (2015). The relationship between parental mediation and internet addiction among adolescents, and the association with cyberbullying and depression. Comprehensive Psychiatry, 57, 21-28. https://doi.org/10.1016/j.comppsych.2014.11.013
  6. Çelikbaş, E. (2023). Digital parenting awareness of mothers who have children at the age of 15-18 and the correlation between the level of internet addiction of themselves and their children [Master of Science Thesis]. İstanbul Gelişim University, Institute of Graduate Education, Turkey.https://acikerisim.gelisim.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/11363/6602/825576.pdf?sequence=1&isAllowed=y.
  7. Demir, Y. (2024). Investigation of children’s digital game addiction. Journal of Muallim Rıfat Faculty of Education, 6(1), 24-42. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/3674585.
  8. Dinçer, G., Akar, L., Gölbaşı, Ö., & Güleroğlu, F. T. (2023). The relationship between mother, father and child and the relationship between the internet use of 3-6 years old children. YOBU Faculty of Health Sciences Journal, 4(2), 136-149. https://dergipark.org.tr/en/pub/yobusbf/issue/79535/1184025
  9. Doğan, D. A., & Döğer, S. S. (2023). Examining the relationship between mothers’ digital parenting attitudes and family-child internet addiction. International Journal of Social Sciences and Education Research, 9(1), 1-14. https://openaccess.biruni.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/20.500.12445/287 5/10.pdf?sequence=1&isAllowed=y
  10. Domoff, S. E., Harrison, K., Gearhardt, A. N., Gentile, D. A., Lumeng, J. C., & Miller, A. L. (2017). Development and validation of the Problematic Media Use Measure: A parent report measure of screen media “Addiction” in children. Psychology of Popular Media Culture, 8(1), 2–11. https://doi.org/10.1037/ppm0000163
  11. Erses, T., & Müezzin, E. (2018). The effect of human values psycho-education program on internet usage in adolescents. International Journal of Humanities and Education, 4(7), 313-326. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/468699link
  12. Eşgi, N. (2016). The adaptation of parent-child internet addiction scale into Turkish: the study of validity and reliability. Kastamonu Eğitim Dergisi, 22 (2), 807-839. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/209938
  13. Fletcher, R. (2021). An exploration of the barriers and motivators to outdoor active play for young people aged 11-12: Why don’t they play anymore? [Master of Science Thesis]. University of Huddersfield.
  14. Gaysina, G. I., & Zakirova, V. G. (2017). Prevention of Teenager’s Internet Addiction: Pilot Program. İlköğretim Online, 1873–1881. https://doi.org/10.17051/ilkonline.2017.348976
  15. Gong, Y., Gong, N., Zhang, Z., He, Y., & Tang, H. (2022). Effect of narrative therapy-based group psychological counseling on internet addiction among adolescents. Iran. J. Public Health, 51, 1331. https://doi.org/10.18502/ijph.v51i6.9678.
  16. Gül, I., & Özgür, H. (2023). Examining the relationship between middle school students’ addiction to digital games and families’ awareness of digital parenting in terms of certain variables. Trakya Journal of Education, 13(3), 2032-2071. https://doi.org/10.24315/tred.1325214
  17. Gür, D. (2019). A scale development study on parents’ attitudes towards children’s use of information and communication technologies. Journal of Uludağ University Faculty of Education, 32(1), 145-165. https://doi.org/10.19171/uefad.455888
  18. Hahn, A., & Jerusalem, M. (2001). Internetsucht: Jugendliche Gefangen İm Netz. In Risikoverhaltensweisen Jugendlicher (pp. 279-293). Vs Verlag Für Sozialwissenschaften, Wiesbaden. https://www.andre-hahn.de/downloads/pub/2001/2001c_Internetsucht-Jugendliche_gefangen_im%20Netz.pdf
  19. Hazar, Z., & Hazar, M. (2017). Digital game addiction scale for children. Journal of Human Sciences, 14(1). https://www.j-humansciences.com/ojs/index.php/IJHS/article/view/4387/2101
  20. Karayağız Muslu, G., Bolışık, B. (2019). Internet usage among children and young people. TAF Preventive Medicine Bulletin, 5(8), 445-450.
  21. Khoshgoftar, M., Mazaheri, M. A., & Tarrahi, M. J. (2019). The effect of educational ıntervention based on health belief model to decrease and prevent mobile phone addiction among female high school students in Iran. International Journal of Pediatrics, 7(10), 10175–10187. https://doi.org/10.22038/ijp.2019.40785.3438
  22. Kırlıoğlu, M., Kayaalp, A., & Arslan, S. (2023). Screen addiction in children and parental attitudes as a current problem. Turkish Journal of Social Work Research, 7(2), 118-131. https://doi.org/10.55109/tushad.1360037
  23. Kurniasanti, K. S., Assandi, P., Ismail, R. I., Nasrun, M. W. S., & Wiguna, T. (2019). Internet addiction: A new addiction?. Medical Journal of Indonesia, 28(1), 82-91. https://doi.org/10.13181/mji.v28i1.2752
  24. Lebni, J. Y., Toghroli, R., Abbas, J., Nejhaddadgar, N., Salahshoor, M. R., Mansourian, M., Gilan, H. D., Kianipour, F. C., Azizi, S. A., & Ziapour, A. (2020). A study of internet addiction and its effects on mental health: A study based on Iranian University Students. Journal of Education and Health Promotion, 9(1), 205. https://doi.org/10.4103/jehp.jehp_148_20
  25. Lissak, G (2018). Adverse physiological and psychological effects of screen time on children and adolescents: literature review and case study. Environmental Research. 164, 149-157. https://doi.org/10.1016/j.envres.2018.01.015
  26. Livingstone, S., Cagiltay, K., & Ólafsson, K. (2015). EU Kids Online II Dataset: A cross‐national study of children’s use of the Internet and its associated opportunities and risks. British Journal of Educational Technology, 46(5), 988–992. https://doi.org/10.1111/bjet.12317
  27. Neverkovich, S. D., Bubnova, I. S., Kosarenko, N. N., Sakhieva, R. G., Sizova, Z. M., Zakharova, V. L., & Sergeeva, M. G. (2018). Students’ internet addiction: study and prevention. Eurasia Journal of Mathematics, Science and Technology Education, 14(4), 1483-1495. https://doi.org/10.29333/ejmste/83723
  28. Onyeator, I., & Okpara, N. (2019). Human communication in a digital age: perspectives on ınterpersonal communication in the family. New Media and Mass Communication, 78(1), 35-45. https://doi.org/10.7176/NMMC
  29. Porter, B. M., Roe, M. A., Mitchell, M. E., & Church, J. A. (2024). A longitudinal examination of executive function abilities, attention‐deficit/hyperactivity disorder, and puberty in adolescence. Child Development, 95(4), 1076-1091. https://doi.org/10.1111/cdev.14057
  30. Sampasa-Kanyinga, H., Hamilton, H. A., Goldfield, G. S., & Chaput, J. P. (2022). Problem technology use, academic performance, and school connectedness among adolescents. International Journal Of Environmental Research and Public Health, 19(4), 2337. https://doi.org/10.3390/ijerph19042337
  31. Şahin, C., & Korkmaz, Ö. (2011). Adaptation of Internet Addiction Scale to Turkish. Selçuk University Ahmet Keleşoğlu Faculty of Education Journal, 32, 101-115. https://toad.halileksi.net/olcek/internet-bagimliligi-olcegi-3/
  32. Tuna, C. (2015). The effect of attachment relationship of middle school students to their parents to the internet addiction [Master of Science Thesis Thesis]. Nişantaşı University, Social Science Institute, Turkey. Retrieved from: file:///C:/Users/HP/Downloads/418281.pdf Accessed time: 20.04.2024
  33. Turkish Statistical Instıtute. (2021). Çocuklarda bilişim teknolojileri kullanım araştırması.https://Data.Tuik.Gov.Tr/Bulten/Index?P=Cocuklarda-Bilisim-Teknolojileri-Kullanim-Arastirmasi-2021-41132 Accessed time:20.04.2024.
  34. Türk, M., & Ergin, D. (2021). Okul hemşireliğinde sağlık eğitimi yaklaşımları: Yeni teknolojilerle entegrasyon. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 18(2), 95–104.
  35. Tseng, Y.H., Chao, H.H., & Hung, C.L. (2022). Effect of a strategic physical activity program on cognitive flexibility among children with internet addiction: a pilot study. Children, 9, 798. https://doi.org/10.3390/children9060798
  36. Uysal, G., & Balci, S. (2018). Evaluation of a school-based program for internet addiction of adolescents in Turkey. Journal of Addictions Nursing, 29(1), 43-49. https://doi.org/10.1097/jan.0000000000000211
  37. Uzsen, H., Koyun, M., Tural Büyük, E. (2025). The effect of parents’ internet addiction on the child-parent relationship and children’s problematic media use. Child and Youth Services, 1-18. https://doi.org/10.1080/0145935X.2025.2556395
  38. Yaylacı, B. (2019). The Effect of parent-child relationship on internet usage among preschool children [Master of Science Thesis Thesis]. Zonguldak Bulent Ecevit University, Institute of Health Sciences, Turkey.
  39. Demir, Y. (2024). Investigation of children’s digital game addiction. Journal of Muallim Rıfat Faculty of Education, 6(1), 24-42. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/3674585.
  40. Gong, Y., Gong, N., Zhang, Z., He, Y., & Tang, H. (2022). Effect of narrative therapy-based group psychological counseling on internet addiction among adolescents. Iran. J. Public Health, 51, 1331. https://doi.org/10.18502/ijph.v51i6.9678.