Dergiler / Coğrafi Bilimler Dergisi / 2021 / Cilt: 19 - Sayı: 1

Sapanca Gölü Havzası’nda Arazi Kullanımı ve Mekânsal Değişim

Land Use and Spatial Change in Sapanca Lake Basin

Sayfa
161–194
Yayın Tarihi
2021-04-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Havza içerisinde kullanım oranı 1985 yılında %2,27 olan yerleşim alanları 2020 yılında %8,28 ulaştığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türkiye’nin önemli göl havzalarından biri olan Sapanca Gölü Havzası 1990’lı yılların başlarına kadar kırsal niteliği ile öne çıkmakta iken günümüzde şehirsel faaliyetlerin yoğun olarak yaşandığı bir havza haline gelmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışmada Sapanca Gölü Havzası’nın güncel arazi örtüsü ve kullanım yapısı incelenmiş olup 1985-2020 yılları arasında meydana gelen değişim uydu görüntüleri üzerinden coğrafi bilgi sistemleri ile analiz edilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Havza içerisinde kullanım oranı 1985 yılında %2,27 olan yerleşim alanları 2020 yılında %8,28 ulaştığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2020 Verileri
⚙️Değişkenler:Geography · Land Use · Geographic Information Systems

Özet

Türkiye’nin önemli göl havzalarından biri olan Sapanca Gölü Havzası 1990’lı yılların başlarına kadar kırsal niteliği ile öne çıkmakta iken günümüzde şehirsel faaliyetlerin yoğun olarak yaşandığı bir havza haline gelmiştir. Sapanca Gölü güneyinden TEM otoyolunun geçmesi ile birlikte hız kazanan şehirsel faaliyetlere ek olarak havzanın turizm açısından bir cazibe merkezi haline gelmiş olması havzanın arazi örtüsü ve kullanım yapısında önemli değişikliklere neden olmuştur. Havzada yer alan şehirsel ve kırsal yerleşmelerin genişlemesi, ikinci konut ve turistik tesis yapımının artması havzanın taşıma kapasitesini zorlamakta ve doğal ortamın tahrip edilmesine yol açmaktadır. Bu çalışmada Sapanca Gölü Havzası’nın güncel arazi örtüsü ve kullanım yapısı incelenmiş olup 1985-2020 yılları arasında meydana gelen değişim uydu görüntüleri üzerinden coğrafi bilgi sistemleri ile analiz edilmiştir. Havza içerisinde kullanım oranı 1985 yılında %2,27 olan yerleşim alanları 2020 yılında %8,28 ulaştığı tespit edilmiştir. Havza genelinde nüfus yoğunluğunun km²’ye 250 kişiye kadar çıktığı ve havzanın güneyinde yer alan Sapanca şehrinde ise km²’de 1500 kişiyi bulduğu görülmüştür.

Abstract

While the Lake Sapanca Basin, which is one of the significant lake basins of Turkey, had been prominent with its rural character until the early 1990s, it has now become a basin where urban activities are intensely experienced. In addition to urban activities that gained momentum with the TEM highway passing by the south of Lake Sapanca, the fact that the basin has become a center of attraction in terms of tourism has led to significant changes in the land cover and land use structure of the basin. Expansion of the urban and rural settlements in the basin and the increase in the construction of second housing and touristic facilities challenge the carrying capacity of the basin and lead to destruction of the natural environment. In this study, the current land cover and land use structure of the Lake Sapanca Basin was examined, and the change that occurred in the period of 1985-2020 was analyzed with geographic information systems over satellite images. It has been determined that the utilization rate in the basin was 2.27% in 1985 and reached 8.28% in 2020. It was observed that the population density reached up to 250 people per km² in the basin in general and became 1500 people per km² in the Sapanca city in the south of the basin.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KAÇMAZ, M., DÖKER, M. F. (2021). Sapanca Gölü Havzası’nda Arazi Kullanımı ve Mekânsal Değişim. Coğrafi Bilimler Dergisi, Cilt: 19 - Sayı: 1, 161–194. https://ajindex.com/articles/163632

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (7)

  1. Adapazarı Su ve Kanalizasyon İdaresi (ADASU, 2010). 05.06.2010 tarihinde www.adasu.gov.tr adresinden alındı. Akbulak, C. (2005). İznik Depresyonu'nun Beşeri ve İktisadi Coğrafya Açısından İncelenmesi. İstanbul Üniversitesi,
  2. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp adresinden edinilmiştir. Ardel, A. (1960). Marmara Bölgesinin Yapı ve Reliefi. Türk Coğrafya Dergisi, 20, 1-22. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tcd/issue/21265/228288 adresinden alındı. Bayar, R., Karabacak, K. (2017). Ankara İli Arazi Örtüsü Değişimi (2000-2012). Coğrafi Bilimler Dergisi, 15 (1), 59-76. doi: 10.1501/Cogbil_0000000181 Bayar, R., Karabacak, K. (2020). Arazi Örtüsü Üzerindeki Beşeri Etkinin Belirlenmesi: Ankara İli Örneği, Coğrafya Dergisi, 41, 29-43. doi: 10.26650/JGEOG2019-0043 Bilen, Ö. (2009).
  3. Türkiye'nin Su Gündemi, Su Yönetimi ve AB Su Politikaları. Ankara: DSİ İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı Basım ve Foto Film Şube Müdürlüğü. Bilgin, T. (1967). Samanlı Dağlarının Coğrafi Etüdü. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Yayınları.
  4. Blaschke, T. (2010). Object Based Image Analysis for Remote Sensing. ISPRS Journal of Photogrammetry and Remote Sensing, 65 (1), 2-16. doi: 10.1016/j.isprsjprs.2009.06.004. Butler, K. (2013). Band Combinations for Landsat 8 Imagery & Remote Sensing, 19. 10. 2020 tarihinde https://www.esri.com/arcgis-blog/products/product/imagery/band-combinations-for-landsat-8/ adresinden alındı. Ceylan, M. (1990). Sapanca Gölü'nün Hidrolojik Etüdü. İstanbul Üniversitesi,
  5. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp adresinden edinilmiştir. Chen, C. (2007). Image Processing for Remote Sensing. CRC Press Taylor and Francis Group. Çoşkun, H. G., Algancı, U., Usta, G. (2008). Analysis of Land Use Change and Urbanization in the Kucukcekmece Water Basin (Istanbul, Turkey) with Tempora Satellite Data Using Remote Sensing and GIS. Sensors, 7213-7223. doi: 10.3390/s8117213 Denker, B. (1977).
  6. Yerleşme Coğrafyası, Kır Yerleşmeleri. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Yayınları.
  7. Dikbaş, A., Akyüz, H. (2010). KAF Zonu Üzerinde İzmit-Sapanca Gölü Segmentinin Fay Morfolojisi ve Paleosismolojisi. İTÜ Dergisi/D Mühendislik, 9(3), 141-152. http://itudergi.itu.edu.tr/index.php/itudergisi_d/article/view/1167 adresinden alındı. Döker, M. (2018). Sakarya'nın Yerleşme Coğrafyası. Cercis İkiel (Ed.), Sakarya'nın Fiziki, Beşeri