Dergiler / Dicle Akademi Dergisi / 2026 / Cilt: 6 Sayı: 1

SAĞLIK YÖNETİMİ PERSPEKTİFİNDEN HASTANELERDE İŞ KAZALARININ ANALİZİ: FINE-KINNEY VE FMEA YÖNTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

ANALYSIS OF OCCUPATIONAL ACCIDENTS IN HOSPITALS FROM A HEALTHCARE MANAGEMENT PERSPECTIVE: A COMPARISON OF FINE-KINNEY AND FMEA METHODS

Ayhan Güngörmez(İSTANBUL GEDİK ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-7899-4648
Mehmet Naci Efe(BEYKENT ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-7039-5659
Sayfa
36–56
Yayın Tarihi
2026-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular, Fine-Kinney yönteminin riskleri daha ayrıntılı ve duyarlı biçimde analiz ettiğini, FMEA yönteminin ise daha sistematik ve süreç odaklı bir değerlendirme sunduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmanın amacı, sağlık yönetimi perspektifinden hastane ortamında meydana gelen iş kazalarının nedenlerini ortaya koymak ve bu kazaların değerlendirilmesinde kullanılan Fine-Kinney ve FMEA risk analiz yöntemlerini karşılaştırmalı olarak incelemektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Elde edilen veriler doğrultusunda riskler Fine-Kinney ve FMEA yöntemleri ile değerlendirilmiş ve düzeltici-önleyici faaliyetler sonrasında risk düzeylerindeki değişimler incelenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular, Fine-Kinney yönteminin riskleri daha ayrıntılı ve duyarlı biçimde analiz ettiğini, FMEA yönteminin ise daha sistematik ve süreç odaklı bir değerlendirme sunduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İş sağlığı ve güvenliği · sağlık yönetimi · hastane

Özet

Bu çalışmanın amacı, sağlık yönetimi perspektifinden hastane ortamında meydana gelen iş kazalarının nedenlerini ortaya koymak ve bu kazaların değerlendirilmesinde kullanılan Fine-Kinney ve FMEA risk analiz yöntemlerini karşılaştırmalı olarak incelemektir. Araştırma, Diyarbakır ilinde faaliyet gösteren bir hastanede yürütülmüş; veriler saha gözlemleri, çalışan görüşmeleri ve yapılandırılmış kontrol listeleri aracılığıyla toplanmıştır. Çalışma kapsamında biyolojik, fiziksel, kimyasal ve psikososyal risk faktörleri analiz edilmiş; özellikle kesici-delici alet yaralanmaları, enfeksiyon riski, işyeri şiddeti ve fiziksel ortam kaynaklı risklerin öne çıktığı belirlenmiştir. Elde edilen veriler doğrultusunda riskler Fine-Kinney ve FMEA yöntemleri ile değerlendirilmiş ve düzeltici-önleyici faaliyetler sonrasında risk düzeylerindeki değişimler incelenmiştir. Bulgular, Fine-Kinney yönteminin riskleri daha ayrıntılı ve duyarlı biçimde analiz ettiğini, FMEA yönteminin ise daha sistematik ve süreç odaklı bir değerlendirme sunduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, hastanelerde iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının geliştirilmesi açısından risklerin analitik ve yapılandırılmış yöntemlerle değerlendirilmesi kritik önem taşımaktadır. Bu doğrultuda, özellikle yüksek riskli sağlık ortamlarında Fine-Kinney ve FMEA yöntemlerinin birlikte kullanılması önerilmektedir.

Abstract

This study aims to comprehensively examine the causes of occupational accidents in hospital settings from a healthcare management perspective and to comparatively evaluate the Fine-Kinney and FMEA risk assessment methods used in analyzing these risks. The research was conducted in a hospital in Diyarbakır, and data were collected through field observations, employee interviews, and structured checklists. Biological, physical, chemical, and psychosocial risk factors were systematically analyzed. The findings indicate that sharp object injuries, infection risks, workplace violence, and hazards related to physical working conditions are among the most significant risks. Based on the collected data, risks were assessed using Fine-Kinney and FMEA methods, and changes in risk levels following corrective and preventive actions were examined. The results demonstrate that the Fine-Kinney method provides more sensitive and detailed risk differentiation, whereas the FMEA method offers a more structured and process-oriented evaluation framework. In conclusion, the application of systematic and analytical risk assessment approaches is essential for improving occupational health and safety practices in hospitals. Accordingly, the combined use of Fine-Kinney and FMEA methods is recommended, particularly in high-risk healthcare environments.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Güngörmez, A., Efe, M. N. (2026). SAĞLIK YÖNETİMİ PERSPEKTİFİNDEN HASTANELERDE İŞ KAZALARININ ANALİZİ: FINE-KINNEY VE FMEA YÖNTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI. Dicle Akademi Dergisi, Cilt: 6 Sayı: 1, 36–56. https://doi.org/10.61964/dade.1938192

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (23)

  1. Aven, T. (2016). Risk assessment and risk management: Review of recent advances. Reliability Engineering & System Safety, 145, 1–10.
  2. Aven, T., & Ylönen, M. (2021). Risk assessment and risk management: Review and future directions. Reliability Engineering & System Safety, 217, 108050.
  3. Braithwaite, J., Herkes, J., Ludlow, K., Testa, L., & Lamprell, G. (2020). Association between organisational and workplace cultures, and patient outcomes: A systematic review. BMJ Open, 10(11), e039421.
  4. Carayon, P., Wood, K. E., & Wood, A. (2014). A human factors systems approach to healthcare quality and patient safety. Applied Ergonomics, 45(1), 14–25.
  5. Chersich, M. F., Gray, G., Fairlie, L., Eichbaum, Q., Mayhew, S., Allwood, B., English, R., Scorgie, F., Luchters, S., Simpson, G., & Rees, H. (2020). COVID-19 in Africa: Care and protection for frontline healthcare workers. Globalization and Health, 16(1), 46.
  6. Clarke, S. (2010). An integrative model of safety climate: Linking psychological climate and work attitudes to individual safety outcomes. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 83(3), 553–578.
  7. Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4th ed.). SAGE Publications.
  8. Creswell, J. W., & Plano Clark, V. L. (2018). Designing and conducting mixed methods research (3rd ed.). SAGE Publications.
  9. Demiral, Y., Ünal, B., Kılıç, B., Soysal, A., Bilgin, A. C., Uçku, R., & Theorell, T. (2006). The psychological and physical violence in healthcare workers. Journal of Occupational Health, 48(6), 437–442.
  10. Evanoff, B., Kim, L., Mutha, S., Jeffe, D., Haase, C., Andereck, N., & Fraser, V. (2003). Compliance with universal precautions among healthcare workers. American Journal of Infection Control, 31(5), 275–281.
  11. Fetters, M. D., Curry, L. A., & Creswell, J. W. (2013). Achieving integration in mixed methods designs: Principles and practices. Health Services Research, 48(6), 2134–2156.
  12. Fine, W. T. (1971). Mathematical evaluations for controlling hazards. Journal of Safety Research, 3(4), 157–166.
  13. Kinney, G. F., & Wiruth, A. D. (1976). Practical risk analysis for safety management. Naval Weapons Center.
  14. McDiarmid, M. A. (2006). Chemical hazards in healthcare. Occupational Medicine, 56(5), 323–330.
  15. Nguyen, L. H., Drew, D. A., Graham, M. S., Joshi, A. D., Guo, C. G., Ma, W., Mehta, R. S., Warner, E. T., Sikavi, D. R., Lo, C. H., & Zhang, F. (2020). Risk of COVID-19 among frontline healthcare workers. The Lancet Public Health, 5(9), e475–e483.
  16. Oakman, J., Kinsman, N., Stuckey, R., Graham, M., & Weale, V. (2020). Work-related musculoskeletal disorders in healthcare workers: Prevention strategies. Applied Ergonomics, 82, 102947.
  17. Patton, M. Q. (2015). Qualitative research & evaluation methods (4th ed.). SAGE Publications.
  18. Prüss-Üstün, A., Rapiti, E., & Hutin, Y. (2005). Estimation of the global burden of disease attributable to contaminated sharps injuries among healthcare workers. American Journal of Industrial Medicine, 48(6), 482–490.
  19. Reason, J. (2000). Human error: Models and management. BMJ, 320(7237), 768–770.
  20. Sabetian, G., Moghadami, M., Haghighi, L. H., Shahriarirad, R., Fallahi, M. J., Asmarian, N., & Moeini, Y. S. (2021). COVID-19 infection among healthcare workers. International Journal of Infectious Diseases, 104, 452–458.
  21. Vincent, C. (2010). Patient safety (2nd ed.). Wiley-Blackwell.
  22. Wilburn, S., & Eijkemans, G. (2004). Preventing needlestick injuries among healthcare workers. International Journal of Occupational and Environmental Health, 10(4), 451–456.
  23. World Health Organization. (2021). Health workforce policy and management in the context of COVID-19 pandemic response. World Health Organization.