Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightAraştırma bulguları, çevirmen adaylarının ‘çeviri’ için 212, ‘çevirmen’ için 213 farklı geçerli metafor ürettiğini göstermiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışmanın amacı, 2023-2024 akademik yılı güz döneminde Türkiye genelindeki İngilizce Mütercim ve Tercümanlık bölümlerinin lisans ve ön lisans programlarına kayıtlı öğrencilerin bir başka deyişle çevirmen adaylarının (n=636) ‘çeviri’ ve ‘çevirmen’ kavrayışlarını bu kavramları ifade ederken kullandıkları metaforlar aracılığıyla keşfetmek; çevirmen adaylarının sıklıkla hangi metaforları kullandıklarını ve bu metaforların çeviri ve çevirmenin hangi rol, özellik ve işlevine dikkat çektiğini ortaya çıkarmaktır. Bu amaç doğrultusunda katılımcılara “Çeviri … gibidir, çünkü …” ve “Çevirmen … gibidir, çünkü …” ibarelerini içeren kısa bir anket uygulanmış, elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, çevirmen adaylarının ‘çeviri’ için 212, ‘çevirmen’ için 213 farklı geçerli metafor ürettiğini göstermiştir. Aynı bulgular ‘sanat’, ‘köprü’, ‘su’, ‘hayat’ ve ‘bulmaca’’nın çevirmen adayları tarafından en sık kullanılan geçerli çeviri metaforları; ‘köprü’, ‘sanatçı’, ‘yazar’, ‘ressam’ ve ‘rehber’’in ise en sık kullanılan geçerli çevirmen metaforları olduğunu ortaya koymuştur. Geçerli çeviri ve çevirmen metaforlarının sınıflandırılmasıyla ortaya çıkan kavramsal kategoriler, çevirmen adaylarının çeviriyi daha çok gereklilikleri olan zor bir eylem (%27,3), farklı diller ve kültürler arasında iletişim saylayan bir araç (%23,9), çevirenin izlerini taşıyan özgün bir eser/süreç (%9,5), geniş kapsamlı ve derinlikli bir yapı (%7,4), öğretici ve yol gösterici (6,9), ve elzem bir ihtiyaç (%6,1) olarak gördüklerini; çevirmeni de benzer şekilde farklı diller ve kültürler arasında iletişimi sağlayan bir aracı (%26,1), yeniden yazan bir yaratıcı/sanatçı (%20,2), gereklilikleri olan zor bir işi yerine getiren uzman (%13,2), öğrenen ve öğreten engin bilgi sahibi (%9,4), çeviriye yön ve şekil veren kişi (%9,2) ve elzem bir aracı (%7,1) olarak kavradıklarını göstermiştir.
Abstract
This study aims to explore the ‘translation’ and ‘translator’ conception of students, i.e. prospective translators, (n=636) enrolled in undergraduate and associate degree programs in English Translation and Interpreting Departments across Türkiye during the Fall Semester of the 2023-2024 academic year, through the analysis of the metaphors they use to explain ‘translation’ and ‘translator’. It also seeks to identify the metaphors most frequently used by these prospective translators and to reveal which roles, features, and functions of ‘translation’ and ‘translator’ these metaphors highlight. To this end, a short survey containing the phrases “Translation is like... because...” and “A translator is like... because...” was administered to the participants, and the data obtained were analyzed using content analysis. The research findings indicated that prospective translators generated 212 different valid metaphors for ‘translation’ and 213 for ‘translator’. The same findings revealed that ‘art’, ‘bridge’, ‘water’, ‘life’, and ‘puzzle’ were the most frequently used valid metaphors for translation, while ‘bridge’, ‘artist’, ‘writer’, ‘painter’ and ‘guide’ were the most common valid metaphors for the translator. The conceptual categories that emerged from the classification of valid translation and translator metaphors showed that prospective translators predominantly view translation as a challenging task with specific requirements (27.3%), a tool for communication between different languages and cultures (23.9%), an original work/process that bears the traces of translator (9.5%), a comprehensive and multifaceted structure (7.4%), an instructive and guiding act (6.9%), and an essential need (6.1%). Similarly, they perceive the translator as a mediator between different languages and cultures (26.1%), a creative writer/artist who rewrites (20.2%), an expert who performs a demanding task (13.2%), a knowledgeable figure who always learns and teaches (9.4%), a person who shapes the translation (9.2%), and an essential agent (7.1%).