Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightKuramcılar, sınırları belli olmayan bu tür için farklı tanımlamalar ortaya koymuştur.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Fantastik, edebiyatta sınırları çizilememiş bir türdür ve gerçek olmayan, gerçekte olmadığı hâlde var gibi görünen düş, düşsel, sonsuz, sınırsız anlamlarıyla bir bakıma bu durumu destekler niteliktedir. Kuramcılar, sınırları belli olmayan bu tür için farklı tanımlamalar ortaya koymuştur. Sözgelimi fantastik; Todorov’a göre okurda oluşan kararsızlık duygusu, Steinmetz’e göre okurda oluşan şaşkınlık duygusu, Nikolajeva’ya göre düş-gerçek arası yolculuktur. Fantastik edebiyat ve çocuk edebiyatı ilişkisine gelindiğinde ikisinin ayrı iki tür olduğu söylenir. Bu bağlamda fantastik tür ve fantastik öge ayrımının oluşması olağan bir durumdur çünkü fantastik ögeler sadece fantastik türde değil birçok anlatı metinlerinde kullanılmaktadır. Bu araştırma, Ayla Kutlu’nun hikâye kitaplarında yer alan fantastik ögeleri belirlemeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma modeliyle yürütülen araştırma, betimsel analiz tekniğiyle çözümlenmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen “Fantastik Yapıtları İnceleme Ölçütleri” adlı değerlendirme formu kullanılmıştır. İncelenen üç hikâye yapıtındaki fantastik ögeler, bu forma uygunluk doğrultusunda kodlanmıştır. Betimsel analiz tekniğiyle çözümlenen bulgular, formdaki sorular yardımıyla çözümlenmiş ve yorumlanmıştır. Yapıtlar birbiriyle karşılaştırıldığında ölçütteki en fazla ögeye yer veren yapıtın Mavi Saçlar Pembe Gözler olduğu tespit edilmiştir. Bu yapıtta on üç soruluk ölçütün on iki sorusuna olumlu yanıt alınmıştır. İkizlerin Sırrı ve Artık Çok Oldunuz yapıtlarında ise sekiz soruya olumlu yanıt alınmıştır. Yapıtlarda yer verilen fantastik ögeler incelendiğinde değişimin, dönüşümün, başkalaşımın, fantastik varlıkların, kuşku, şaşkınlık, tedirginlik gibi duyguların, fantastik kurgu-gerçeklik ilişkisinin, fantastik kurgu-tema ilişkisinin ve fantastik kurgu-dil ve anlatım ilişkisinin tüm yapıtlarda görüldüğü saptanmıştır. Sadece kararsızlık duygusuna yönelik hazırlanan sorunun tüm yapıtlarda olumsuz yanıt aldığı görülmüştür. Elde edilen bulgulardan hareketle yapıtların, fantastik ögeler bakımından zengin olduğu ve çocuk okurun okuma kültürü edinim sürecini olumlu etkileyebileceği söylenebilir.
Abstract
Fantasy is a genre with ill-defined boundaries in literature, and it’s unreal, seemingly existent-though-not-real, dreamlike, imaginary, infinite, and limitless meanings somewhat support this notion. Theorists have offered various definitions for this boundless genre. For example, according to Todorov, fantasy is the feeling of uncertainty that engendered in the reader; according to Steinmetz, it is the feeling of bewilderment that engendered in the reader; according to Nikolajeva, it is the journey between fantasy and reality. When it comes to the relationship between fantasy and children's literature, the two are often considered distinct genres. In this context, the distinction between fantasy genre and fantasy element is commonplace, as fantasy elements are used in a variety of narrative texts, not just in one genre. This research aims to identify the fantasy elements found in Ayla Kutlu's storybooks. Conducted using a qualitative research model, the study was analyzed using descriptive analysis. The researcher-developed “Fantasy Works Analysis Criteria” evaluation form was used as the data collection tool. The fantasy elements in the three stories analyzed were coded according to this form. The findings, analyzed using descriptive analysis, were analyzed and interpreted using the questions in the form. When the works were compared, it was determined that Mavi Saçlar Pembe Gözler contained the most elements from the criterion. In this work, twelve of the thirteen questions in the criterion received positive responses. In İkizlerin Sırrı and Artık Çok Oldunuz eight questions received positive responses. An examination of the fantastical elements featured in the works reveals that change, transformation, metamorphosis, fantastical beings, emotions such as doubt, surprise, and anxiety, the relationship between fantasy fiction and reality, the relationship between fantasy fiction and theme, and the relationship between fantasy fiction and language and narrative are evident in all works. Only the question addressing the feeling of indecision received a negative response in all works. Based on the findings, it can be concluded that the works are rich in fantastical elements and can positively influence the child reader's acquisition of a reading culture.