KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Dil ve Edebiyat Dergisi / 2026 / Cilt: 22 Sayı: 2

Hayır Demenin Müzakeresi: Cezayir Arapçası ve Şaviye'de Yaş ve Lehçeye Göre Red Stratejileri

NEGOTIATING NO: REFUSAL STRATEGIES IN ALGERIAN ARABIC AND CHAOUI ACROSS AGE AND DIALECT

Meymouna Bourzeg(Ibn Khaldoun University of Tiaret)0009-0000-2406-8921
Amina Abdelhadi(Ibn Khaldoun University of Tiaret)0009-0006-8024-7960
Bouchra Dermane(Ibn Khaldoun University of Tiaret)0009-0001-2281-1942
Dalal Djekhar(Ibn Khaldoun University of Tiaret)0009-0008-7749-5490
Sayfa
—
Yayın Tarihi
2026-09-12
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular, kültürlerarası red araştırmasının deneysel temelini temsil edilmemiş Mağrip çeşitlerine genişletmekte ve kanonik red taksonomilerinde gömülü evrenselci varsayımları sorgulamaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Red stratejileri, kültürlerarası edimbilim araştırmalarında sürekli ilgi görmüş; ancak Arapça konuşan ülkelerin iç edimbilimsel çeşitliliği büyük ölçüde haritalanmamıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışma, Cezayir Arapçası ve Şaviye'de red davranışının sistematik bir karşılaştırmasını sunmakta; lehçe üyeliği ve kuşak konumlanmasının red stratejilerinin seçimi ve düzenlenmesindeki rollerini ön plana çıkarmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular, kültürlerarası red araştırmasının deneysel temelini temsil edilmemiş Mağrip çeşitlerine genişletmekte ve kanonik red taksonomilerinde gömülü evrenselci varsayımları sorgulamaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kültürlerarası Edimbilim · Red stratejileri · Cezayir Arapçası

Özet

Red stratejileri, kültürlerarası edimbilim araştırmalarında sürekli ilgi görmüş; ancak Arapça konuşan ülkelerin iç edimbilimsel çeşitliliği büyük ölçüde haritalanmamıştır. Bu çalışma, Cezayir Arapçası ve Şaviye'de red davranışının sistematik bir karşılaştırmasını sunmakta; lehçe üyeliği ve kuşak konumlanmasının red stratejilerinin seçimi ve düzenlenmesindeki rollerini ön plana çıkarmaktadır. Çalışma, Beebe ve ark.'nın (1990) taksonomisinden alınan dört red kategorisini temsil eden 24 senaryo içeren yazılı bir söylem tamamlama görevi (DCT) kullanmaktadır. Lehçe ve yaş grubuna göre tabakalanan 84 yetişkin anadil konuşucusundan toplanan veriler, her iki toplulukta da redler için gerekçe sunulmasını zorunlu kılan ortak bir edimbilimsel normu, bununla birlikte yüz yönetimi eşiklerindeki sistematik sapmaları ortaya koymaktadır. Bulgular, kültürlerarası red araştırmasının deneysel temelini temsil edilmemiş Mağrip çeşitlerine genişletmekte ve kanonik red taksonomilerinde gömülü evrenselci varsayımları sorgulamaktadır.

Abstract

Refusal strategies have attracted sustained attention in cross-cultural pragmatics research, yet the internal pragmatic diversity of Arabic-speaking nations remains largely uncharted, leaving significant questions about how dialect membership and generational change interact to shape face-management behaviour. This article addresses that gap through a systematic comparison of refusal behaviour in Algerian Arabic and Chaoui, foregrounding the roles of dialect membership and generational positioning in governing the selection and organisation of refusal strategies. This study uses a written discourse completion task (DCT) including 24 scenarios representing four refusal categories drawn from Beebe et al.'s (1990) taxonomy. Data collected from 84 adult native speakers stratified by dialect and age cohort show a shared pragmatic norm mandating justification for refusals across both communities, alongside systematic divergences in face-management thresholds. Chaoui speakers produce direct refusals at a substantially higher rate than their Algerian Arabic counterparts at every age level, a pattern interpreted in relation to distinct communicative cultures. Generational analysis reveals a consistent trajectory from elaborate, face-protective, and formulaically dense refusals among older speakers toward briefer, more direct, and code-switched responses among younger speakers, with evidence of cross-dialectal pragmatic convergence in the youngest cohort. The findings extend the empirical base of cross-cultural refusal research into underrepresented Maghrebi varieties and raise questions about universalist assumptions embedded in canonical refusal taxonomies.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Bourzeg, M., Abdelhadi, A., Dermane, B., Djekhar, D. (2026). Hayır Demenin Müzakeresi: Cezayir Arapçası ve Şaviye'de Yaş ve Lehçeye Göre Red Stratejileri. Dil ve Edebiyat Dergisi, Cilt: 22 Sayı: 2. https://ajindex.com/articles/1583193

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (40)

  1. Afghari, A. (2007). A sociopragmatic study of apology speech act realization patterns in Persian. Speech Communication, 49(3), 177–185. https://doi.org/10.1016/j.specom.2007.01.003
  2. Al-Issa, A. (2003). Sociocultural transfer in L2 speech behaviors: Evidence and motivating factors. International Journal of Intercultural Relations, 27(5), 581–601. https://doi.org/10.1016/S0147-1767(03)00055-5
  3. Austin, J. L. (1962). How to do things with words. Oxford University Press.
  4. Basset, A. (1923). Notes de linguistique berbère. Hespéris, 3(1), 69–81.
  5. Beebe, L. M., Takahashi, T., & Uliss-Weltz, R. (1990). Pragmatic transfer in ESL refusals. In R. Scarcella, E. Andersen, & S. Krashen (Eds.), Developing communicative competence in a second language (pp. 55–73). Newbury House.
  6. Benbouya, A., & Rabab’ah, G. (2022). Refusal strategies used in Algerian spoken Arabic in response to offers. Theory and Practice in Language Studies, 12(4), 715–725. https://doi.org/10.17507/tpls.1204.12
  7. Benrabah, M. (1999). Langue et pouvoir en Algérie. Séguier.
  8. Brown, P., & Levinson, S. C. (1987). Politeness: Some universals in language usage. Cambridge University Press.
  9. Chaker, S. (1983). Un parler berbère d'Algérie (Kabylie): Syntaxe. Université de Provence.
  10. Cohen, J. (1960). A coefficient of agreement for nominal scales. Educational and Psychological Measurement, 20(1), 37–46. https://doi.org/10.1177/001316446002000104
  11. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
  12. Coupland, N. (2001). Age in social and sociolinguistic theory. In N. Coupland, S. Sarangi, & C. Candlin (Eds.), Sociolinguistics and social theory (pp. 185–211). Pearson.
  13. Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2018). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (5th ed.). Sage Publications.
  14. Eckert, P. (1997). Age as a sociolinguistic variable. In F. Coulmas (Ed.), The handbook of sociolinguistics (pp. 151–167). Blackwell.
  15. Eelen, G. (2001). A critique of politeness theories. St. Jerome.
  16. Ennaji, M., & Sadiqi, F. (2008). Gender and language in the Maghreb. In C. de Féral (Ed.), Le "non-standard": Lieux et résistances (pp.301-312). Presses Universitaires de Rennes.
  17. Félix-Brasdefer, J. C. (2004). Interlanguage refusals: Linguistic politeness and length of residence in the target community. Language Learning, 54(4), 587–653. https://doi.org/10.1111/j.1467-9922.2004.00281.x
  18. Galand, L. (1988). Le berbère. In J. Perrot (Ed.), Les langues dans le monde ancien et moderne (pp. 207–242). CNRS.
  19. Georgakopoulou, A. (2016). From narrating the self to posting selfies: A small stories approach to selfies. Open Linguistics, 2(1), 300–317. https://doi.org/10.1515/opli-2016-0014
  20. Ghounane, N. (2012). A sociopragmatic approach to politeness strategies in Moroccan Arabic. International Journal of Applied Linguistics, 22(2), 178–200.
  21. Herring, S. C. (2007). A faceted classification scheme for computer-mediated discourse. Language@Internet, 4(1), 1–37. http://www.languageatinternet.org/articles/2007/761
  22. Holmes, J., & Stubbe, M. (2015). Power and politeness in the workplace: A sociolinguistic analysis of talk at work (2nd ed.). Routledge.
  23. Huneety, A., Mashaqba, B., Qandeel, A., Alshdaifat, A., & Rababah, L. (2024). Refusal strategies by Ammani Arabic monolingual and English-Arabic bilingual speakers. International Journal of Society, Culture & Language, 12(1), 337–352. https://doi.org/10.22034/ijscl.2024.2015689.3262
  24. Huwari, I. F., Al-Khasawneh, F. M., Rababah, L. M., Alruzzi, K. A., & Alqaryouti, M. H. (2023). An intercultural study of refusal strategies used in Jordanian Arabic and American English. Information Sciences Letters, 12(7), 3159–3166. https://doi.org/10.18576/isl/120741
  25. Irani, A. T. (2022). Realization of politeness strategies in EFL learners and English native speakers’ complaint and request speech acts: Focusing on differences by gender and level of education. International Journal of Health Sciences, 6(S7), 6228–6242. https://doi.org/10.53730/ijhs.v6nS7.13464
  26. Izadi, A., & Zilaie, F. (2015). Refusal strategies in Persian. International Journal of Applied Linguistics, 25(2), 246–264. https://doi.org/10.1111/ijal.12065
  27. Kasper, G., & Dahl, M. (1991). Research methods in interlanguage pragmatics. Studies in Second Language Acquisition, 13(2), 215–247. https://doi.org/10.1017/S0272263100009955
  28. Labov, W. (1994). Principles of linguistic change: Internal factors. Blackwell.
  29. Landis, J. R., & Koch, G. G. (1977). The measurement of observer agreement for categorical data. Biometrics, 33(1), 159–174. https://doi.org/10.2307/2529310
  30. Mammeri, M. (1976). Tajerrumt n tmazight (tantala taqbaylit). Maspero.
  31. Morsly, D. (1988). Le français dans la réalité algérienne. Université de Paris V.
  32. Naït-Zerrad, K. (1994). Grammaire moderne du kabyle. Karthala.
  33. Nelson, G., Al-Batal, M., & Echols, E. (1996). Arabic and English compliment responses: Potential for pragmatic failure. Applied Linguistics, 17(4), 411–432. https://doi.org/10.1093/applin/17.4.411
  34. Nordin, N. R. M., Hamza, M. H., & Hussin, Z. (2024). Politeness strategies in declining invitations: A cross-cultural analysis between Iraqi Arabs and Kurds. 3L: Language, Linguistics, Literature, 30(2), 218–230. https://doi.org/10.17576/3L-2024-3002-14
  35. Sadiqi, F. (2003). Women, gender and language in Morocco. Brill.
  36. Searle, J. R. (1969). Speech acts: An essay in the philosophy of language. Cambridge University Press.
  37. Takahashi, T., & Beebe, L. M. (1993). Cross-linguistic influence in the speech act of correction. In G. Kasper & S. Blum-Kulka (Eds.), Interlanguage pragmatics (pp. 138–157). Oxford University Press.
  38. Taleb-Ibrahimi, K. (1997). Les Algériens et leur(s) langue(s). El Hikma.
  39. Wardhaugh, R., & Fuller, J. M. (2021). An introduction to sociolinguistics (8th ed.). Wiley-Blackwell.
  40. Watts, R. J. (2003). Politeness. Cambridge University Press.