Dergiler / Yönetim Ekonomi Edebiyat İslami ve Politik Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 11 Sayı: 1

Yeni Dini Hareketlerin Yayılmasında Karizmatik Liderlerin Rolü

The Role of Charismatic Leaders in the Expansion of New Religious Movements

Zehra Bayraktar(RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ)0000-0002-8438-3963
Süleyman Turan(RECEP TAYYIP ERDOGAN UNIVERSITY, FACULTY OF THEOLOGY)0000-0002-3731-2986
Sayfa
146–167
Yayın Tarihi
2026-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ayrıca misyonerlik faaliyetleri açısından karizmatik liderlerin rolü, bu otoritenin nasıl oluşturulduğu, aşamaları ve liderlik tipleri ile misyonerlik faaliyetlerinin takipçilere yansımaları konu edinilecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Yeni dini hareketler (YDH) ilk ortaya çıkmaya başladığı andan itibaren üyelerini her geçen gün arttırmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu anlamda karizmatik liderler bir yandan kendilerine bir üst kimlik oluşturarak kendi otorite ve saygısını arttırmak ile birlikte üye kazanma amacıyla farklı yollar da takip etmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Ayrıca misyonerlik faaliyetleri açısından karizmatik liderlerin rolü, bu otoritenin nasıl oluşturulduğu, aşamaları ve liderlik tipleri ile misyonerlik faaliyetlerinin takipçilere yansımaları konu edinilecektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Yeni Dini Hareketler · Misyonerlik Faaliyetleri · Karizmatik Liderlik

Özet

Yeni dini hareketler (YDH) ilk ortaya çıkmaya başladığı andan itibaren üyelerini her geçen gün arttırmaktadır. Misyonerlik faaliyetlerini/metotlarını takip eden hareketlerin karizmatik liderler vasıtasıyla milyonlarca üyeye ulaştıkları ve bu sayede de mevcut takipçi kitlelerinin üzerine her geçen gün çıktıklarını söylemek mümkündür. Hareketlerin takipçilerini arttırma aşamasında karizmatik liderlerin rolü büyük bir önem arz etmekte ve misyonerlik açısından kilit bir rol oynamaktadır. Bu anlamda karizmatik liderler bir yandan kendilerine bir üst kimlik oluşturarak kendi otorite ve saygısını arttırmak ile birlikte üye kazanma amacıyla farklı yollar da takip etmektedir. Söz konusu yollar ise liderler tarafından tasarlanmakta ve gerek profesyonel gerekse de acemi denilen kişiler aracılığıyla yerine getirilmektedir. Dolayısıyla YDH’lerin yayılması konusunda liderlerin; toplum, cinsiyet ve kişiliklere göre oluşturmuş oldukları yöntemler ve liderlerin kitleler bu denli etkili olması merak konusu olmaktadır. Ayrıca misyonerlik faaliyetleri açısından karizmatik liderlerin rolü, bu otoritenin nasıl oluşturulduğu, aşamaları ve liderlik tipleri ile misyonerlik faaliyetlerinin takipçilere yansımaları konu edinilecektir.

Abstract

Since their initial emergence, New Religious Movements (NRMs) have steadily increased their membership. It can be argued that those movements adopting missionary activities and methods have reached millions of adherents through charismatic leaders, thereby expanding their follower base on a continual basis. In the process of attracting new members, the role of charismatic leaders proves to be of great importance and constitutes a key factor in missionary work. In this regard, charismatic leaders not only construct a higher identity for themselves—thereby reinforcing their authority and prestige—but also employ various strategies to recruit new followers. These strategies are designed by the leaders and implemented through both professional agents and those regarded as novices. Consequently, the methods developed by leaders in accordance with social, gender-based, and personal factors, as well as the extent of their influence over large masses, become subjects of scholarly inquiry. Moreover, this study will address the role of charismatic leaders in missionary activities, the processes through which their authority is established, its stages and types, as well as the reflections of missionary practices on followers.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Bayraktar, Z., Turan, S. (2026). Yeni Dini Hareketlerin Yayılmasında Karizmatik Liderlerin Rolü. Yönetim Ekonomi Edebiyat İslami ve Politik Bilimler Dergisi, Cilt: 11 Sayı: 1, 146–167. https://doi.org/10.24013/jomelips.1807284

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Aksel, H. S. (2022). Yeni Çağ Dini: Ezoterik Geleneğin Popüler Kültüre Dönüşümü. Ankara: Eskiyeni Yayınları.
  2. Alıcı, Mustafa. (2018). Yeni Dini Hareketlerin Klasik Dinlerden Ayrıştığı Noktalar. Süleyman Turan ve Faruk Sancar (Ed.), Nedenleri ve Niçinleriyle Yeni Dini Hareketler içinde (s. 71-79). İstanbul: Okur Akademi.
  3. Barker, Eileen. (1989). New Religious Movements: A Practical Introduction. London: H.M. Stationery Office.