Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightElde edilen bulgular, Memet Baydur oyunlarına yönelik akademik üretimin özellikle 2010’lu yıllardan itibaren belirgin bir artış gösterdiğini; literatürün büyük ölçüde yüksek lisans tezleri ve hakemli dergi makaleleri üzerinden şekillendiğini ortaya koymaktadır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, Türk tiyatrosunun önemli yazarlarından Memet Baydur’un oyunlarına yönelik Türkiye’de 1990-2025 yılları arasında üretilmiş akademik yayınları bütüncül bir çerçevede inceleyerek, Baydur literatürünün niceliksel gelişimini, yöntemsel yönelimlerini ve içerik tercihlerini görünür kılmayı amaçlamaktadır. Buna karşın, Memet Baydur üzerine gerçekleştirilen akademik çalışmaların zamansal seyri, yayın türleri, dizin dağılımları ve baskın kuramsal yaklaşımlarını birlikte ele alan sistematik bir alan yazın değerlendirmesinin literatürde bulunmadığı görülmektedir. Bu eksiklikten hareketle çalışma, Baydur’a yönelik akademik ilginin hangi dönemlerde yoğunlaştığı, hangi yayın mecraları üzerinden dolaşıma girdiği ve hangi akademik eksenler etrafında şekillendiği sorularına yanıt aramaktadır. Araştırma kapsamında, Baydur üzerine yayımlanmış lisansüstü tezler ile hakemli dergi makaleleri YÖK Ulusal Tez Merkezi, TR Dizin ve DergiPark veri tabanları üzerinden taranmış; elde edilen veriler nicel dağılım analizi, betimsel alan yazın incelemesi ve içerik sınıflandırmasına dayalı bir yöntemle değerlendirilmiştir. Yayınlar; yıllara göre dağılım, yayın türleri, dizin bilgileri ve içerik/yaklaşım kategorileri temelinde sistematik biçimde sınıflandırılmıştır. Elde edilen bulgular, Memet Baydur oyunlarına yönelik akademik üretimin özellikle 2010’lu yıllardan itibaren belirgin bir artış gösterdiğini; literatürün büyük ölçüde yüksek lisans tezleri ve hakemli dergi makaleleri üzerinden şekillendiğini ortaya koymaktadır. İçerik analizi sonuçları, akademik yaklaşımların ağırlıklı olarak Dramaturjik Çözümleme/Metin Analizi ile Tarihsel ve İdeolojik İnceleme ekseninde yoğunlaştığını; buna karşılık Sahneleme, Reji, Oyunculuk Pratiği ve Feminist İnceleme gibi tiyatronun uygulama ve toplumsal cinsiyet boyutlarını merkeze alan çalışmaların sınırlı düzeyde temsil edildiğini göstermektedir. Ayrıca yayın türleri, dönemler ve dizinler arasında içerik tercihleri bakımından anlamlı farklılaşmalar tespit edilmiştir. Bu çalışma, Memet Baydur’a yönelik akademik yayın üretimini ilk kez sistematik ve karşılaştırmalı bir çerçevede ele alarak, literatürdeki eğilimleri ve boşlukları görünür kılması bakımından tiyatro araştırmalarına katkı sunmakta; Baydur ve oyunları üzerine yapılacak gelecekteki çalışmalar için yönlendirici bir referans noktası oluşturmayı hedeflemektedir.
Abstract
This study aims to examine, within a comprehensive framework, the academic publications produced in Türkiye between 1990 and 2025 that focus on the plays of Memet Baydur, one of the prominent playwrights of modern Turkish theatre, and to make visible the quantitative development, methodological tendencies, and content orientations of the existing literature. Despite the sustained academic interest in Baydur’s plays, it is observed that the literature lacks a systematic review that jointly addresses the temporal distribution of studies, publication types, indexing channels, and dominant analytical approaches. Departing from this gap, the study investigates when and through which academic platforms scholarly interest in Baydur has intensified, and around which theoretical and methodological axes this body of research has been structured. Within this scope, postgraduate theses and peer-reviewed journal articles focusing on Memet Baydur were identified through searches conducted in the National Thesis Center of the Council of Higher Education (YÖK), TR Dizin, and DergiPark databases. The collected data were analyzed using a descriptive literature review design supported by quantitative distribution analysis and content-based classification. Publications were systematically categorized according to their publication years, types, indexing status, and primary analytical approaches. The findings indicate a significant increase in academic studies on Memet Baydur beginning in the 2010s, with the literature largely shaped by master’s theses and peer-reviewed journal articles. The results of the content analysis reveal that scholarly approaches predominantly concentrate on Dramaturgical Analysis/Textual Analysis and Historical–Ideological Readings. In contrast, studies focusing on staging practices, directing, acting performance, and feminist perspectives remain limited in number. Furthermore, meaningful differences were identified in content preferences across publication types, historical periods, and indexing categories, pointing to distinct patterns of academic production and circulation. By systematically mapping the academic production on Memet Baydur and his plays, this study contributes to theatre studies by identifying dominant research tendencies and underexplored areas in the literature and aims to provide a guiding reference framework for future scholarly research on Baydur and contemporary Turkish theatre.