Dergiler / Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 12 Sayı: 1

Ergen Sporcularda Fiziksel Aktiviteden Keyif Alma ile Beş Büyük Kişilik Özellikleri Arasındaki İlişki

The Relationship Between Enjoyment of Physical Activity and The Big Five Personality Traits Among Adolescent Athletes

Ahmet Dönmez(ALANYA ALAADDİN KEYKUBAT ÜNİVERSİTESİ, SPOR BİLİMLERİ FAKÜLTESİ)0000-0001-6754-4369
Sezgin Hepsert(Milli Eğitim Bakanlığı)0000-0002-4299-8548
Sayfa
77–89
Yayın Tarihi
2026-06-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Elde edilen bulgular fiziksel aktiviteden keyif alma ile dışa dönüklük (r=,261; p=,001), yumuşak başlılık (r=,144; p=,003), öz denetim (r=,130; p=,008), duygusal denge (r=,217; p=,001) ve deneyime açıklık (r=,154; p=,001) arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı ilişkiler olduğunu göstermiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın amacı ergen sporcuların fiziksel aktiviteden keyif alma düzeyi ile beş büyük kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin var olup olmadığının ortaya konulmasıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:İlişkisel tarama modelinin temel alındığı araştırmaya farklı spor dallarında sportif faaliyetlerine devam eden ve aktif olarak lisanslı spor yapan 413 ergen sporcu katılım göstermiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Elde edilen bulgular fiziksel aktiviteden keyif alma ile dışa dönüklük (r=,261; p=,001), yumuşak başlılık (r=,144; p=,003), öz denetim (r=,130; p=,008), duygusal denge (r=,217; p=,001) ve deneyime açıklık (r=,154; p=,001) arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı ilişkiler olduğunu göstermiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Ergen sporcular · Fiziksel aktivite · Fiziksel aktiviteden keyif alma

Özet

Bu araştırmanın amacı ergen sporcuların fiziksel aktiviteden keyif alma düzeyi ile beş büyük kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin var olup olmadığının ortaya konulmasıdır. İlişkisel tarama modelinin temel alındığı araştırmaya farklı spor dallarında sportif faaliyetlerine devam eden ve aktif olarak lisanslı spor yapan 413 ergen sporcu katılım göstermiştir. Örneklemin belirlenmesinde kolayda örnekleme yöntemi tercih edilmiş olup, veri toplama araçları olarak; "Kişisel Bilgi Formu", “Fiziksel Aktiviteden Keyif Alma Ölçeği” ve “Büyük Beş-50 Kişilik Testi” kullanılmıştır. İstatistiksel analizlerde Pearson korelasyon ve çoklu Regresyon tekniği tercih edilmiştir. Elde edilen bulgular fiziksel aktiviteden keyif alma ile dışa dönüklük (r=,261; p=,001), yumuşak başlılık (r=,144; p=,003), öz denetim (r=,130; p=,008), duygusal denge (r=,217; p=,001) ve deneyime açıklık (r=,154; p=,001) arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı ilişkiler olduğunu göstermiştir. Ayrıca çoklu doğrusal regresyon analizi sonucunda fiziksel aktiviteden keyif almayı yordayan değişkenlerin sırasıyla dışa dönüklük, duygusal denge ve deneyime açıklık olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, egzersiz deneyiminin sadece fizyolojik değil, aynı zamanda bireysel psikolojik özelliklerle de ilişkili olabileceğini göstermektedir.

Abstract

The purpose of this study is to determine whether there is a relationship between the level of enjoyment of physical activity among adolescent athletes and the Big Five personality traits. The study, which was based on the relational screening model, included 413 adolescent athletes who were actively participating in various sports and holding valid athletic licenses. Convenience sampling was used to determine the sample, and the following data collection tools were used: the “Personal Information Form,” the “Physical Activity Enjoyment Scale,” and the “Big Five-50-Item Test.” Pearson correlation and multiple regression techniques were used in the statistical analyses. The findings revealed correlations between enjoyment of physical activity and extraversion (r = .261; p = .001), agreeableness (r = .144; p=.003), conscientiousness (r=.130; p=.008), emotional stability (r=.217; p=.001), and openness to experience (r=.154; p=.001). Furthermore, multiple linear regression analysis revealed that the variables predicting enjoyment of physical activity were, in order, extraversion, emotional stability, and openness to experience. These findings suggest that the exercise experience may be related not only to physiological factors but also to individual psychological characteristics.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Dönmez, A., Hepsert, S. (2026). Ergen Sporcularda Fiziksel Aktiviteden Keyif Alma ile Beş Büyük Kişilik Özellikleri Arasındaki İlişki. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, Cilt: 12 Sayı: 1, 77–89. https://ajindex.com/articles/1567807

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Allen, M. S., &Laborde, S. (2014). The role of personality in sport and physical activity. Current Directions in Psychological Science, 23(6), 460-465.
  2. Allen, M. S., Greenlees, I., & Jones, M. (2011). An investigation of thefive-factor model of personality and coping behaviour in sport. Journal of Sports Sciences, 29(8), 841-850.
  3. Bauman, A. E., Reis, R. S., Sallis, J. F., Wells, J. C., Loos, R. J., &Martin, B. W. (2012). Correlates of physicalactivity: why are some people physically active and others not?. The Lancet, 380(9838), 258-271.
  4. Bogg, T., & Roberts, B. W. (2004). Conscientiousness and health-related behaviors: a metaanalysis of the leading behavioral contributors to mortality. Psychological Bulletin, 130(6), 887.
  5. Braga-Pereira, R., Furtado, G. E., Campos, F., RodriguesSampaio, A., &Teques, P. (2026). Enhancing exercisers’ experience: a comprehensive review of insights from fitness instructors’ behaviour and psychological impact. International Journal of Sportand Exercise Psychology, 24(1), 85-106.
  6. Caille, P., Stephan, Y., Sutin, A. R., Luchetti, M., Canada, B., Heraud, N., &Terracciano, A. (2024). Personality and change in physical activity across 3–10 years. Psychology & Health, 39(5), 670-690.
  7. Chen, H., Chen, H., Lu, T., Liu, C., Hu, C., Wang, C., & Yan, J. (2024). Personality profiles and physical activity across adolescent: Based on latent profile analysis. Acta Psychologica, 249, 104455.
  8. Courneya, K. S., &Hellsten, L. A. M. (1998). Personality correlates of exercise behavior, motives, barriers and preferences: An application of thefive-factor model. Personality and Individual Differences, 24(5), 625-633.
  9. Ekkekakis, P., Parfitt, G., &Petruzzello, S. J. (2011). The pleasure and displeasure people feelwhen they exercise at different intensities: decennial update and progress towards atripartiterationale for exercise intensity prescription. Sports Medicine, 41(8), 641-671.
  10. Engels, E. S., Reimers, A. K., Pickel, M., &Freund, P. A. (2022). Personality traits moderate the relationships between psychological need sand enjoyment of physicalactivity. Psychology of Sportand Exercise, 61, 102197.
  11. Eskiler, E., & Kaymakçı, Y. (2025). Sosyal kimlik, spordan keyif alma ve spora devam etme niyeti arasındaki ilişki: Üniversite sporlarında mücadele eden sporcular üzerine bir araştırma. The Online Journal of Recreation and Sports, 14(2), 184-194.
  12. Genç, H. İ., Hepsert, S., Öktem, T., Kiratli, T., Yildirim, Y., & İlgin, Ö. (2025). Orthorexianervosa: an investigation in the context of personality, body image, and physicalactivity. Frontiers in Psychology, 16, 1672773.