Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightElde edilen ampirik bulgulara göre, dolaysız vergiler ve servet vergileri ile gelir dağılımı eşitsizliği arasında tek yönlü nedensellik ilişkisi; dolaylı vergiler ve transfer harcamaları ile gelir dağılımı eşitsizliği arasında çift yönlü simetrik ve asimetrik nedensellik ilişkisi mevcuttur.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Ekonomik konjonktüre göre vergiler ve transfer harcamalarının ağırlıklandırılmasına yönelik revizyonlarla gelir dağılımı eşitsizliğine müdahale edilmektedir. Bu amaçla çalışmada, Türkiye'de yapısal kırılmalar kapsamında gelir dağılımı eşitsizliği ile vergiler ve transfer haracamaları bileşenleri arasındaki ilişkinin genel eğilimi araştırılmıştır. 2006-2024 döneminde gelir dağılımı ile dolaysız vergiler, dolaylı vergiler, servet vergileri ve transfer harcamaları arasındaki ilişki Hatemi-J (2012) asimetrik nedensellik testiyle analiz edilmiştir. Elde edilen ampirik bulgulara göre, dolaysız vergiler ve servet vergileri ile gelir dağılımı eşitsizliği arasında tek yönlü nedensellik ilişkisi; dolaylı vergiler ve transfer harcamaları ile gelir dağılımı eşitsizliği arasında çift yönlü simetrik ve asimetrik nedensellik ilişkisi mevcuttur. Bu durum, göreceli fiyat yapısındaki dengesizliklerle mücadele etmek için 2006 yılında resmi olarak başlatılan enflasyon hedefleme rejiminden, 2008 küresel krizi ve COVID-19 pandemisinden günümüze kadar uzun süreli yüksek enflasyon döneminde, düşük ve yüksek gelirliler arasında ayrım yapılmaksızın uygulanan yüksek oranlı dolaylı vergilerin özellikle düşük gelirlilerde yol açabileceği refah kaybının transfer harcamalarıyla telafi edilebileceğinin kanıtı niteliğindedir.
Abstract
Income inequality is addressed through revisions to the weighting of taxes and transfer payments according to economic conditions. For this purpose, the study investigated the general trend of the relationship between income inequality and the components of taxes and transfer payments within the context of structural breaks in Türkiye. The relationship between income distribution and direct taxes, indirect taxes, wealth taxes, and transfer payments during the period 2006-2024 was analyzed using the Hatemi-J (2012) asymmetric causality test. According to the empirical findings, there is a unidirectional causal relationship between direct taxes and wealth taxes and income inequality; and a bidirectional symmetric and asymmetric causal relationship between indirect taxes and transfer payments and income inequality. This situation demonstrates that the welfare loss that high indirect taxes, applied indiscriminately between low and high-income earners, can cause, particularly among low-income earners, during the prolonged period of high inflation—from the inflation targeting regime officially launched in 2006 to combat imbalances in the relative price structure, through the 2008 global crisis and the COVID-19 pandemic—can be compensated for through transfer payments.